هشدار برای ادبیات کودک

گزارش‌های جدید نشان می‌دهد حضور شخصیت‌های اقلیت‌های نژادی در کتاب‌های کودکان به‌طور «قابل‌توجهی» کاهش یافته است.

کد خبر: ۷۶۲۷۴۰

تاریخ: ۱۰ آذر ۱۴۰۳ - ۲۲:۱۱

به گزارش ایران اکونومیست، بر اساس نظرسنجی انجام شده از سوی مرکز سوادآموزی در آموزش ابتدایی بریتانیا (CLPE)، سهم کتاب‌های کودکان که شخصیت‌هایی از اقلیت‌های نژادی در آنها حضور دارند، از ۳۰ درصد در سال ۲۰۲۲ به ۱۷ درصد در سال ۲۰۲۳ کاهش یافته است.

این مرکز از اصطلاح «اقلیت‌های نژادی» برای اشاره به افرادی استفاده می‌کند که «از طریق فرآیندهای اجتماعی قدرت و سلطه عمدا به حاشیه رانده شده‌اند، نه صرفا به دلیل اقلیت آماری بودن.»

فرح سروخ، مدیر تحقیقات و توسعه مرکز سوادآموزی در آموزش ابتدایی بریتانیا، در مقدمه این گزارش نوشته است: «در حالی که این موضوع ناامیدکننده است، ما همیشه نسبت به افزایش تولیدات سال‌های اخیر با احتیاط خوش‌بین بوده‌ایم. الگوهای تاریخی نشان می‌دهند که پیشرفت‌ها در زمینه شمول ممکن است به دلیل طبیعتِ چرخه‌ای روندهای نشر محدود شوند.»
او همچنین اشاره می‌کند: «تعداد شخصیت‌های اصلی اقلیت‌های نژادی به نصف کاهش یافته است و از ۱۴ درصد در سال ۲۰۲۲ به ۷ درصد در سال ۲۰۲۳ نزول پیدا کرده است.»

ربکا ایوز، مدیر اجرایی این سازمان نیز اظهار کرد: «نتایج اخیر که هشداردهنده‌تر هستند، به‌ویژه پس از تابستانی پر از شورش‌های نژادمحور، به ما یادآوری می‌کنند که کار هنوز تمام نشده است. اکنون بیش از هر زمان دیگری مهم است که تمام کودکان بتوانند خودشان و کسانی که شبیه آن‌ها هستند را در کتاب‌هایی که می‌خوانند ببینند.»

به گزارش گاردین، این سازمان از ناشران دعوت کرد تا آثار داستانی، غیرداستانی و کتاب‌های تصویری منتشرشده در بریتانیا در سال ۲۰۲۳ را که شخصیت‌هایی از اقلیت‌های نژادی دارند، برای بررسی ارائه دهند. از میان ۵۸۸۴ عنوان واجد شرایط برای مطالعه، ۹۹۹ عنوان دارای چنین شخصیت‌هایی بودند.

۳۲ درصد از کتاب‌هایی که شخصیت‌هایی از اقلیت‌های نژادی داشتند، آن‌ها را فقط به‌عنوان شخصیت‌های پس‌زمینه نشان داده بودند که در مقایسه با سال گذشته ۲۵ درصد افزایش داشته است. این افزایش حضور شخصیت‌های پس‌زمینه در کنار کاهش شخصیت‌های اصلی می‌تواند به یک بازگشت منفی منجر شود که در آن شخصیت‌های اقلیت‌های نژادی به‌جای حضور معنادار به پس‌زمینه‌ تنزل پیدا کنند.

کتاب‌های تصویری نسبت به ادبیات داستانی یا غیرداستانی معمولاً درصد بیشتری از شخصیت‌های اقلیت‌های نژادی را نشان می‌دهند. این نظرسنجی نشان داد که ۵۵ درصد از عناوین کتاب‌های تصویری منتشرشده در سال ۲۰۲۳ دارای شخصیت‌هایی از پیشینه‌های اقلیت هستند که افزایش ۳ درصدی نسبت به سال ۲۰۱۷ نشان می‌دهد.

این گزارش در نتیجه‌گیری خواستار این است که شمول اقلیت‌های نژادی به‌ عنوان بخشی اساسی از هر مرحله فرآیند نشر در نظر گرفته شود.