کاهش ۵ هزار مگاوات مصرف برق با یک فناوری

دلایل واهی کولرسازان برای عدم استفاده از موتورهای فوق کم مصرف

در حالی که به گفته رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی بیش از ۱۰ شرکت به ظرفیت تولید موتورهای کم مصرف BLDC رسیده‌اند و بهره‌گیری از آنها در کولرهای آبی تا ۵۰ درصد کاهش مصرف برق را در پی خواهد داشت، همچنان کولرسازان به دلایل غیر واقعی عدم استاندارد موتورهای داخلی به سمت استفاده از این نوع موتورها حرکت نکرده‌اند.

کد خبر: ۷۶۱۴۷۳

تاریخ: ۰۷ آذر ۱۴۰۳ - ۰۶:۰۹

به گزارش ایران اکونومیست، موتورهای فوق کم‌مصرف با راندمان بالا (BLDC) به دلیل طراحی خاص و نبود قطعاتی مانند جاروبک، راندمان بسیار بالاتری نسبت به موتورهای سنتی دارند. این یعنی مصرف انرژی کمتر و در نتیجه هزینه‌های عملیاتی پایین‌تر.

یکی از کاربردهای خوب این الکتروموتورها در بهینه‌سازی کولرهای آبی است. کاهش مصرف برق، کاهش سر و صدا و کاهش تعمیرات و حجم کم این موتور و همچنین قابلیت تنظیم سرعت در دورهای مختلف توسط ریموت و کنترل از راه دور از مزایای بهینه‌سازی کولرهای آبی با موتورهای کولری BLDC است. استفاده از این موتور در طولانی مدت علاوه بر کاهش هزینه‌ها، کاهش مصرف برق را نیز به همراه دارد.

از دو سال قبل صندوق نوآوری و شکوفایی روی مسائل کلیدی و راهبردی کشور متمرکز شده‌ است و چند مساله را در دستور کار قرار داده‌ که یکی از این مسائل، ناترازی انرژی با تأکید بر بهره‌وری انرژی است و در این راستا تلاش دارند تا شرکت‌های دانش‌‎بنیان‌ را به سمت حل مسائل راهبردی کشور همچون ناترازی انرژی هدایت کنند.

در حال حاضر ۲۰ میلیون کولر آبی با موتورهای قدیمی در کشور وجود دارند که اگر آنها با موتورهای فوق کم‌مصرف با راندمان بالا (BLDC) جایگزین شوند، منجر به کاهش ۵ هزار مگاواتی مصرف برق می‌شود و صندوق نوآوری و شکوفایی در همکاری با وزارت نیرو و ساتبا، ظرفیت قانونی برای حمایت از شرکت‌های فعال در این حوزه را ایجاد کرده و از طریق ۸۰۰ میلیارد تومان تسهیلاتی که در اختیار ۱۰ شرکت دانش‌بنیان فعال در حوزه تولید موتورهای فوق کم مصرف با راندمان بالا (BLDC) قرار گرفت، طرف عرضه تولید این الکتروموتورها را توسعه داده است و با این اقدام، زیرساخت‌های خوبی در این حوزه شکل گرفته است، به گونه‌ای که به گفته رئیس این صندوق، درحال حاضر بیش از یک میلیون ظرفیت برای تولید موتورهای BLDC در کشور ایجاد شده است.

با همه این اقدامات همچنان تولیدکنندگان این  موتورها برای تجاری‌سازی آن با مشکل بازار مواجه هستند، چون کولرسازها بنا به دلایل مختلف استقبالی از این موتورها نکردند، در حالی که کاربرد این موتورها در کولرهای آبی می‌تواند بخش عمده‌ای از مصرف برق را کاهش دهد.

دکتر محمدصادق خیاطیان، رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، در پاسخ به این سؤال که چرا علی‌رغم وعده‌هایی که صندوق برای توسعه موتورهای BLDC داشته، همچنان شرکت‌ها با چالش مواجه هستند، گفت: واقعیت ماجرا این است که از سمت توسعه ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان که این نوع موتورها را تولید کنند، وضعیت خوبی داریم، به گونه‌ای که در حال حاضر بیش از ۱۰ شرکت دانش‌بنیان در کشور موفق به تولید این نوع موتورها شدند.

وی ادامه داد: با حمایت‌هایی که از این شرکت‌ها داشتیم، به آنها کمک کردیم تا خط تولید موتورهای BLDC را راه‌اندازی کنند و اکنون ما به ظرفیت تولید حدود یک میلیون و ۶۰۰ تا ۷۰۰ از این نوع موتورهای کم مصرف در کشور رسیده‌ایم.

خیاطیان، چالش اصلی را در سمت کارخانه‌های تولید کولر دانست و اظهار کرد: متاسفانه مشکل اصلی ما در این زمینه از سمت کولرسازان است. هر چند که استاندارد برای آنها اجبار کرده تا از این نوع موتورها استفاده کنند، شاهدیم که کولرسازان به سمت این نوع موتورها نیامدند که دلایل متعددی دارد. یکی از این دلایل هزینه بالای کاربردی کردن این نوع موتورها است.

رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی با اشاره به چالش دیگر عدم استقبال کولرسازان با موتورهای کم مصرف، یادآور شد: برخی از کولرسازان ادعا می‌کنند که کیفیت این نوع موتورها کم است که این موضوع را قبول نداریم؛ چرا که این شرکت‌ها دانش‌بنیان شدند و تاییدیه‌های لازم را برای محصول خود دریافت کرده‌اند، ضمن آنکه این موتورها، تست‌های لازم را پاس کرده‌اند.

خیاطیان خاطر نشان کرد: از سوی دیگر ما مشوق‌هایی را در قالب لیزینگ برای شرکت‌های کولرساز در نظر گرفتیم و اعلام کردیم که اگر از شرکت‌های دانش‌بنیان این نوع موتورها را خریداری کنند، این صندوق در قالب خرید اقساطی، به آنها منابعی را تزریق خواهد کرد و امید داریم با این برنامه‌های تشویقی کولرسازان به این سمت حرکت کنند.

وی فرهنگ‌سازی در این زمینه را ضروری دانست و گفت: دولت باید در این زمینه فرهنگ‌سازی کند؛ چرا که استفاده از این موتورها در هزینه مصرف برق آنها اثرگذار است و تا ۵۰ درصد کاهش مصرف برق را در پی خواهد داشت.

خیاطیان افزود: بر اساس برآوردهای وزارت نیرو اگر ۲۰ میلیون کولر آبی که با موتورهای قدیمی کار می‌کنند، با موتورهای BLDC جایگزین شوند، نزدیک به ۵ هزار مگاوات کاهش مصرف برق حاصل خواهد شد که کاهش قابل توجهی در این زمینه به شمار می‌رود.

رئیس صندوق نوآوری و شکوفایی تاکید کرد: برای رسیدن به این میزان کاهش مصرف برق نیاز به برنامه‌ریزی است و باید دولت همکاری کند، ضمن آنکه کولرسازان نیز به سمت بهره‌برداری از این نوع موتورها حرکت کنند؛ نیاز است که برای تحقق این امر ابزارهای تشویقی در نظر گرفته شود.

خیاطیان اظهار کرد: استفاده از موتورهای BLDC در کولرها نیاز به تغییرات اساسی ندارد و تنها باید فرآیند جایگزینی موتورهای قدیمی با این نوع موتورها انجام شود که پیچیدگی‌های خاصی ندارد.