زمین‌های خالی محدوده و حریم شهرها برای خانه سازی مناسب نیست؟

بهرامی با اشاره به نقش زمین در گرانی مسکن و پاسخ مسئولان مبنی بر نبود زمین مناسب گفت: « اگر هم زمین مناسب برای ساخت مسکن وجود ندارد، فقط به علت ماده و تبصره‌هایی است که برخی تصمیم گیران ایجاد کرده‌اند. زمین قابلیت ساخت مسکن ندارد، یعنی چه؟ انگار آن سمت اتوبان آزدگان تهران پرتگاه وجود دارد که نمی‌شود مسکن ساخت. چطور مردم می‌توانند در همین مناطق به صورت حاشیه‌نشین مسکن‌سازی کنند؟»

کد خبر: ۷۵۸۵۲۱

تاریخ: ۲۸ آبان ۱۴۰۳ - ۱۲:۵۴

به گزارش ایران اکونومیست، سخنان رئیس مجلس مبنی بر این که سازمان ملی زمین و مسکن دو برابر مساحت زمین‌های مسکونی کل کشور، زمین‌های خالی در اختیار دارد و ۳۰۰هزار هکتار از این اراضی به مردم واگذار شود، مشکل مسکن حل خواهد شد. با توضیحات سازمان ملی زمین و مسکن روبه رو شد.  ارسلان مالکی رئیس این سازمان، عنوان کرد که زمین داخل شهرها که در احتکار دولت است برای ساخت مسکن مناسب نیست.

همچنین به گفته اطلاعیه سازمان ملی زمین و مسکن اگرچه کل اراضی دولتی در اختیار این سازمان ۱.۸۱۴.۰۰۰ هکتار است اما پس از انطباق کاربری اراضی با منابع موجود مساحت کل اراضی مسکونی در اختیار حدود ۵۰ هزار هکتار است که سابقاً بخشی در قالب مسکن مهر در اختیار متقاضیان قرار گرفته و مابقی نیز به طور کامل در اختیار طرح نهضت ملی مسکن قرار دارد.

زمین لازم برای ساخت مسکن در اختیار نهادهای دولت است

در همین راستا، عطا بهرامی تحلیلگر اقتصادی در گفتگو با ایران اکونومیست اظهار کرد: «یک میلیون و ۷۰۰هزار هکتار زمین در اطراف شهرهای کشور وجود دارد که به دلیل ایجاد محدوده آن‌ها رها شده‌اند. دولت می‌تواند با واگذاری این زمین‌ها به مردم حاشیه شهرهای کشور را به سبک ویلایی‌سازی ادامه دهد و مشکل مسکن را حل کند. مگر انتهای اتوبان آزادگان تهران پرتگاه است که نمی‌توان در آنجا مسکن‌سازی کرد؟»

وی درباره ادعای سازمان ملی زمین و مسکن درباره نبود زمین مناسب برای ساخت مسکن و نبود احتکار زمین از سوی نهادهای دولت اظهار کرد: «شهرهای کشور یک میلیون هکتار مساحت دارند. یک میلیون و ۷۰۰هزار هکتار زمین هم در حریم شهرها قرار دارد که مالکیت آن در اختیار سازمان ملی زمین و مسکن است. پس دولت برای تامین زمین مورد نیاز ساخت مسکن، دلیلی برای درگیری‌های مالکیت ندارد. فقط باید زمین‌های در اختیار سازمان ملی زمین و مسکن را برای ساخت مهیا کند و این زمین‌ها راهکار خانه‌دار شدن مردم است. البته باید توجه داشت که دولت نباید برای ساخت مسکن در حومه شهرها به سمت آپارتمان‌سازی حرکت کند. پس ویلایی‌سازی مسکن در حومه شهرها باید برنامه دولت قرار گیرد. برای تحقق این مهم نیز لازم است قوانینی تصویب شود که منفعت مردم در ساخت ویلایی مسکن باشد.»

هزینه زمین باید از روی هزینه ساخت مسکن برداشته شود

این کارشناس اقتصادی با بیان اینکه هیچ شهری در دنیا به بی‌هویتی شهرهای ایران نیست و هر کدام از شهرهای دنیا هویت خاص خود را دارند. توضیح داد: «شهرها در دنیا هویت خاص خود را دارند و محال است در یک محله ساختمان‌ها با تعداد طبقات مختلف ساخته شود. تراکم فروشی در دنیا اصلا معنی ندارد و فقط در ایران اجرا شده است. همین امر باعث شده تهران ۱۵۰نفر در هکتار شهر پرتراکم جهان شود. درحالی که بسیاری از شهرهای آمریکا که جمعیتی برابر تهران دارند، بین ۱۳ تا ۲۰نفر در هکتار تراکم جمعیت دارند. دولت باید زمین‌هایی که در حریم شهر احتکار شده است را برای ساخت ویلایی مسکن در اختیار مردم قرار دهد. حریم شهرها امروز به نوعی کارنامه دولت‌ها شده است. هر فرد که در دولت مسئولیت می‌گیرد، برای تملک بیشتر زمین موات تلاش می‌کند. درحالی نگهداری زمین موات توسط نهادهای دولت ارزشمند شده است که باید از این زمین‌ها برای آبادانی کشور استفاده کرد.»

این تحلیلگر مسائل اقتصادی با تاکید بر اینکه ارزش زمین به استفاده‌ای است که از آن می‌شود اما در کشور به دلیل احتکار قیمت کاذب پیدا کرده خاطر نشان شد: «برخی معتقدند ویلایی‌سازی مردم را به ساخت مسکن در زمین‌های شخصی سوق می‌دهد. برای حل این امر هم می‌توان برای هر هکتار زمین در اختیار مردم میزان مشخصی ویلایی‌سازی در نظر گرفت. با این اقدام، ساخت مسکن در زمین‌های مردم هم کنترل می‌شود. به عنوان مثال، در کشور ایتالیا در ازای هر پنج‌هزار متر زمین، افراد می‌توانند یک ویلای صدمتری بسازند. می‌توان در ایران هم از همین سیاست برای حفظ زمین‌ استفاده کرد. قطعا هم مردم در بقیه زمین خود، درختکاری می‌کنند و آن‌ را لم‌یزرع رها نمی‌کنند. اجرای این اقدامات عاملی می‌شود تا سهم زمین در هزینه ساخت کاهش پیدا کند و تنها هزینه ساخت باقی‌ بماند.»

چرا زمین مناسب برای ساخت مسکن وجود ندارد؟

بهرامی درباره نظرات رئیس سازمان ملی زمین و مسکن درباره نداشتن زمین مناسب ساخت مسکن در زمین‌های احتکار شده دولت گفت: « اگر هم زمین مناسب برای ساخت مسکن وجود ندارد، فقط به علت ماده و تبصره‌هایی است که برخی تصمیم گیران ایجاد کرده‌اند. زمین قابلیت ساخت مسکن ندارد، یعنی چه؟ انگار آن سمت اتوبان آزدگان تهران پرتگاه وجود دارد که نمی‌شود مسکن ساخت. چطور مردم می‌توانند در همین مناطق به صورت حاشیه‌نشین مسکن‌سازی کنند؟ بهتر است سازمان ملی زمین و مسکن اساسنامه ملی زمین و مسکن را برای حل مشکل مسکن اجرا کند. این اساسنامه‌ها برای حل مشکل مسکن کشور به رشته تحریر درآمده‌اند.»

او در ادامه اظهار کرد: «حومه تهران کاملا خالی است. ادامه اتوبان بابایی از سمت شرق و بعد از اتوبان آزاداگان را می‌توان خانه ساخت. تنها باید برنامه درست داشت و آپارتمان‌سازی در حومه را متوقف کرد. ادامه دادن شهرها  ساخت مسکن در حومه آن‌ها هزینه زیاد برای زیرساخت هم نمی‌خواهد. بهانه نبود بودجه از سوی دولت غیر عادی است. امروز احتکار زمین توسط  نهادهای دولتی باعث ارزشمندی زمین‌ شده است. امروز اجازه ساخت مسکن در زمین‌های شخصی از مردم گرفته شده و فقط به برخی اجازه ساخت داده می‌شود. به علت همین تبعیض زمین و ملک یکسری از افراد خاص ارزشمند شده است. احتکار زمین و مقابله با واگذاری آن به مردم به طور حتم ذی‌نفعانی دارد و الا این همه بهانه‌گیری برای ساخت مسکن معنی نخواهد داشت.»