مالیات بر خانه‌های خالی/ چه آینده‌ای پیش روی بازار مسکن است

دولت با وضع مالیات‌های بازدارنده بر خانه‌های خالی در پی ایجاد تعادل در بازار مسکن است، این امر می‌تواند باعث تغییرات چشمگیری در بازار اجاره و خرید مسکن شود.

کد خبر: ۷۴۸۷۸۱

تاریخ: ۰۱ آبان ۱۴۰۳ - ۱۵:۲۱

به گزارش ایران اکونومیست؛ یکی از مهم‌ترین عوامل اصلی در رشد قیمت مسکن،  خانه های  خالی است که تاثیر بسزایی  در ایجاد نوسانات قيمتی در بازار دارد این درحالیست که با وجود قانون اخذ مالیات از خانه‌های خالی  اما هنوز به صورت کامل این طرح اجرا نشده و شاهد  آن‌ هستیم که خانه های خالی در بازار مسکن  جولان  می دهند.

در سال‌های گذشته قیمت ملک و یا اجاره آن‌ها به طور قابل توجهی رشد داشته است، علت این امر کمبود منزل مسکونی نیست؛ بلکه علت اصلی آن را باید در وجود خانه‌های خالی جستجو کرد.

دولت با هدف کاهش خانه‌های خالی و همچنین کنترل و نظارت بر بازار مسکن اقدام به تصویب مالیات بر خانه‌های خالی نموده است، در طرح مالیات بر خانه‌های خالی، ابتدا نسبت به شناسایی خانه‌های خالی شده اقدام و سپس میزان مالیات مشخصی مطابق قانون برای آن‌ها صادر می‌شود.

خیلی از این مالکان هنوز هم به درستی نمی دانند که مالیات بر خانه های خالی چگونه محاسبه می‌شود و چه مالکانی مشمول پرداخت این مالیات می شوند. بر اساس قانون اخذ مالیات از خانه های خالی، در صورتی که یک واحد مسکونی در شهری که بالای ۱۰۰ هزار نفر جمعیت دارد، سالانه بیش از ۱۲۰ روز خالی بماند و ساکن نداشته باشد، به عنوان خانه خالی شناسایی شده و به ازای هر ماه از این ۱۲۰ روز، باید مالیات پرداخت کنند.

سامانه املاک و اسکان بعد از ۴ سال  هنوز کامل نشده است

یکی از بهترین راهکارها برای تکمیل سامانه املاک و اسکان و ساماندهی به قانون مالیات بر خانه های خالی، خود اظهاری مالکان است که در طول چند سال گذشته به دلیل عدم همکاری مالکان و همچنین دستگاه ها این سامانه چندان در شناسایی خانه‌های خالی موفق نبوده است.

موضوع اخذ مالیات از خانه‌ها خالی بیش از ۵۰ سال است که در کشور مطرح است، اما چند سالی است که‌ دولت با راه اندازی سامانه املاک و اسکان  اقدام به شناسایی خانه‌های خالی و ثبت اطلاعات مالکان کرده است اما متاسفانه در طول چند سال گذشته دستگاه های مختلف از جمله سازمان ثبت احوال به این سامانه متصل نشده اند و همین امر مشکلات زیادی ايجاد کرده است.

اخذ مالیات باید برای مالکان خانه های بازدارنده باشد

بسیاری از کارشناسان، خانه های خالی را علت اصلی شرایط رکود تورمی در بازار مسکن می دانند در این زمینه فرشید ایلاتی کارشناس سیاست گذاری مسکن گفت: وجود خانه‌های خالی بیش از اندازه موجب ایجاد اختلال در بازار مسکن می‌شود و افزایش قیمت مسکن در کشور را در پی دارد. عرضه خانه‌های خالی به بازار مسکن هم می‌تواند به شکل فروش خانه باشد و هم عرضه برای اجاره خانه که هر دو به تعدیل قیمت در بازار خرید و فروش یا اجاره مسکن منجر می‌شود.

کارشناس مسکن با بیان اینکه  از ابتدای تصویب ماده قانونی برای اخذ مالیات از خانه‌های خالی در سال ۱۳۹۴ دو دیدگاه اصلی در خصوص این موضوع وجود داشت گفت: یکی از دیدگاه ها مربوط به معافیت‌ بوده  به طوری  که دامنه مشمولان این مالیات کاهش پیدا کند و مالیات‌های سنگینی برای مشمولان کم تعداد در نظر بگیریم و دیگری هم این بود که میزان کمی مالیات را برای تعداد از زیادی از نفرات در نظر بگیریم که حتی یک خانه خالی هم دارند. اگر عدد اخذ مالیات پایین باشد و برای مالک صرفه اقتصادی داشته باشد، مالک هم خانه را خالی نگه می‌دارد و به بازار عرضه نمی‌کند.

معافیت های مالیاتی ۱۰۰ درصدی برای مالکان خوش انصاف

البته برای عرضه خانه های خالی هم می شود بسته های تشویقی در نظر گرفت که یکی از آنها معافیت های مالیاتی است که در این زمینه حسین جنتی مدیرکل راه وشهرسازی استان تهران پیش از این به  باشگاه خبرنگاران گفته بود: طبق  قانون ساماندهی بازار زمین و مسکن برای موجرانی که قرارداد اجاره سه ساله با متقاضیان منعقد کنند معافیت‌های ۱۰۰ درصدی مالیات برای آنها در نظر گرفته شده است.

وی ادامه داد: برای مالکانی که قرارداد دو ساله منعقد می‌کنند هم معافیت مالیاتی تا ۷۰ درصد در نظر گرفته شده است که این اقدامات در راستای تشویق متقاضیان در نظر گرفته شده است. در شرایط کنونی برای افزایش عرضه و همچنین در جهت جلوگیری از افزایش خانه‌های خالی در تلاش هستیم که بتوانیم بسته‌های تشویقی را برای بازار مسکن در نظر بگیریم. بازار مسکن در این ایام نیازمند رعایت کامل تمامی موارد در جهت رونق بازار است که بخش عمده‌ای از آنها از سوی متقاضیان اجرایی می‌شود.

وی با بیان اینکه باید برای تمامی اقدامات در حوزه بانکی و همچنین ثبت نام دانش آموزان و دریافت قبوض مالکان و مستاجران اطلاعات خود را در سامانه املاک و اسکان ثبت کنند گفت: در صورتی که  افراد تاکنون اقدام به ثبت اطلاعات ملکی خود نکرده باشند ظرف مدت ۱۲۰ روز خانه آن  به عنوان خانه خالی محسوب می شود.

البته طبق اعلام بسیاری از کارشناسان عوامل بازدارنده برای شناسایی خانه‌های خالی کافی نیست و دولت باید ابزارهای قوی تر در این بخش به کار بگیرد .

مالیات های بازدارنده برای مالکان خانه های خالی الزامی است

در همین رابطه سلطانی کارشناس مسکن در گفت وگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان گفت: در  حال حاضر در کشور مالیات بر خانه‌های خالی که وجود دارد بازدارنده نیست در نتیجه نرخ موثر مالیات بر خانه های خالی باید  به گونه ای افزایشی باشد تا کسی خانه را خالی نگه ندارد.

کارشناس مسکن  با اشاره به اینکه  شناسایی خانه‌های خالی به وسیله سامانه املاک و اسکان است گفت : برای برنامه ریزی بهتر بازار مسکن  باید این سامانه تکمیل شود تا خانه‌های خالی به طور کامل و دقیق شناسایی شود و در حال حاضر به دلیل عدم همکاری بخش های مختلف مانند سازمان ثبت احوال هنوز کامل نشده است.

در حال حاضر  قانون  مالیات بر خانه های خالی فقط شامل واحدهایی می شود که در گام اول، ۱۲۰ روز در سال خالی باشند. در کنار این موضوع، معافیت های زیادی برای مالکان در نظر گرفته شده است. بنابراین نباید این قانون، نگران کننده باشد و مالکان را به ترس وادارد در نتیجه باید هر چه سریعتر اقدامات و برنامه ریزی های لازم برای تکمیل و ثبت اطلاعات در سامانه املاک و اسکان  صورت گیرد./ باشگاه خبرنگاران جوان