کشف یک اقیانوس زیرزمینی در مریخ

دستیابی به غنی‌ترین منبع پروتئینی بر پایه سوسک تاریکی

دنیای علم و فناوری امروز سه‌شنبه ۲۳ مرداد شاهد رخدادهای جالبی بود که این خبر به اختصار به آنها پرداخته است.

کد خبر: ۷۲۹۰۸۱

تاریخ: ۲۳ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۹:۴۰

به گزارش ایران اکونومیست، علم و فناوری ایران و جهان امروز با اخبار گوناگونی همراه بود. اکنون در این گزارش به مرور خلاصه این اخبار می‌پردازیم.

مشاهده نوترینوهای پرانرژی در «سرن» برای اولین بار

پژوهشگران به طور مستقیم برهمکنش‌های نوترینوهای الکترون و میون با انرژی بالا را برای اولین بار در محدوده انرژی ترا ‌الکترون ولت(TeV) مشاهده کردند. این لحظه مهم در برخورددهنده بزرگ هادرونی(LHC) در مرکز سرن(CERN) با استفاده از آزمایشی موسوم به جستجوی رو به جلو(FASER) به دست آمد. نوترینوها ذرات بنیادی با جرم بسیار کم و برهمکنش ضعیف با ماده هستند. آنها که با نام «ذرات شبح‌وار» نیز شناخته می‌شوند، مدت‌های مدید است که فیزیکدانان را مجذوب خود کرده‌اند. با وجود فراوانی آنها و این واقعیت که نوترینوهای بی‌شماری در هر ثانیه از زمین و بدن ما عبور می‌کنند، تشخیص آنها چالش برانگیز است. آکیتاکا آریگا، دانشیار دانشگاه چیبا و یکی از رهبران این پژوهش، گفت: این اولین نتیجه فیزیکی نوترینوها از برخورد دهنده ذرات است.

درمان پرخوری عصبی با تحریک الکتریکی مغز

پژوهش و توسعه فناوری نورومدولاسیون برای درمان و مدیریت سندرم متابولیک توسط یک گروه پژوهشی از «مؤسسه تحقیقات الکتروتکنولوژی کره جنوبی»(KERI) در حال انجام شدن است. آنها تلاش کردند تا کاربرد بالینی تحریک تصادفی ترانس کرانیال را با استفاده از محرک‌های الکتریکی موجود در بازار نشان دهند. هدف از آزمایش این بود که ثابت کند تحریک تصادفی ترانس کرانیال در کاهش اشتها مؤثر است. دکتر «کی یانگ شین»(Ki-young Shin) سرپرست این پژوهش گفت: اگرچه این فناوری هنوز کامل نشده است و به پژوهش و بررسی بیشتری نیاز دارد، اما اگر تجهیزات تحریک الکتریکی با عوارض جانبی بسیار کمتر نسبت به درمان‌های چاقی موجود تجاری‌سازی شوند و به جای بیمارستان‌ها در خانه مورد استفاده قرار بگیرند، امکان به کار بردن یک روش آسان را برای مدیریت روزانه سرکوب اشتها فراهم خواهند کرد.

هواپیمای فضایی به سرعت فراصوت دست یافت

استارتاپ هوافضای داون ایرواسپیس (Dawn Aerospace) در تلاش خود برای ایجاد یک هواپیمای فضایی چندبار مصرف به پیشرفت بزرگی دست یافته است. این هواپیما در آخرین پرواز آزمایشی خود به سرعت فراصوت ۰.۹۲ ماخ و ارتفاع ۱۵ هزار متر که به ترتیب سه و پنج برابر بهتر از قبل بود، رسید. هدف نهایی، ایجاد یک هواپیمای فضایی است که عملکرد مرحله اول یک موشک را با قابلیت پیش‌بینی و چرخش سریع یک هواپیمای معمولی با استفاده از موتور موشکی که به اندازه موتور جت قابل اعتماد است، ادغام می‌کند.

یکی از شرکت‌های فناور با پرورش لارو سوسک تاریکی، پودری سرشار از پروتئین برای دام و طیور به تولید رساند که علاوه برای قابلیت کاربرد در حوزه مهندسی پزشکی و سلول‌های بنیادی، به منبع درآمدی برای زندانیان تبدیل شده است. میثم زارع بیدکی از فناوران این شرکت فناور در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، با بیان اینکه این شرکت اولین شرکت فعال در حوزه پرورش حشرات مفید است، گفت: ما این طرح را در استان یزد آغاز کردیم و طی آن اقدام به پرورش «میل‌ورم» (Mealworm) کردیم. میل‌ورم یک کرم پروتئینی است که به عنوان غذای آبزیان، پرندگان و طیور کاربرد دارد.

چالش طراحی و ساخت برچسب‌های پلیمری هوشمند شیشه

ستاد ویژه توسعه فناوری‌های نانو و میکرو به‌منظور داخلی‌سازی، ذخیره انرژی، کاهش ارزبری و همچنین بهره‌مندی از ظرفیت زیست‌بوم فناوری و نوآوری، چالشی با عنوان «طراحی و ساخت برچسب‌های پلیمری هوشمند شیشه» را منتشر کرد. این برچسب‌ها فیلم‌های پلیمری با ضخامت چند میکرومتر و معمولا اصلاح شده با ساختارها و نانوذرات فلزی یا اکسید فلزی هستند. برچسب‌ها دارای ویژگی‌هایی مانند مقاومت بالای کششی، شفافیت برای عبوردهی نور مرئی، قابلیت اتصال قوی فیلم با شیشه هستند، همچنین این برچسب‌ها بر روی انواع شیشه‌های ساختمانی و خودرو نصب آسانی دارند و قادرند از پرتاب شدن ذرات شیشه در اثر شکسته شدن جلوگیری کنند.

ماموریت خصوصی چهارم به ایستگاه فضایی به سال ۲۰۲۵ موکول شد

مأموریت بعدی سرنشین‌دار شرکت «آکسیوم اسپیس»(Axiom Space) به مقصد ایستگاه فضایی بین‌المللی به دلیل فرآیندهای تایید بین سازمانی مورد نیاز، تا سال ۲۰۲۵ به تعویق افتاد. پرتاب ماموریت خصوصی «آکس-۴»(Ax-4) برای اکتبر سال جاری در نظر گرفته شده بود، اما مقامات ناسا در پلتفرم ایکس اعلام کردند که این ماموریت زودتر از بهار ۲۰۲۵ پرتاب نمی‌شود.

ایجاد فرصت عرضه توانمندی‌های فناوران در رویداد B2B نمایشگاه نانو

همزمان با پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی فناوری نانو و میکرو، رویداد بهم‌رسانی (B2B) با هدف ایجاد ارتباط میان شرکت‌های حوزه نانو و میکرو با شرکت‌های بزرگ صنعتی برگزار می‌شود. برگزاری رویدادهای بهم‌رسانی یا B2B شرکت‌های فناور نانویی و میکرو از برنامه‌های جنبی نمایشگاه نانوی ۱۴۰۳ است و در این رویداد، شرکت‌های فناور و دانش بنیان با شرکت‌های بزرگ صنعتی تبادل نظر می‌کنند و از تقاضاهای بخش صنعتی آگاه خواهند شد. از سوی دیگر این شرکت‌ها می‌توانند فناوری‌هایی را که توسعه داده‌اند به شرکت‌های بزرگ عرضه کنند.

حال و هوای المپیک در ایستگاه فضایی چین

فضانوردان چینی المپیک را با پرش ارتفاع، شنا، والیبال و اجرای موارد دیگر در ریزگرانش در ایستگاه فضایی خود جشن گرفتند. فضانوردان ماموریت شنژو ۱۸(Shenzhou 18)، یه گوانگفو(Ye Guangfu)، لی کنگ(Li Cong) و لی گوانگسو(Li Guangsu) از اواخر آوریل در ایستگاه فضایی تیانگونگ (Tiangong) به تازگی زمان زیادی را صرف کردند تا برخی از ورزش‌هایی را که ورزشکاران المپیک ۲۰۲۴ پاریس به ‌تازگی انجام داده‌اند را در فضا به نمایش بگذارند.

احداث بزرگترین تاسیسات حذف کربن در جهان در کانادا

رهبران جهانی برای اجرای راه حل‌های کربن‌زدایی به منظور دستیابی به اهداف انتشار خالص صفر تا سال ۲۰۵۰ با یکدیگر همکاری می‌کنند. اکنون در توسعه دیگری، شرکت دیپ اسکای(Deep Sky) که یک شرکت توسعه‌دهنده روش‌های حذف کربن در کاناداست، اعلام کرده که قصد دارد اولین مرکز نوآوری و تجاری‌سازی حذف کربن در جهان را بسازد. این آزمایشگاه که دیپ اسکای لبز(Deep Sky Labs) نام دارد، برنامه‌ریزی شده که در یک مکان استراتژیک انتخاب شده در فاصله یک ساعتی از شهر کلگری در مرکز آلبرتای کانادا ساخته شود. این شرکت می‌گوید که این شهر یک مرکز نوظهور انرژی پاک خواهد بود.

امکان بازدید و دسترسی تصویری نابینایان به اطلاعات موزه‌ها فراهم شد

مجموعه تاریخی و فرهنگی نیاوران با مجهز شدن به سامانه «سروش ۲» امکان انتقال مفاهم تصویری، بریل و صوتی به نابینایان را فراهم کرد. طراحی و تولید سامانه «سروش ۲» (سیستم انتقال مفاهیم تصویری به نابینایان) با هدف دسترسی نابینایان به تصویر برجسته آثار موزه‌ها و اماکن تاریخی به صورت لمسی و همچنین بهره‌برداری از اطلاعات و شناسنامه اشیاء و اماکن تاریخی به صورت بریل و صوتی عرضه شده است. اجزای این سامانه شامل نرم‌افزار اطلاع رسانی موزه‌ها و اماکن فرهنگی و تاریخی، صفحه نمایش و صفحه کلید بریل (برجسته نگار) و دستگاه تولید اشکال برجسته همراه با کاغذ مخصوص است. نرم‌افزار این سامانه دارای یک بانک اطلاعاتی از تصاویر و توضیحات متنی اشیاؤ، آثار و اماکن فرهنگی تاریخی بوده که اطلاعات آن توسط مسؤولین موزه‌ها بارگذاری می‌شود.

معاون دولت، سایه رئیس‌جمهور است/تعهد داریم مساعدت کامل با معاون علمی جدید داشته باشیم

معاون سابق علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور با تاکید بر اینکه امروزه معاونت علمی دیگر یک دستگاه معاون ستادی کوچک رئیس‌جمهور نیست، بلکه معاونت علمی قانون جهش تولید دارد که جزء قوانین مترقی در دنیا است، گفت: معاون رئیس‌جمهور با وزیر فرق دارد،معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان یعنی سایه رئیس‌جمهور در این حوزه و وظیفه اصلی معاونت ریاست‌جمهوری همکاری با سایر دستگاه‌ها است.

مارهای کبرا اصالتا آفریقایی نیستند!

برای چندین دهه اعتقاد بر این بود که مارهای کبرا و پسرعموهای سمی آنها از آفریقا منشأ گرفته‌اند. اکنون یک مطالعه شگفت‌انگیز جدید این دیدگاه را درباره زادگاه مارهای کبرا روشن کرده و آنها را زاده آسیا می‌داند. یک تجزیه و تحلیل ژنتیکی جدید نشان داد که اجداد مارهای کبرا یعنی مامباها و مارهای مرجانی بین ۲۸ تا ۴۶ میلیون سال پیش در آسیا تکامل یافته‌اند. همه این گونه‌های مار متعلق به ابرخانواده کفچه‌مارواران(Elapoidea) هستند. پژوهشگران دانشگاه کانزاس می‌گویند: تخمین‌های فیلوژنتیکی و زیست‌جغرافیایی ما از محدوده‌های تاریخی به طور قطعی فرضیه سابق را رد می‌کنند و از سناریوی تکامل در آسیا حمایت می‌کنند که شامل مبادلات جانوران متعدد بین آسیا، آفریقا، استرالیا، آمریکا و اروپاست.

دردسر تاکسی‌های خودران برای شهروندان سانفرانسیسکو

به نظر می‌رسد تاکسی‌های رباتیک برای مردم محله سانفرانسیسکو واقعا مشکل‌ساز شده‌اند. به طور خاص، بوق زدن این خودروهای خودران دردسر ایجاد کرده است. این خودروهای پر سر و صدا توسط شرکت ویمو(Waymo) اداره می‌شوند که پیشرو در زمینه وسایل نقلیه خودران که سال‌هاست تاکسی‌های خودران خود را در شهر آزمایش می‌کند. کریستوفر چری(Christopher Cherry)، یکی از ساکنان محلی، می‌گوید: این مشکل با چند بوق شروع شد و با رسیدن ماشین‌های بیشتر و بیشتر، وضعیت بدتر شد. سطح سر و صدا در طول شب متفاوت است، اما صدای بوق‌ها معمولا در حدود ساعت ۴ صبح و در ساعات شلوغی عصر در بدترین حالت خود است.

معاون علمی رئیس‌جمهور: اگر در معاونت علمی پیشرفتی حاصل نشود مقصر بنده هستم

معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رئیس‌جمهور، گفت: در زمانی در جایگاه معاونت علمی ریاست جمهوری قرار می‌گیرم که این نهاد به بلوغ خود رسیده است و اگر پیشرفتی حاصل شود، خود به خود بوده و اگر موفق نباشد مقصر بنده هستم.

اسپیس‌ایکس بارها مقررات زیست محیطی را نقض کرده است

یک آژانس ایالتی در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که اسپیس‌ایکس شرکت متعلق به ایلان ماسک با انتشار مکرر آلاینده‌ها در داخل یا نزدیک پهنه‌های آبی در تگزاس، مقررات زیست‌محیطی را نقض کرده است. اطلاعیه کمیسیون کیفیت زیست محیطی تگزاس(TCEQ) در هفته گذشته، پنج ماه پس از آن منتشر شد که دفتر منطقه ۶ آژانس حفاظت از محیط زیست، که تگزاس و ایالت‌های اطراف آن را پوشش می‌دهد، به اسپیس‌ایکس اطلاع داد که قانون آب پاک را با فعالیتش نقض کرده است.

ناسا یک اقیانوس زیرزمینی را در مریخ کشف کرد

ناسا از کشف یک اقیانوس زیرزمینی زیر پوسته مریخ خبر داد، اما مشکلاتی برای دسترسی به این منبع آب وجود دارد. دانشمندان با استفاده از داده‌های آرشیو کاوشگر «اینسایت»(Insight) که اکنون ناکارآمد شده، شواهدی را از وجود یک مخزن زیرزمینی بزرگ در مریخ پیدا کرده‌اند. این یافته‌ها نشان می‌دهند که سیاره سرخ ممکن است آب مایع داشته باشد. خبر بد این است که مخزن زیرزمینی مورد نظر در صخره‌هایی واقع در حدود ۱۱.۵ تا ۲۰ کیلومتری زیر سطح پوسته مریخ گیر افتاده است و دسترسی به آن برای فضانوردان یا ساکنان آینده مریخ آسان نخواهد بود.