ورود سیاه‌چاله‌ی سرگردان به منظومه شمسی

سیاه‌چاله‌ها اجرام عظیم و قدرتمندی هستند که حتی نور را هم به دام می‌اندازند. حال اگر سیاه‌چاله‌ای وارد منظومه شمسی شود، چه اتفاقی رخ خواهد داد؟

کد خبر: ۷۲۲۳۸۵

تاریخ: ۰۲ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۵:۰۲

به گزارش ایران اکونومیست؛ سیاه‌چاله‌های عظیم، عمدتا نامرئی و آن‌قدر قدرتمند هستند که حتی نور هم نمی‌تواند از آن‌ها فرار کند. پس اگر سیاه‌چاله‌ای وارد منظومه شمسی شود، چه اتفاقی می‌افتد؟ پیش‌بینی عواقب چنین رویدادی به عوامل متعدد ازجمله اندازه و فاصله سیاه‌چاله بستگی دارد؛ اما در بیشتر سناریوها اتفاق چندانی رخ نخواهد داد.

کارینا وگل، پژوهشگر مرکز داده‌های نجومی استراسبورگ در فرانسه به لایوساینس گفت سیاه‌چاله‌ها به خودی خود مخرب نیستند. سیاه‌چاله فقط جرمی بسیار متراکم است و برخلاف تصور ما، جاروبرقی کیهانی نیست.

اگر سیاه‌چاله‌ای در منظومه شمسی سرگردان باشد، بزرگ‌ترین اثرات آن از نوع گرانشی خواهد بود و این اثرات به جرم سیاه‌چاله بستگی خواهد داشت.

بسته به جرم و موقعیت، سیاه‌چاله در منظومه شمسی یا ممکن است دارای تاثیر اندک باشد یا زمین را به‌طور کامل ویران کند.
Getty Images

رابرت مک‌نیس، دانشیار فیزیک در دانشگاه لویولا شیکاگو می‌گوید سیاه‌چاله‌هایی که از وجود آن‌ها مطمئن هستیم، همگی بسیار بزرگ‌تر از خورشید هستند. گرانش خورشید بر رفتار اجرام درون منظومه شمسی تا فواصل بسیار دور تاثیر دارد، بنابراین هر جرمی بزرگ‌تر از خورشید که در نزدیکی ما سرگردان باشد، اثرات قابل‌توجهی خواهد داشت.

سیاه‌چاله‌هایی که درباره آن‌ها می‌دانیم یا سیاه‌چاله‌های دارای جرم ستاره‌ای هستند (سیاه‌چاله‌هایی که جرمشان تا ۱۰۰ برابر جرم خورشید است) یا در دسته‌بندی سیاه‌چاله‌های کلان‌جرم قرار می‌گیرند که جرمشان به ۱۰۰ هزار تا میلیاردها برابر جرم خورشید می‌رسد و عموما در مرکز کهکشان‌ها یافت می‌شوند. اما احتمالات دیگری نیز وجود دارد.

برای مثال، ممکن است بتوان درون شتاب‌دهنده ذرات، سیاه‌چاله‌های کوچکی را ایجاد کرد که جرمشان از یک گرم تا جرم یک انسان متغیر است و اندازه‌ی میکروسکوپی دارند. وگل گفت: «چنین سیاه‌چاله‌ای حتی اگر درست از مقابل من رد شود، اتفاقی نمی‌افتد، زیرا آن‌ها در کمتر از یک ثانیه تبخیر می‌شوند.»

سیاه‌چاله‌های نخستینی وجود دارند که ممکن است درنتیجه‌ی نوسانات جرم و چگالی در جهان اولیه شکل گرفته باشند. مک‌نیس می‌گوید این احتمال را نمی‌توان رد کرد که سیاه‌چاله‌های نخستین با جرمی چندین برابر جرم زمین در جهان اطراف شناور باشند، اگرچه چیزی که فقط چند برابر زمین جرم داشته باشد، تاثیرات گرانشی چندانی نخواهد داشت.

اگر سیاه‌چاله با جرم ستاره‌ای یا بزرگ‌تر در منظومه شمسی در گردش باشد، بسته به نزدیکی و سرعت آن می‌تواند ویرانی به بار آورد. به‌گفته‌ی وگل، اگر این سیاه‌چاله از ابر اورت (دورترین ناحیه منظومه شمسی) عبور کند، می‌تواند موجب حرکت دنباله‌دارها و سیارک‌های واقع در آن منطقه به سمت زمین شود.

سیاه‌چاله بسته به موقعیتی که بین سیاره ها دارد، تاثیرات متفاوتی بر منظومه شمسی خواهد داشت.‌
Shutterstock

اگر سیاه‌چاله کمی نزدیک‌تر شود (مثلا ۱۰۰ واحد نجومی و از مدار پلوتون عبور کند)، می‌تواند مدار اورانوس، نپتون و پلوتون را تغییر دهد اما احتمالا زمین تحت‌تاثیر قرار نخواهد گرفت.

زمانی که سیاه‌چاله بین مدار اورانوس و پلوتون قرار بگیرد، زمین کم‌کم تاثیرات آن را احساس خواهد کرد. به‌گفته‌ی وگل، اگر اورانوس و پلوتون از نزدیکی آن عبور کنند، ممکن است جذب سیاه‌چاله شوند و از آن پس در مدار اطراف سیاه‌چاله قرار گیرند. در این شرایط، مدار سیاره زمین نیز تغییر خواهد کرد. این امر می‌تواند فصل‌های زمین را تغییر دهد، ما را وارد عصر یخبندان کند یا دما را به حدی افزایش دهد که حیات روی زمین نابود شود.

منبع: زومیت