رونمایی از رله برق ایرانی با فناوری پیشرفته

محققان ایرانی، موفق به طراحی و ساخت «رله بازبست تطبیقی بر مبنای تشخیص نوع و مدت زمان خطا برای کلیدهای خطوط انتقال» شدند که علاوه بر کاهش وابستگی کشور به واردات رله‌های برق، زمینه‌ساز نوآوری و پیشرفت در صنعت برق ایران خواهد بود.

کد خبر: ۷۱۳۸۳۹

تاریخ: ۱۰ تير ۱۴۰۳ - ۱۲:۲۶

به گزارش ایران اکونومیست از معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری، مدیر عامل یک شرکت پژوهش و نوآوری که مراحل طراحی و ساخت این محصول دانش‌بنیان در آنجا به انجام رسیده است، اظهار داشت: محصولی که موفق به اخذ نشان دانش‌بنیان برای آن شده‌ایم، رله بازبست تطبیقی تک فاز برای خطوط انتقال است، هرچند حوزه فعالیت اصلی ما، طراحی و ساخت رله‌های حفاظتی خاص و یا دستگاه‌های پایش خاص و همچنین ارائه خدمات پژوهشی در حوزه صنعت برق است.

مهتاب خلیلی‌فر توضیح داد: صنعت برق به هوشمندی ارائه شده توسط این رله‌های حفاظتی نیاز دارد، در حالی که رله‌های موجود در صنعت این نیاز را به طور کامل برآورده نمی‌کنند. به عنوان مثال، بازبست یکی از توابع حفاظتی رله‌های تجاری موجود است، اما این رله‌ها هیچ هوشمندی نسبت به نیازهای صنعت برق ندارند. به این معنا که این رله‌ها قادر به تشخیص خطای گذرا از خطای دائم نیستند و همچنین در شرایطی که خطای گذرا اتفاق می‌افتد، نمی‌توانند زمان پاک شدن قوس ثانویه را به درستی تشخیص دهند.

وی افزود: تشخیص ندادن این موارد توسط رله‌های موجود، باعث می‌شود که در زمان وقوع انواع اتصالی‌ها با یک تاخیر زمانی مشخص عمل کنند. این امر در شرایط مختلف با بستن رله روی خطا، تنش مجدد به سیستم وارد می‌کند و شاخص‌های قابلیت اطمینان سیستم که قرار بود با به کارگیری بازبست بهبود یابد، تضعیف می‌شود. در مقابل، رله‌ای که در کلینیک برق ایران طراحی شده است، قادر به تشخیص نوع خطا و همچنین زمان پاک شدن خطا است و اکنون هیچ کدام از رله‌سازان دنیا در دستگاه‌های تجاری خود مدعی این ویژگی تطبیقی نیستند.

این محصول دارای دو ثبت اختراع، TRL۸ و یک گواهی تایید عملکردی از آزمایشگاه مرجع پژوهشگاه نیرو است.

خلیلی‌فر ادامه داد: به عنوان بهره‌برداران شبکه قدرت به خوبی از اهمیت بازگشت موفق خطوط انتقال ۴۰۰ کیلوولت گلوگاهی پس از وقوع خطا آگاه هستید. اصول بهره‌برداری ایمن شبکه بر پایه معیار N-۱ استوار است اما در شبکه‌ای که در نزدیکی مرزهای پایداری بهره‌برداری می‌شود و در مواردی با خروج اضطراری تجهیزات مواجه می‌شویم، از دست رفتن یک خط کلیدی می‌تواند چالش‌زا باشد و شبکه را تا مرز ناپایداری ببرد.

وی تاکید کرد: در این شرایط، اگر رله در شبکه نصب شود و در برابر خطاهای دائم دستور بلاک و در برابر خطاهای گذرا در سریع‌ترین زمان ممکن دستور بازبست را صادر کند، بزرگترین خدمت را به شبکه برق ارائه داده است.