غدیر، قلب و روح اسلام است

یک محقق و استاد حوزه علمیه با اشاره به اینکه غدیر مهم‌ترین حادثه تاریخ اسلام است، گفت: غدیر یک حادثه ساده یا خاطره‌ای معمولی نیست، بلکه قلب و روح فرهنگ متعالی اسلام و مبنای مشروعیت رهبری الهی و تثبیت ولایت حق مداران است. در حقیقت غدیر چراغ پر فروغ اسلام را همیشه روشن نگه می‌دارد.

کد خبر: ۷۱۲۰۴۷

تاریخ: ۰۴ تير ۱۴۰۳ - ۲۲:۰۵

حجت الاسلام عبدالکریم پاک‌نیا - محقق، نویسنده و استاد حوزه علمیه قم در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، پیرو موضوع غدیر با اشاره به اینکه غدیر مهم‌ترین حادثه تاریخ اسلام است، گفت: حدیث غدیر یکی از متقن‌ترین دلایل حقانیت باورهای شیعی در طول تاریخ اسلام بوده و هست؛ چراکه حدیث غدیر به عنوان آخرین پیام رسالت پیامبر(ص) و منشور ابدی امامت، حجتی قاطع برای تمامی مسلمانان جهان تا روز قیامت است. بنیانگذار غدیر آن چنان واضح و روشن سخن گفته است که برای احدی جای انکار و تردید باقی نمی‌گذارد. غدیر یک حادثه ساده یا خاطره‌ای معمولی نیست، بلکه قلب و روح فرهنگ متعالی اسلام و مبنای مشروعیت رهبری الهی و تثبیت ولایت حق مداران است. در حقیقت غدیر چراغ پر فروغ اسلام را همیشه روشن نگه می‌دارد.

وی در ادامه با بیان اینکه در روایات اهل بیت(ع) برای روز غدیر نام‌های پر محتوا و ارزشمندی بیان شده است، مطرح کرد: عیدالله الاکبر (بزرگترین عید خدا) نام دیگر عید غدیر است چنانچه امام رضا (ع) فرمودند: «و هو عیدالله الاکبر؛ عید غدیر، برترین عید خداوند است»، در روایاتی از امام صادق(ع) عید غدیر روز عید اهل‌البیت(ع)، عید شیعیان و روز فرح و سرور و شادابی خوانده شده است. در روایتی از امام علی(ع) نیز این روز روز کمال دین نامگذاری شده است.

توصیه‌های اهل بیت(ع) درباره غدیر

این استاد حوزه علمیه به توصیه اهل‌بیت(ع) و بزرگان درباره عید غدیر اشاره کرد و ادامه داد: امام حسن مجتبی(ع) فرمودند: «این امت از جد من شنیدند که در مورد علی علیه السلام فرمود تو نسبت به من همانند هارون نسبت به موسی هستی، جز اینکه بعد از من پیامبری نخواهد بود. این امت دیدند و شنیدند که پیامبر در روز غدیر خم دست پدرم علی را گرفت و فرمود: «َمنْ کُنْتُ مَوْلَاهُ فَعَلِیٌّ مَوْلَاهُ اللَّهُمَّ وَالِ مَنْ وَالَاهُ وَ عَادِ مَنْ عَادَاهُ!» و سپس به آنان فرمود: حاضرین به غایبین اطلاع دهند.

وی اضافه کرد: امام حسین علیه السلام در سخنانی شخصیت امام علی علیه السلام را از دیدگاه رسول خدا(ص) بررسی کرده و شناسانده و در فرازی از سخنانش به شأن نزول آیه بلاغ پرداخته است، پیامبر(ص) خطاب به حضرت علی(ع) چنین نقل کرد که خدای بزرگ وقتی در این آیه فرمود: "یا أَیُّهَا الرَّسُولُ بَلِّغْ ما أُنْزِلَ إِلَیْکَ مِنْ رَبِّکَ"؛ ای پیامبر! آنچه از طرف پروردگارت بر تو نازل شده ابلاغ کن! یعنی ولایت تو را یا علی! باید ابلاغ می‌کردم و خدا به من فرمود: اگر امروز ولایت علی را ابلاغ نکنی، رسالت خود را به پایان نرسانده‌ای و اگر در روز غدیر ولایت تو را ابلاغ نمی‌کردم، اعمال گذشته‌ام نابود شده؛ چرا که هر کس خدا را بدون ولایت تو ملاقات کند، اعمال گذشته‌اش نابود شده است. این وعده حتمی خدا به من است.

خطبه غدیر؛ مفصل‌ترین کلام حضرت رسول(ص)

این نویسنده و پژوهشگر دینی با بیان اینکه خطبه غدیر مفصل‌ترین کلام حضرت رسول(ص) بوده است، عنوان کرد: برخی از فضائل حضرت علی(ع) در این خطبه آمده است. علم گسترده داشتن اولین شایستگی امیرالمونین(ع) در این خطبه است. چنانچه پیامبر(ص) فرمودند: «ای مردم! علی را برتر بدانید. چرا که هیچ دانشی نیست مگر اینکه خداوند آن را در جان من قرار داده و من نیز آن را در جان پیشوای پرهیزکاران، علی، ضبط کرده‌ام».

به گفته وی مصداق امام مبین، انفاق در حال رکوع، میزان جدایی حق از باطل، اولین مومن به رسول خدا(ص)، ایثار جان برای رسول خدا(ص) از شایستگی‌های دیگر حضرت امیر(ع) است. در خطبه غدیر آمده است که اطاعت علی(ع) موجب رستگاری است و پیروان ایشان سعادتمندان حقیقی هستند.

این استاد حوزه علمیه با اشاره به «أَکمَلْتُ لَکمْ دینَکمْ» در خطبه غدیر ادامه داد: امامت، بخشی از دین مبین اسلام است و این دین بدون امامت ناقص است، برای همین تعیین امام از سوی پیامبر(ص) به اذن خداوند انجام می‌شود، وگرنه دین ناقص می‌ماند؛ پس با تعیین و نصب شدن علی به امامت از طرف رسول خدا، دین اسلام کامل شد. روایاتی در متون فریقین بیان شده مبنی بر ضرورت وجود امام در هر زمان، که پیامبر(ص) در این خصوص فرمودند: «کسی که بمیرد و امام و پیشوایی نداشته باشد به مرگ جاهلیت مرده است». حال آنان که می‌پندارند امامت جزء دین نیست و دین را بدون امامت کامل می‌دانند، چگونه این روایت را توجیه می‌کنند؟ مگر چنین نیست که پیامبر(ص) مردن بدون داشتن امام و پیشوا را، از نوع مردن جاهلیت و خارج بودن از اسلام می‌داند؟.

به گفته وی، عقل هم وجود امام را در هر زمان ضروری می‌داند؛ چرا که خداوند حکیم بندگان خود را سرگردان فرو نمی‌گذارد تا دچار انحراف شوند، درست است که شریعت و احکام شرعی در زمان حیات رسول گرامی اسلام (ص) به اتمام رسیده است، ولی برای هدایت حکومت اسلامی و اجرای احکام دین در جامعه، نیاز به امام و پیشوا بعد از پیامبر(ص) ضرورت دارد؛ چون در غیر این صورت دین به انحراف کشیده خواهد شد و اثری از آن باقی نخواهد ماند.

مهمونی ده کیلومتری غدیر باعث الگودهی به تمام جوامع مسلمان است

وی در پایان سخن نیز با اشاره به برگزاری مهمونی ده کیلومتری عید غدیر در تهران و استان‌ها اظهار کرد: این برنامه برکات فراوانی در جامعه دارد. مهمونی ده کیلومتری غدیر طرح روز غدیر و به نمایش گذاشتن عیدالله اکبر و به نوعی یادآوری آن برنامه با شکوهی است که رسول خدا (ص) به دستور الهی انجام داد. همچنین این مهمانی باعث الگودهی به تمام جوامع مسلمان است. اطعامی که توسط موکب‌ها در مهمانی مورد اشاره انجام می‌شود در واقع عمل به احادیث اطعام در روز غدیر است، چنانچه امام رضا(ع) فرمودند: «هرکسی در روز غدیر به مؤمنی غذا بدهد، مانند کسی است که به تمام انبیاء و صدیقین غذا داده باشد».

وی ادامه داد: این مهمانی باعث پیوند شادی با غدیر، احیای سنت و سیره شیعیان از زمان‌های دیرین و جذب نسل‌های جدید و دل‌های مشتاق به سوی عید ولایت است. یاری به رفع محرومیت در جامعه با نام غدیر، شاد کردن اهل ایمان، همدلی با فقرا، نمایش سخاوت مومنان توانا و نشان دادن عشق به امیر مومنان علی(ع) از جمله برکات اطعام روز غدیر است که در روایات سفارش شده است.