ظرفیت ارزش آفرینی ۱۰ میلیارد دلاری CNG در هر سال

رئیس هیئت مدیره انجمن صنفی صنعت CNG گفت: سهم CNG از گاز کشور تنها ۳ درصد است که اگر به ۶ درصد برسد، درآمدزایی صنعت CNG و ارزش آفرینی آن به ۱۰ میلیارد دلار خواهد رسید.

کد خبر: ۷۱۰۷۷۸

تاریخ: ۰۲ تير ۱۴۰۳ - ۱۵:۰۷

به گزارش ایران اکونومیست، محسن جوهری، در نشست تخصصی صنعت CNG با بیان اینکه CNG در دهه ۸۰ شمسی توانست مانع از موفقیت تحریم‌های آمریکا علیه امنیت انرژی ایران شود و یکی از سریع‌ترین و مطمئن‌ترین راهکارها برای قطع وابستگی به واردات بنزین است، اظهار کرد: ذخایر عظیم گازی و شبکه گسترده خطوط لوله انتقال گاز در سراسر کشور ظرفیت منحصربه‌فردی را برای توسعه صنعت CNG فراهم آورده است.

وی با بیان اینکه امروز با وجود ۲۵۰۰ جایگاه، ظرفیت عرضه روزانه ۵۰ میلیون مترمکعب CNG معادل ۵۰ میلیون لیتر بنزین را داریم اما متأسفانه بیش از نیمی از این ظرفیت خالی است، گفت: سیاست‌های کلی کشور برای تنوع بخشی به سبد سوخت با تکیه بر ذخایر عظیم گازی، سیاست دوراندیشانه‌ای بود اما صنعت CNG در دو دهه گذشته همواره توسعه نامتوازنی داشته است.

رئیس هیئت مدیره انجمن صنفی صنعت CNG تصریح کرد: در دهه اول توسعه CNG، تعداد جایگاه‌ها در مقابل تعداد خودروها کم بود و در دهه گذشته، تعداد خودروها نسبت به تعداد جایگاه‌ها متناسب نبود و نیاز به افزایش تعداد خودروهای گازسوز برای بهره‌گیری از این ظرفیت بزرگ داریم اما به دلیل سیسات‌های نادرست دولت‌ها، این ظرفیت مغفول مانده است.

جوهری با بیان اینکه  در سال گذشته در مجموع ۸ میلیارد مترمکعب عرضه CNG در کشور داشتیم که این مقدار سال به سال در حال کاهش است و سهم CNG از سبد انرژی بخش حمل‌ و نقل سال به سال کاهش می‌یابد که این تهدید بزرگی برای امنیت انرژی کشور است، گفت: به نظر می‌رسد برخی تصمیم سازان حوزه انرژی به بهانه ناترازی گاز موافق توسعه سی ان جی نیستند، در حالیکه سوخت سی ان جی به دلیل اینکه کمتر از ۳ درصد از گاز تولیدی کشور را مصرف می‌کند، هیچ تاثیری در تشدید ناترازی گاز ندارد و ناترازی گاز فقط در فصل زمستان وجود دارد که با مدیریت مصرف در بخش خانگی و تجاری امکان جبران ناترازی گاز وجود دارد.

وی ادامه داد: فقدان یک متولی توانمند دولتی برای حوزه CNG در کشور یکی از دلایل مهم بی توجهی به پتانسیل سوخت پاک و ارزان CNG در تصمیم گیری‌های کلان کشور در حوزه انرژی است. به این دلیل که بعد از گذشت ۲۰ سال از ورود سوخت CNG به سبد سوخت خودروهای سبک کشور هنوز هم  ساختار سازمانی در حد یک مدیریت طرح زیر مجموعه شرکت ملی پخش فراورده‌های نفتی باقی مانده است و  امیدواریم در دولت چهاردهم راهکار مناسبی برای ارتقای سازمانی متولی CNG کشور  اتخاذ گردد.

رئیس هیئت مدیره انجمن صنفی صنعت CNG با بیان اینکه باور سودده‌ بودن جایگاه‌های CNG باور غلطی است که با هزینه‌های بالای جایگاه‌داری در تضاد است، گفت: برای پاسخگویی به هزینه‌ها، امیدوار به تعیین منصفانه حق‌العمل جایگاه‌ها هستیم.

وی با بیان اینکه متأسفانه تعیین حق‌العمل غیرمنصفانه منجر شده توسعه جایگاه‌های CNG متوقف شود، اگرچه در برخی شهرها، جایگاه‌هایی با ظرفیت ۳۰درصدی در حال فعالیت هستند اما در کلانشهرها، همچنان نیازمند احداث جایگاه‌های جدید هستیم، اظهار کرد: محدودیت کشور برای صادرات گاز طبیعی و عدم تحریم پذیری صادرات بنزین، گازوئیل و گاز مایع، از عواملی است که توسعه CNG را الزامی می‌کند چرا که هرچه استفاده بیشتری از CNG در بخش حمل‌ؤ نقل داشته باشیم، سوخت مایع بیشتری صرفه‌جویی می‌شود و می‌توانیم برای صادرات تخصیص دهیم.

جوهری افزود: در کشور ما مصرف خودروهای بنزینی و گازوئیلی، چندبرابر متوسط جهانی است و تنها راهکار مهار مصرف سوخت مایع، تبدیل این خودروها به دوگانه‌سوز CNG است.

رئیس هیئت مدیره انجمن صنفی صنعت CNG با اشاره به آلایندگی بالای هوا در فصول سرد سال به ویژه در کلانشهرها گفت: توسعه CNG تأثیر مستقیم بر کاهش آلایندگی هوا در شهرهای بزرگ و کلانشهرها دارد.

نیمی از ظرفیت عرضه CNG خالی است

همچنین در این نشست جان محمدی - دبیر و عضو هیات مدیره انجمن صنفی CNG کشور با بیان اینکه شاهد افزایش بیش از ۱۰۰ درصدی نرخ قطعات جایگاه‌هایCNG و افزایش شدید قیمت تعمیرات و نگهداشت تجهیزات جایگاه هستیم، گفت: این در حالی است که عمده جایگاه‌ها با عمر بالای 10 سال فرسوده شده و نیاز به بهسازی دارند و این مسئله از مشکلات مهم در عرضهCNG است.

وی با بیان اینکه طی سنوات گذشته کارمزدها متناسب با افزایش هزینه‌ها، افزایش نیافته و در نتیجه با زیان انباشته در جایگاه‌های عرضه مواجه‌ایم و با این میزان افزایش کارمزد سالانه، بهره‌برداری از جایگاه‌ها با مشکل مواجه شده است، گفت: هم‌اکنون حدود ۲۵۰۰ جایگاه عرضه CNG در کشور داریم که از این تعداد ۱۳۰ جایگاه مالکیت کاملاً خصوصی دارد.

او با بیان اینکه جایگزینی مصرف سوخت CNG به جای بنزین در خودروها، فرصت مهم و یکی از راهکارهای مهم جلوگیری از افزایش بی‌رویه مصرف بنزین و قطع وابستگی کشور به واردات بنزین است، گفت: قانون توسعه CNG در دوره قبلی مجلس به تصویب رسید اما اقدامات دولت قبل و دولت فعلی، دست‌کم تا به امروز تأثیر چندانی در توسعه این صنعت و افزایش مصرف CNG نداشته است که یکی از دلایل مهم آن عدم توجه به مشکلات صنعت CNG در دو بخش عرضه و تقاضا است.

جان‌محمدی با بیان اینکه در حال حاضر حدود ۲۰ تا ۲۱ میلیون مترمکعب به صورت روزانه مصرف CNG داریم.

همچنین محمودیان - مدیر اجرایی اتحادیه سوخت‌های جایگزین با بیان اینکه ۲۰ سال است که وارد صنعت CNG شده‌ایم، گفت: از سال ۱۳۸۲ فرآیند تبدیل خودروها آغاز شد و تا سال ۱۳۸۹ شاهد رشد سالانه ۱۰۰درصدی در تبدیل خودروها به دوگانه‌سوز و توسعه CNG بودیم تا اینکه در سال ۱۳۸۹ به دلایل نامشخص، قیمت عرضه CNG رشدی ۸ برابری داشت و این تصمیم عجیب، تأثیر خود را بر توسعه CNG گذاشت.

وی با بیان اینکه بر اساس تحقیقات کارشناسی ژاپن و نروژ در ایران، CNG راهکار نجات انرژی کشور است، تاکید کرد: امروز جایگاه‌های CNG با ۳۰درصد ظرفیت در حال کار هستند و برای بقا باید منتظر تعیین کارمزدها باشند، درحالی که این صنعت می‌توانست مولد اقتصادی بخش انرژی کشور باشد.

وی با بیان اینکه عمر مفید مخازن CNG میزان 15 سال است و امروز بر اساس محاسبات صورت گرفته، نزدیک به ۲ میلیون خودرو تاریخ انقضای مخازنشان گذشته که از این تعداد حدود ۳۸۰ هزار خودرو اقدام به تعویض مخازن کرده‌اند، در واقع حدود یک میلیون و ۶۰۰ هزار خودرو با مخازن فرسوده در حال تردد هستند، گفت: از راهکارهای کلیدی، استفاده از دوربین‌های پلاک‌خوان در جایگاه‌های عرضه است که آمار خودروهای تبدیلی که درجایی به عنوان خودروهای دوگانه‌سوز ثبت نشده‌اند، بدست آید، همچنین پلیس می‌تواند با استفاده از اطلاعات سامانه سیمفا و اطلاعات خودروهای کارخانه‌ای که در اختیار دارد، برای خودروهایی که فاقد معاینه فنی هستند، پیامک اخطار ارسال کند.

وی با بیان اینکه براساس مصوبه دولت، از تاریخ سوم خرداد ۱۳۹۸ به ازای هر مترمکعب CNG فروخته شده به مردم، ۳۹۲ ریال اضافه دریافت شده تا در صندوقی برای هوشمندسازی جایگاه‌ها، انجام بازرسی فنی و ارتقای کیفیت و تعویض مخازن فرسوده صرف شود که این مبلغ تا امروز به حدود ۱۵۰۰ میلیارد تومان رسیده که ظرفیت خوبی برای هزینه در این بخش است، گفت: درحالی که جهان به سمت توسعه استفاده از CNG حرکت می‌کند ما از این ظرفیت بزرگ غافل هستیم.

سالی ۸ میلیارد دلار ناترازی سوخت داریم

در ادامه این نشست، حمید قاسمی ده چشمه - معاون سابق شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی با بیان اینکه در ۳ سال گذشته متأسفانه بر سر صنعت CNG جفا شده و این صنعت دچار ناملایمتی‌ها و بی‌مدیریتی‌ها شده و متأسفانه نتوانستند نقشی که قرار بود CNG در رفع ناترازی سوخت کشور ایفا کند را محقق کنند، افزود: پروژه‌هایی که از قبل تعریف شده بود با عدم تحلیل درست، کنار گذاشته شد و متأسفانه از فرصت طلایی که برای کشور در توسعه منطقی بهینه‌سازی مصرف سوخت به‌وجود آمده بود استفاده نکردند.

وی با بیان اینکه تشدید ناترازی بنزین حاصل عدم توجه به توسعه صنعت CNG است، گفت: امروز باید تقریبا یک‌سوم درآمد غذایی کشور را صرف تأمین بنزین کنیم، چه در قالب واردات و چه در قالب تهاتر، این ثروت کشور است که برای تأمین بنزین از دست می‌رود.

او با بیان اینکه بحث ۷ تا ۸ میلیارد دلار ناترازی سالانه سوخت است که بسیار ساده می‌شد با اتخاذ تصمیمات ساده‌تری کشور را به این لبه‌پرتگاهی که امروز قرار دارد، وارد نمی‌کرد، اظهار کرد: برای آینده کشور باید جایگزینی CNG با بنزین و گازوئیل را داشته باشیم و علاوه بر اینکه روی تکنولوژی مصرف سوخت خودروها کار کنیم، خودروسازان را ملزم به تولید خودروهای دوگانه‌سوز CNG کنیم.

قاسمی ده چشمه با بیان اینکه باید قوانین روی رونق صنعت CNG تأکید کنند، گفت: افزایش مناسب کارمزدهابرای توسعه صنعت CNG بسیار مهم است چرا که جایگاه‌داران با هزینه‌های امروز جایگاه‌داری باید صرفه اقتصادی ادامه فعالیت در این عرصه را برای خود ببینند.

وی ادامه داد: باید رگولاتوری توسعه CNG‌ را در شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی تقویت کنیم، عدم وجود متولی قوی در این عرصه، رهاشدن این صنعت و بخش‌های مختلف آن به حال خود است، چیزی که امروز شاهد آن هستیم از ضعف نظارت و راهبری در صنعت CNGحکایت دارد.

توسعه CNG در دولت ‌آینده بیش از گذشته مد نظر باشد

در ادامه این نشست، علی عباسی لرکی - دبیرکل انجمن فرهنگ‌سازی و توسعه اقتصاد مقاومتی با سخنرانی خود در این نشست به اهمیت سوخت سی ان جی در حوزه انرژی به عنوان یکی از پیشران های مهم اقتصاد مقاومتی اشاره کرد و بر لزوم توسعه صنعت سی ان جی در دولت آینده تاکید کرد.

وی با بیان اینکه بر اساس الگوی مصرف که مقام معظم رهبری سیاست‌های آن را اعلام کردند، ما یکی از پرمصرف‌ترین کشورها در بحث سوخت هستیم و برای بهینه‌سازی مصرف سوخت باید برنامه‌ریزی‌های مدون داشته باشیم، اظهار کرد: از راهکارهای موثر برای مدیریت بهینه مصرف سوخت در بخش حمل‌و نقل، توسعه صنعت CNG‌ است که این امر باید در دولت آینده، بیش از گذشته مورد توجه قرار گیرد.

جایگزینی مصرف روزانه ۲۰ میلیون لیتر بنزین فقط با ۳درصد گاز کشور

محمد صادق یاوری - کارشناس حوزه نفت و انرژی نیز در این نشست با بیان اینکه در صنعت CNG پتانسیل بسیار خوبی در کشور وجود دارد که خوشبختانه در حال حاضر با استفاده از این ظرفیت سوخت معادل ۲۰ میلیون لیتر بنزین خودروهای کشور با استفاده از کمتر از ۳ درصد گاز تولیدی کشور تامین می شود، افزود: مزیت این سوخت عدم امکان قاچاق آن و کاهش آلودگی هوا است و توسعه این صنعت می تواند در کاهش مصرف بنزین و ناترازی آن موثر باشد.