مقابله با بیابان، گام اول بهره‌گیری از منابع طبیعی برای توسعه پایدار

میراث طبیعی به عنوان یکی از ثروت‌های سرزمینیِ ایران با پدیده پیش‌روی بیابان درگیر است. شناسایی کانون‌های بحرانی فرسایش بادی، نهالکاری و بذرپاشی، احداث بادشکن و کنترل هرزآب‌های فصلی از جمله راهکارهای مقابله با بیابان‌زایی برشمرده می‌شود که در صورت تحقق، می‌توانند زمینه‌ساز توسعه پایدار باشند.

کد خبر: ۷۰۸۹۷۷

تاریخ: ۲۸ خرداد ۱۴۰۳ - ۱۶:۰۸

به گزارش خبرنگار ایران اکونومیست، بیابان‌زایی در کنار ۲ چالش بزرگ چون تغییر اقلیم و کمبود آب شیرین، به عنوان سومین چالش مهم جامعه جهانی در قرن ۲۱ محسوب می‌شود و همراه با تغییر آب و هوا و از دست دادن تنوع زیستی، به عنوان بزرگترین چالش توسعه پایدار از آن نام برده‌اند.

به عقیده کارشناسان، بر اثر پدیده بیابان‌زایی هر ساله حدود ۱۲ میلیون هکتار از زمین‌های کشاورزی، مراتع و جنگل‌ها در سراسر جهان به دلیل نزول کیفیت خاک و کمبود رطوبت به بیابان تبدیل می‌شود.

این پدیده بیشتر در زمین‌های خشک حاشیه بیابان‌های جهان، یعنی سرزمین‌هایی که حدود یک میلیارد نفر در آن زندگی می‌کنند، اتفاق می‌افتد که فلات مرکزی ایران یکی از معروف‌ترین این مناطق محسوب می‌شود.

۱۷ ژوئن روز جهانی بیابان‌زدایی

روز ۱۷ ژوئن همزمان با ۲۸ خرداد امسال به عنوان روز جهانی بیابان‌زدایی انتخاب شده است. شعار امسال این روز «اتحاد برای سرزمین؛ میراث طبیعی ما و آینده ما» نامگذاری شده است.

این روز بهانه‌ای است تا بار دیگر به یاد آوریم که ایران ۳۴ میلیون هکتار اراضی بیابانی، ۲.۱ درصد خشکی‌ و ۴.۲ درصد بیابان‌های جهان را داراست.

رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شاهرود در این‌باره به خبرنگار ایران اکونومیست گفت: عرصه بیابانی این شهرستان ۲ میلیون و ۴۰۰ هزار هکتار است.

شناسایی ۱۴۰ هزار هکتار کانون‌های بحرانی فرسایش بادی در شاهرود

محمدرضا کشاورزیان با اشاره به اینکه این عرصه‌ بیابانی بیش از نیمی از شهرستان شاهرود را در برمی‌گیرد، افزود: تاکنون ۱۴۰ هزار هکتار کانون‌های بحرانی فرسایش بادی با هدف مقابله با گسترش پدیده بیابان‌زایی در این شهرستان شناسایی شده است.

وی خاطرنشان کرد: فعالیت‌های بیابان‌زدایی در شاهرود از سال‌ها قبل، به منظور کنترل حرکت ماسه‌های روان در مراکز جمعیتی و همچنین برقراری امنیت در راه‌های مواصلاتی و راه‌آهن منطقه آغاز شد.

بیشتر بخوانید

خشکسالی در شاهرود؛ کمبود ۳۰۰ لیتر بر ثانیه آب تا فروکاست سطح چاه‌ها تا ۲۵۰ متر

۴۰ درصد تاغزارهای استان سمنان دچار آفت است

۳۵۰ هکتار طرح توسعه زراعت چوب در استان سمنان اجرا شد

ثمره فعالیت ۱۵ مامور حفاظت منابع طبیعی شاهرود در سال ۱۴۰۲ چه بود؟

وی با بیان اینکه عملیات کنترل هرزآب در ۱۲۵ هکتار از اراضی روستای دستجرد بیارجمند در این راستا انجام شد، ابراز کرد: مناطق بیابانی به دلیل محدودیت بارندگی، شکنندگی زیادی دارند که باید مراقبت و نگهداری از این مناطق با نهایت دقت انجام شود.

نهالکاری با وجود محدودیت بارندگی‌ها

رییس منابع طبیعی و آبخیزداری شاهرود ادامه داد: این اداره طی سال‌های گذشته اقدام به اجرای عملیات نهالکاری و بذرپاشی در سطحی بیش از ۳۵ هزار هکتار کرده است.

کشاورزیان از عملیات احداث بادشکن در ۲۲۰ کیلومتر از مناطق بیابانی این شهرستان خبر داد و گفت: طرح آماده‌سازی، نهالکاری، مراقبت و آبیاری در ۲۵۰ هکتار از اراضی منطقه «پهنو» بیارجمند با گونه‌های سازگار تاغ و اتریپلکس با اعتباری بیش از ۲۰ میلیارد ریال طی سال ۱۴۰۲ اجرا شد.

رییس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شاهرود تصریح کرد: به هنگام بهره‌برداری از این عرصه‌ها و مراتع مجاور باید همواره نکات فنی لازم مورد توجه قرار گیرد تا از گسترش بیابان‌ها جلوگیری شود و تضمینی برای توسعه پایدار منطقه باشد.

به گزارش ایران اکونومیست، وسعت مراتع و عرصه‌های بیابانی شهرستان شاهرود به ترتیب حدود یک میلیون و ۷۵۰ هزار هکتار و ۲ میلیون ۳۰۰ هزار هکتار است.

از ۹.۷ میلیون هکتار وسعت استان سمنان، ۵۵ درصد نواحی بیابان و خشک، ۳۸.۵ درصد مراتع، ۲ درصد اراضی کشاورزی و سه و ۶ دهم درصد جنگل است.