چرا کشورها به شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی در دیوان لاهه می پیوندند؟

مزمان با اعلام شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی در دیوان بین‌المللی دادگستری لاهه، کشورهای بیشتری به این شکایت پیوسته اند که نشان می دهد این شکایت به گستردگی جامعه جهانی است.

کد خبر: ۷۰۷۶۰۲

تاریخ: ۲۱ خرداد ۱۴۰۳ - ۱۳:۴۵

به گزارش ایران اکونومیست، حملات رژیم صهیونیستی علیه غزه با هدف ادعایی «نابودی حماس» که پس از عملیات «طوفان الاقصی» در ۷ اکتبر ( مهر ماه سال گذشته ) آغاز شد، بیش از هشت ماه است که ادامه دارد. شمار قربانیان جنایات صهیونیست ها در غزه تاکنون به حدود 37 هزار نفر رسیده‌ که بیشتر شهدا را زنان و کودکان و شیرخواران تشکیل می دهند. همچنین ۸۵ درصد از جمعیت غزه در شرایطی آواره شده‌اند که این شهر در محاصره انسانی قرار دارد و ۶۰ درصد از زیرساخت‌های حیاتی آن از بین رفته است.

همچنان که تلاش‌های بین‌المللی و منطقه‌ای برای رسیدن به توافق آتش‌بس ادامه دارد، آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی به دیوان بین‌المللی دادگستری به اتهام نسل‌کشی شکایت کرد.

شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی به دیوان بین‌المللی دادگستری به اتهام نسل‌کشی، موجی از اقدام‌های حقوقی و قضایی را علیه این رژیم در سطح جهان به دنبال داشت و مقام‌های صهیونیست را با چالش‌های جدی مواجه کرد.

آفریقای جنوبی در دسامبر ۲۰۲۳ (آذر ۱۴۰۲) شکایتی را علیه رژیم صهیونیستی به دیوان بین‌المللی دادگستری ارائه کرده و در آن این رژیم را به نسل‌کشی علیه فلسطینی‌ها در غزه متهم کرد. دیوان بین‌المللی دادگستری نیز در چهارم خرداد با بررسی شکایت آفریقای جنوبی، حکم توقف عملیات نظامی رژیم اسرائیل در رفح در جنوب نوار غزه را صادر کرده بود اما رژیم صهیونیستی بدون توجه به رای این نهاد وابسته به سازمان ملل همچنان به حملات خود ادامه می دهد.

دیوان بین‌المللی دادگستری(ICJ) که با نام دیوان لاهه نیز شناخته می‌شود، عالی‌ترین نهاد قضایی سازمان ملل است که پس از جنگ جهانی دوم برای حل‌وفصل اختلاف‌های میان دولت‌ها تاسیس شد.

شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی به دیوان لاهه بر این استدلال استوار است که این رژیم کنوانسیون نسل‌کشی ۱۹۴۸ را که بر تلاش برای تکرار نشدن چنین جنایت‌هایی تاکید دارد، نقض کرده است. کنوانسیون نسل‌کشی جنایت یادشده را این‌گونه تعریف می‌کند: اعمالی که به قصد نابودی کلی یا جزئی یک گروه ملی، قومی، نژادی یا مذهبی انجام می‌شود.

رسیدگی به چنین پرونده‌هایی عمدتا سال‌ها طول می‌کشد و به نتیجه رسیدن آن‌ها مستلزم گذشت زمان زیاد است، همان چیزی که اکنون غزه برای خروج از فاجعه انسانی اصلا به آن دسترسی ندارد. در حالی که احکام دیوان بین‌المللی دادگستری الزام‌آور بوده و قابل تجدیدنظر نیستند، عالی‌ترین نهاد قضایی سازمان ملل راهی برای اجرای آن‌ها ندارد.

با وجود این، دیوان بین‌المللی دادگستری به رژیم صهیونیستی دستور داده که حمله نظامی خود به رفح را فورا متوقف کرده و از ارتکاب نسل‌کشی خودداری کند، اما رژیم صهیونیستی نه تنها از این دستورها پیروی نکرده، بلکه نشانه‌ای برای احترام به دستورهای عالی‌ترین نهاد قضایی سازمان ملل هم نشان نمی‌دهد.

کشورهایی که تاکنون به پرونده شکایت آفریقای جنوبی علیه رژیم صهیونیستی پیوسته یا اعلام کرده‌اند که قصد دارند به آن بپیوندند، عبارتند از: آفریقای جنوبی(تشکیل پرونده ۲۹ دسامبر)؛ نیکاراگوئه(۸ فوریه)؛ بلژیک(۱۱ مارس)؛ کلمبیا(۵ آوریل)؛ ترکیه(۱ مه)؛ لیبی(۱۰ مه)؛ مصر(۱۲ مه)؛ مالدیو(۱۳ مه)؛ مکزیک(۲۴ مه)؛ ایرلند(۲۸ مه)؛ شیلی(۲ ژوئن)؛ فلسطین(۳ ژوئن) و اسپانیا که در ۶ ژوئن اعلام کرد که قصد دارد به آن بپیوندد. اسپانیا نخستین کشور اروپایی است که خواستار پیوستن به شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی در لاهه شد.

هرچند به لحاظ حقوق بین الملل ثبت شکایت آفریقای جنوبی از رژیم صهیونیستی خود به تنهایی برای آغاز فرایند بررسی کافی است اما اعلام حمایت کشورهای بیشتر و پیوستن به این فرایند می تواند استدلالات حقوقی و سیاسی لازم را برای ارجاع پرونده به مجمع عمومی و حتی شورای امنیت سازمان ملل متحد را فراهم کند. در چنین روندی، چنانچه رژیم صهیونیستی دست از رفتار خصمانه‌ خود برندارد؛ آفریقای جنوبی و کشورهای پیوسته به این شکایت می‌توانند اعتراض خود را به شورای امنیت تحویل داده و تقاضای اقدامات متناسب با ناقض دستور موقت دیوان داشته باشند.