بیمه پایه از سال آینده اجباری می‌شود

هشت میلیون بیمه در هشت ماه؛ این عنوانی است که این روزها از زبان دولتمردان، زیاد شنیده می‌شود. شکی نیست که امسال دولت برای بیمه کردن افرادی که از پوشش هیچ بیمه پایه‌ای برخوردار نبودند، تلاش زیادی کرده و توانسته تاکنون حدود هشت میلیون نفر را تحت پوشش بیمه سلامت قرار دهد.

کد خبر: ۷۰۱۴۰

تاریخ: ۲۷ دی ۱۳۹۳ - ۰۹:۰۰

ایران اکونومیست- البته هنوز هم ده ها هزار شهروند ایرانی، برای بیمه شدن اقدام نکرده اند. دلیلش هم می تواند خیلی چیزها باشد؛ یکی از دلایل می تواند این باشد که هنوز هم خیلی ها اصلا نمی دانند که می توانند به صورت رایگان، دفترچه بیمه سلامت دریافت کنند یا این که عده ای از مردم هم آنچنان خدمات این دفترچه های بیمه پایه را پایین می دانند که اصلا رغبتی برای دریافت دفترچه بیمه پایه ندارند.
حالا خبرهای تازه حاکی است که از سال آینده، تحت پوشش قرار گرفتن بیمه پایه همگانی اجباری می شود؛ یعنی مردم از سوی دولت موظف می شوند که تحت پوشش بیمه پایه قرار بگیرند و دیگر کسی در کشور باقی نمی ماند که بدون بیمه پایه باشد.

عبدالرحمان رستمیان، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در گفت وگو با جام جم، ضمن اعلام این خبر می گوید، طرحی در کمیسیون بهداشت و درمان مجلس به تصویب رسیده است که براساس آن، بیمه پایه در سال 94 برای همه مردم اجباری می شود.

این نماینده مجلس تاکید می کند: این طرح اکنون در دست بررسی کمیسیون تلفیق مجلس نیز قرار گرفته است تا بودجه های اجرای آن تخصیص داده شود.

شبیه اجباری شدن بیمه شخص ثالث برای رانندگان، مثالی است که رستمیان برای جا انداختن این خبر استفاده می کند و معتقد است: داشتن بیمه پایه همگانی، یک روش مترقی در نظام های سلامت جهان است و از همین رو، اجباری شدن بیمه پایه در سال آینده نیز برای ارتقای نظام سلامت در کشور اجرایی خواهد شد.

البته به گفته رستمیان، در زمینه اجباری شدن بیمه پایه از سال آینده، مجلس دستورالعملی برای الزام مردم به تحت پوشش قرار گرفتن بیمه پایه تعیین نکرده است، اما دولت موظف به اجرای این کار است و بر همین اساس، دولت می تواند از سال آینده، دستورالعمل های موظفی را برای اجباری شدن بیمه همگانی تدوین کند.

به تعبیر دیگر، از آنجا که مجلس، دولت را موظف کرده که در سال آینده همه شهروندان کشور را تحت پوشش بیمه پایه سلامت قرار دهد و این پرونده را برای همیشه مختومه کند، بنابراین دولت هم می تواند با ابلاغ دستورالعمل های موظفی به مردم، آنها را به دریافت دفترچه بیمه رایگان ترغیب کند.

به طور مثال، محروم شدن از بخشی از خدمات عمومی دولت، می تواند تنبیهی برای افرادی باشد که علاقه ای به دریافت دفترچه بیمه پایه سلامت ندارند و درواقع با این کارشان، هم هزینه های نظام سلامت را افزایش می دهند و هم سلامت خود را به خطر می اندازند. البته همه این الزام ها منوط به این است که دولت بررسی کند و ببیند که با کدام روش کم هزینه ـ از منظر مالی و معنوی ـ می تواند افراد فاقد بیمه پایه را به گرفتن دفترچه بیمه سلامت در سال 94، موظف کند.

لزوم افزایش خدمات بیمه پایه

وقتی دولت و مردم مجبور باشند که بیمه پایه سلامت را پذیرا باشند، در نتیجه مردم هم انتظار دارند که خدمات بیمه پایه ارتقا پیدا کند؛ نه این که فقط یک دفترچه بیمه کم استفاده در بین مردم توزیع شود.

اما هم اکنون خدمات بیمه پایه، بسیاری از خدمات سلامت مثل دندانپزشکی، آزمایش و تصویربرداری های پزشکی را پوشش نمی دهد و البته دیگر خدمات سلامت را هم با محدودیت زیاد به مردم ارائه می دهد.

در صورتی که انتظار طبیعی این است که وقتی دریافت خدمتی دولتی به صورت یک فرآیند اجباری درمی آید، باید آن خدمت آن قدر ارزشمند و پربها باشد که مردم به طور خودخواسته به سمت آن کشیده شوند.

به بیان دیگر، افزایش خدمات بیمه پایه سلامت می تواند هم اتکا به خدمات بیمه های تکمیلی را کاهش دهد و هم مردم را به دریافت و استفاده از بیمه های پایه، علاقه مند کند و در آن صورت، به شکل خودکار دیگر نیاز به هیچ زور و اجباری برای پوشش بیمه ای مردم وجود نخواهد داشت.

صدور دفترچه بیمه اجباری برای نوزادان

فرض کنید همه جمعیت ایران از خدمات بیمه پایه سلامت برخوردار باشند، ولی اگر سازوکاری وجود نداشته باشد که افراد تازه متولد شده را تحت پوشش بیمه قرار دهد، در نتیجه هر سال با جمعیت قابل توجهی از نوزادان (سالانه حدود یک میلیون نوزاد در ایران متولد می شود) روبه رو خواهیم شد که تحت پوشش هیچ بیمه ای نیستند.

در حقیقت، طرح بیمه همگانی برای مردم وقتی به طور موفق جواب می دهد که فرد جدیدی به جمعیت بیمه نشده ها اضافه نشود.

حالا بر همین اساس، معاون توسعه مدیریت و منابع سازمان بیمه سلامت ایران تاکید کرده است، می خواهیم به سمتی برویم که یکی از الزامات دریافت شناسنامه کودک، برخورداری از بیمه باشد.

پهبد پورشبانان به ایسنا توضیح داده است که باید والدین را برای دریافت دفترچه بیمه هنگام به دنیا آمدن فرزندشان ملزم کنیم.

درواقع، هدف این است به سمتی برویم که یکی از الزامات دریافت شناسنامه کودک، تائیدیه بیمه سلامت مبنی بر ثبت نامش در سامانه باشد. حتی به گفته این مقام مسئول، دولت در صدد است طرحی را تصویب و ابلاغ کند که براساس آن پوشش بیمه همگانی سلامت را اجباری کند و بر این اساس همان گونه که وقتی برای دریافت خدمتی از دولت باید کارت ملی ارائه داد، باید شماره ای وجود داشته باشد که نشان دهد فرد تحت پوشش بیمه است. این امر اکنون در دستور کار دولت قرار دارد تا برای خدمات اجتماعی مختلف نظیر ثبت نام در مدرسه و دریافت گذرنامه، برخورداری از کد بیمه ای نیز الزامی باشد.

ارائه خدمات بهداشتی و مراقبتی برای آحاد جامعه، استدلالی است که دولت برای اجباری شدن پوشش بیمه پایه همگانی عنوان کرده و حالا باید دید واکنش مردم نسبت به دریافت «خیری اجباری» در سال آینده چه خواهد بود؟