نویسندگان در نمایشگاه کتاب از ادبیات اسارت گفتند

نویسندگان در آیین رونمایی از کتاب‌هایی با محوریت ادبیات مقاومت در روز اول نمایشگاه کتاب از ادبیات اسارت گفتند. نویسنده «حمله گرگ‌ها» بیان کرد: ادبیات اسارت انسانی‌ترین بخش ادبیات جنگ است؛ زیرا مواجهه انسان‌ها با یکدیگر است

کد خبر: ۶۹۵۰۴۶

تاریخ: ۱۹ ارديبهشت ۱۴۰۳ - ۱۳:۳۹

به گزارش ایران اکونومیست، در اولین روز و اولین ساعات برپایی نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، غرفه مجمع ناشران انقلاب اسلامی طی آیینی شاهد رونمایی ۱۴ عنوان از تازه‌های نشر پیام آزادگان، ناشر تخصصی آزادگان و اسرای دفاع مقدس، همچون «کهکشان بی‌نشان»، «دخترکی لبه پنجره» و «تنهایی زیبا» بود.

ادبیات اسارت انسانی‌ترین بخش ادبیات جنگ است

مهرداد فردوسیان، آزاده پیش‌کسوت و نویسنده «جواهری در گونی» که در نوجوانی به اسارت حزب بعث گرفته شد، در این آیین درباره محتوای کتاب خود گفت: سال ۱۳۶۱ به اسارت گرفته شدم و هشت و سال و نیم در اسارت بودم. درباره اسارت کتاب‌های زیادی خوانده بودم؛ با این حال، حس می‌کردم مسائلی در اسارت وجود داشته که در این کتاب‌ها کم‌رنگ دنبال شده است؛ به همین دلیل این اثر را نوشتم. برای مثال، وقتی ما را برای کتک زدن از آسایشگاه بیرون می‌بردند، زجر و ناراحتی دوستان داخل آسایشگاه در کتاب‌ها توصیف نشده بود یا واقعیت‌های دیگر.

به فکر یک اجرای عروسکی افتادم. یک پتو رویم انداختم و با امکانات ساده آسایشگاه یک تئاتر اجرا کردم و بچه‌ها بسیار سرگرم شدندوی ادامه داد: در اسارت جو یکنواخت و کسل‌کننده‌ای حاکم بود. برای رفع این یکنواختی برنامه‌هایی همچون تئاتر طراحی و با تمام محدودیت‌ها اجرا می‌کردیم. اولین تئاتری که اجرا کردم، مربوط به روزی بود که چند نفر از بچه‌ها را از شکنجه بازگرداندند و روحیه بچه‌ها خیلی ضعیف بود. به همین دلیل، به فکر یک اجرای عروسکی افتادم. یک پتو رویم انداختم و با امکانات ساده آسایشگاه یک تئاتر اجرا کردم و بچه‌ها بسیار سرگرم شدند.

امیرمحمد عباس‌نژاد، نویسنده «حمله گرگ‌ها» در ادامه با اشاره به اینکه این ششمین کتاب من درباره ادبیات اسارت است، بیان کرد: ادبیات اسارت انسانی‌ترین بخش ادبیات جنگ است؛ زیرا مواجهه انسان‌ها با یکدیگر است.

عباس‌نژاد اظهار کرد: کتاب «حمله گرگ‌ها» خاطرات علی شط‌نیسانی، از افسران ارتش است که در ۲۷ مهر ۱۳۵۹ در جبهه جنوب به اسارت گرفته شد. در روایت‌های این کتاب به لایه‌های پنهان اسارت پرداخته‌ام.

او با بیان اینکه بیش از ۸۰۰ عنوان در این حوزه چاپ شده با این حال، هنوز چیزهای کمی در این باره می‌دانیم، افزود: ادبیات مقاومت دو عنصر دارد؛ مبارزه با چیزهای ناپسند که زندگی شریف انسان را تحت‌الشعاع قرار داده و تاب‌آوری در برابر اعمال قدرت‌های نامشروع که هر دو عنصر را در خاطرات اسرا می‌بینیم.

دیگر مهمان این رونمایی حمید احمدی‌نیا، راوی کتاب «آهوی گمشده» بود که از اسرای مفقودالاثری بوده است که در دوران اسارت در لیست صلیب سرخ ثبت نشده بود. احمدی‌نیا بیان کرد: داستان‌های من در این کتاب در برابر داستان‌های مابقی ایثاگران ناچیز است. تأکید رهبر معظم انقلاب مبنی بر ثبت خاطرات شفاهی ایثارگران مرا وادار کرد که خاطراتم را بیان کنم.

وی افزود: این کتاب از دوران کودکی تا زمان آزادی مرا شامل می‌شود و داستان‌های جذابی دارد. من چون مفقود و جزو اسرای ثبت‌نشده بودم، یک سال در زندان‌های الرشید و دو سال و نیم در اردوگاه تکریت ۱۱ بودم که یکی از مخوف‌ترین اردگاه‌های آن دوران بود؛ چون همه اسرایش از بچه‌های مفقود بودند.

زهره علی‌عسگری، نویسنده کتاب «آهوی گمشده» نیز عنوان کرد: باید از نعمتی به نام انقلاب اسلامی قدردانی کرد که بعد از قرن‌ها تاریخ‌نویسی را از سلاطین گرفت و به دست مردم داد. من خودم را جزو مردم می‌دانم. این فرصت تاریخ‌نگاری را مردم نباید از دست بدهند.

علی‌عسگری گفت: این کتاب از این جهت جالب است که جوانی شانزده‌ساله صبر می‌کند تا به سن قانونی برسد و به‌طور قانونی به جبهه برود. او وقتی وارد خاک عراق می‌شود، در شرایطی عجیب و خواندنی به اسارت گرفته شده و به عنوان مفقود ثبت می‌شود.

وی افزود: همیشه از دلاوری اسرا گفته می‌شود؛ اما از خطراتی که اسرای کم‌سن را تهدید می‌کرد، کمتر گفته شده است.

او دلیل نام‌گذاری کتاب را اینطور بیان کرد: در ابتدای داستان، با ایشان در دوره انقلاب مواجه می‌شویم که در مدرسه به عنوان بازیگر تئاتر انتخاب می‌شود و زمینه‌های شهرت برایش فراهم می‌شود. تئاتری کار می‌کنند به نام «آهوی کوچولو» که ایشان نقش یک آهو را بازی می‌کرد. نام‌گذاری کتاب به ماجرای آن تئاتر بازمی‌گردد که با سرگذشت راوی نیز متناسب است.

داستان‌هایمان دچار غلو نیستند

در ابتدای این برنامه فرزانه قلعه‌قوند، معاون پژوهشی نشر پیام آزادگان، با تأکید بر اینکه حوزه اسرا مظلوم‌ترین حوزه در دفاع مقدس است، گفت: امسال با انتشار ۱۹ اثر جدید، سال پرباری را آغاز کرده‌ایم. ما به‌طور تخصصی در حیطه آزادگان و اسرا کار می‌کنیم که یکی از نیازهای روز جامعه است. همه مسائل مربوط به دفاع مقدس شریف و باارزش است؛ اما حس می‌کنم در شرایطی زندگی می‌کنیم که بیش از هر بخش از بخش‌های دفاع مقدس، نیاز داریم بخش اسارت را به جامعه معرفی کنیم؛ زیرا در نهایت محرومیت و محاصره به سر می‌بریم و با تنگناها و تحریم‌های زیادی روبه‌رو هستیم.

وی طی توضیحات کوتاهی، دیگر آثار تازه‌چاپ موسسه پیام آزادگان را به این صورت معرفی کرد: «زمستان می‌گذرد» خاطرات خودنوشت سید محمدعلی بصری است که روزشمار اسارت است. «کنارهای جنوب» خاطرات مرحوم سید ابراهیم ظهوری است که سید حسن نوری، معروف به زیدالله که خود نیز آزاده است، آن را نگاشته است. «قافله زیبایی» مجموعه شعر با محوریت اهل بیت و به خصوص حضرت زینب است. «کهکشان بی‌نشان» اثر سید محمد ابوترابی، مجموعه شعری با محوریت سید آزادگان، حجت‌الاسلام ابوترابی سروده شده است. «عمو علاءالدین» نیز واکاوی و تحلیل و رمزنگاری نامه‌های دوران اسارت به قلم سید جمال‌الدین زهرایی است.

قلعه‌قوند در ادامه گفت: سه کتاب نیز با محوریت همسران آزادگان است با عناون «تنهایی زیبا»، به قلم فهیمه عبدلی، خاطرات زیبا توان، همسر آزاده علی گوهرممیز؛ «دخترکی لبه پنجره»، به قلم مریم ماهی، خاطرات لیلان محمدی، همسر آزاده قربان جدیدی شیخ‌حسن؛ «ترکش‌های زردآلو، به قلم حمیده سلطانی، خاطرات فاطمه مسعود، همسر آزاده یعقوب‌همراهی کوزه‌کنانی. «خبرگزاری دیگ‌پرس»، به قلم رضا خوب‌نژاد نیز درباره آزادگان مفقودی است که در آشپزخانه اردوگاه اخبار را رد و بدل می‌کردند. کتاب «سبک زندگی آزادگان» نیز با هدف معرفی الگویی به جامعه است. «عبور از شیشه‌های شکسته»، خاطرات خودنگاشت روحانی آزاده سید حسن میرسید است که جزو رهبران اردوگاه بوده است.

وی در پایان تاکید کرد: همه کتاب‌های نشر راستی‌آزمایی می‌شود و داستان‌ها دچار غلو نیستند.