کنترل زانو درد* زانو درد را با غذا درمان كنيد

ايران اكونوميست :برنامه زنده «دكتر سلام» هر شب ساعت ٢١ از شبكه آموزش پخش مي‌شود، .امروز به پرسش ما دكتر حلي‌ساز، متخصص طب فيزيكي پاسخ مي‌دهد.

کد خبر: ۶۹۵۰

تاریخ: ۰۲ مرداد ۱۳۹۱ - ۰۵:۴۷

زانو درد از دردهاي شايعي است كه انسان در سنين مختلف به آن مبتلا مي‌شود. زانو درد علت‌هاي متفاوتي دارد و حتي به صورت جدي با دردهايي كه از عضو ديگر منشأ گرفته، توام مي‌شود.

معمولا با توصيه‌هاي كلي در مورد درد در زانو، مي‌توان آن را كنترل كرد. زانو جزو مفاصل انتهايي بدن است كه تحمل وزن را به عهده دارد. هر عارضه‌اي در آن، عملكرد فرد را مختل مي‌كند، اين مفصل با خيلي از مفاصل در اندام فوقاني متفاوت است.

بهتر است بدانيد بسياري از دردهاي زانو به شرايطي كه به آن تحميل مي‌شود، ارتباط دارد. وقتي زانو را خم مي‌كنيم، سه برابر وزن ما به زانو فشار وارد مي‌شود و اگر زانو مستعد عوارض باشد اين سه برابر وزن تأثير جدي‌تري خواهد داشت.

بايد گفت علت اصلي بروز اين بيماري به‌روشني معلوم نيست. گاهي بعد از وارد آمدن ضربه‌اي به زانو يا راه رفتن در فواصل طولاني بخصوص در سر پاييني‌ها مثل پايين‌آمدن از كوه يا در ورزش‌هايي كه فشار زيادي به زانو وارد مي‌كند و گاهي علت‌هاي پزشكي ديگر موجب زانو درد مي‌شود.

زانو را عضله مهمي به نام عضله چهارسر ران حفاظت مي‌كند. اگر طبق برنامه‌‌اي منظم، عضلات را تقويت كنيم، بسياري از مشكلات زانو كاهش مي‌يابد.

اين عضلات براحتي قابل تقويت است، مطالعات نشان داده انقباض شش ثانيه‌اي اين عضلات هر روز مي‌تواند 10 درصد عضلات را قوي كند.

تقويت عضله حمايت خوبي از زانو ايجاد مي‌كند. هم عوارض را كاهش مي‌دهد و هم قدرت آن را افزايش مي‌دهد.

بالا آوردن زانو بدون خم شدن آن ورزش بسيار مناسبي براي زانوست. انجام برخي از اين تمرينات البته با مشورت پزشك متخصص مي‌تواند در كاهش درد و تسريع بهبودي به شما كمك كند.

يكي از شايع‌ترين علت‌هاي درد زانو استئوآرتريت است. استئو به معني استخوان و آرتريت نيز به معني تخريب و التهاب مفصل است. در اين بيماري سطح مفصل، خوردگي پيدا مي‌كند و استخوان‌هاي اطراف مفصل ضخيم مي‌شوند. اين تغييرات، به سفتي و درد مفصل زانو در بسياري از افراد منجر مي‌شود. اين بيماري با افزايش سن بروز مي‌يابد. شيوع بيماري در مردان زير 45 سال و در زنان بالاي 55 سال مشاهده مي‌شود.

درمان‌هاي مختلفي از جمله فيزيوتراپي و انجام ورزش‌هايي نظير پياده‌روي و شنا، كاهش وزن، درمان‌هاي دارويي، تزريق استروئيد يا حتي جراحي تعويض مفصل زانو براي اين بيماران انجام مي‌گيرد، ولي تحقيقات جديد نشان داده است تغيير رژيم غذايي، تاثير بسزايي در درمان اين بيماري دارد. بعضي از غذاها داراي اثر ضدالتهابي و ضددرد براي آرتريت و ديگر انواع زانودرد محسوب مي‌شوند. اثر اين غذاها هم‌رديف با داروهاي شيميايي تجويزشده براي درمان اين بيماري است.

ماهي بخوريد: اسيدهاي چرب امگا 3 موجود در ماهي، ضدالتهاب طبيعي است. از آنجا كه كاهش التهاب مفصل باعث كاهش درد زانو مي‌شود، مي‌توان گفت اثرات ضدالتهابي امگا 3 منجر به كاهش درد زانو مي‌شود. همچنين تحقيقات ديگري نشان داده است اسيدهاي چرب امگا 3 همچنين باعث كاهش سفتي صبحگاهي مفصل زانو در بيماران مبتلا به آرتريت روماتوئيد مي‌شود.

علاوه ‌بر اين، اسيدهاي چرب امگا 3 موجود در ماهي نه‌تنها عوامل ايجادكننده التهاب را مسدود مي‌كند، بلكه از فعاليت پروتئين‌هايي كه به خوردگي غضروف مفصل زانو منجر مي‌شود نيز جلوگيري مي‌كند.

ماهي قزل‌آلا، ماهي تن، ساردين، شاه‌ماهي و... بهترين منابع حاوي امگا 3 محسوب مي‌شود. همچنين مصرف كپسول‌هاي روغن‌ماهي نيز مفيد است. در آخر بايد به اين نكته توجه كنيد كه خوردن ماهي به دليل نداشتن عوارض جانبي بسيار مفيدتر از مصرف داروهاي ضدالتهابي شيميايي است.

آب پرتقال بنوشيد: آب پرتقال منبعي بسيار غني از ويتامين C است. استئوآرتريت باعث خوردگي استخوان مي‌شود. تحقيقات نشان داده است در افرادي كه از مقادير قابل ملاحظه ويتامين C استفاده كرده‌اند اين عارضه كمتر ديده مي‌شود. منابع غني ويتامين C شامل پرتقال، فلفل سبز، گريپ‌فروت، توت‌فرنگي، انبه و كيوي است. نوشيدن يك ليوان آب پرتقال در مقايسه با خوردن آن، 25 درصد بيشتر ويتامين C‌ مورد نياز بدن را تامين مي‌كند.

سويا را در سبد غذايي خود بگنجانيد: سويا سرشار از ماده‌اي به نام ايزوفلاون (نوعي هورمون گياهي) است كه اثرات ضدالتهابي دارد.

اسفناج و پياز بيشتري مصرف كنيد: اسفناج سرشار از آنتي‌اكسيدان‌هاي لوتئين و زياكسانتين است كه درد ناشي از استئوآرتريت را كاهش مي‌دهد. همچنين اين آنتي‌اكسيدان‌ها از ايجاد عوارض بينايي اين بيماري جلوگيري مي‌كنند.

از ادويه‌‌هاي مناسب استفاده كنيد: ماده رنگي موجود در زردچوبه داراي خاصيت ضدالتهابي است. اين ماده رنگي شبيه داروهاي بازدارنده COX-2 عمل مي‌كند و باعث كاهش تورم مفاصل مي‌شود.

از زنجبيل بيشتر استفاده كنيد: از زنجبيل به طور سنتي در درمان دل‌درد استفاده مي‌شود. تحقيقات نشان داده است اين ماده گياهي در بيماران مبتلا به استئوآرتريت باعث كاهش التهاب و درد مفاصل بخصوص هنگام راه‌رفتن و ايستادن مي‌شود.

هشدار: چند مورد را در رژيم غذايي خود رعايت كنيد:

ـ وزن خود را با تغيير عادت غذايي و ورزش كاهش دهيد.

ـ از مصرف مواد قندي و چرب بخصوص چربي اشباع‌شده خودداري كنيد.

ـ در رژيم غذايي خود بيشتر از ميوه و سبزيجات استفاده كنيد.

ـ از مواد غذايي حاوي كلسيم و آهن بيشتر استفاده كنيد.

ـ حداقل دو بار در هفته از ماهي به جاي گوشت قرمز استفاده كنيد.

ـ از آنجا كه رژيم غذايي پركربوهيدرات مانند نان، برنج، ماكاروني و... موجب اضافه وزن و همچنين التهاب مي‌شود، توصيه مي‌شود تا حد مقدور از مصرف اين نوع غذاها در رژيم غذايي روزانه خودداري كنيد.

مترجم: زينب همتي

منبع: WebMed