کارگردان «طلوع خونین» از «شکسپیر شگفت‌انگیز ما» نوشت

مسعود طیبی، کارگردان نمایش «طلوع خونین» همزمان با اجرای این نمایش یادداشتی را منتشر کرد.

کد خبر: ۶۹۰۷۲۰

تاریخ: ۰۱ ارديبهشت ۱۴۰۳ - ۱۳:۳۷

او در این یادداشت که با عنوان «دنیای شگفت انگیز شکسپیر» در اختیار ایران اکونومیست قرار داده، نوشته است:

«دنیای شگفت‌انگیز شکسپیر برای من زمانی شگفت‌انگیزتر شد که با نگاه عمیق و پیچیده یان کات به عنوان بزرگترین مفسر آثار شکسپیر آشنا شدم و از طرفی، پیوند این نگاه با اراده معطوف به قدرت از منظر میشل فوکو در ذهن من انفجاری را باعث شد که نتیجه آن هفتمین اقتباس من از آثار شکسپیر به نام «طلوع‌خونین» بر اساس «تیتوس آندرونیکوس» است. «سندرم هملت»، «هنگامه‌ای که هملت به دست جادوگران مکبث کشته شد»، «هملت»،«خون به پا می‌شود»، «نفرین رزالین» که با دو دوره اجرا در مجموعه تئاتر شهر روی صحنه رفت، همگی نتیجه این باور بر حرف یان کات است که در دنیای امروز شکسپیر باید تابعی از ما باشد و قوانین دنیای امروز را بپذیرد.

اجراهای مدرن از آثار شکسپیر یک تجدید نظر و نوآوری در نگاه به این آثار کلاسیک معروف است. در این اجراها، کارگردانان و بازیگران با رویکردهای مختلفی به آثار شکسپیر نگاه می‌کنند و آن‌ها را با توجه به زمان خود و با استفاده از تکنیک‌ها و متدولوژی‌های مدرن تجسم می‌دهند. برخی از این اجراها ممکن است با تغییرات در محتوا، تنظیمات صحنه، استفاده از فنون نورپردازی و صدا، یا حتی تغییر در ژانر آثار، برای جذابیت بیشتر و جلب توجه مخاطبان انجام شوند. این نوع اجراها معمولاً به منظور به‌روزرسانی و ارتقاء تجربه تئاتر برای مخاطبان جدید و نسل‌های جدید انجام می‌شود.

یان کات در تحلیل‌های خود به آثار شکسپیر به شیوه‌ای نوآورانه و متفاوت نگاه می‌کند. او بر اهمیت عمق و پیچیدگی شخصیت‌ها، تأثیرات سیاسی و اجتماعی و نگاه به زندگی در آثار شکسپیر تأکید دارد. کات به بررسی عناصر متافیزیکی و انسانی در آثار شکسپیر می‌پردازد و تحلیل‌های جالبی ارائه می‌دهد که از دیدگاه‌های متداول متمایز است.

نمایش «طلوع خونین» براساس نمایشنامه «تیتوس آندرونیکوس» یکی از آثار کمتر شناخته شده شکسپیر است از ۲۰‌ فروردین در تماشاخانه ایرانشهر روی صحنه رفته که بسیار خونین و خشن است.

داستان این نمایشنامه درباره تیتوس آندرونیکوس، فرمانروای روم باستان است که در پی جنگ با قبایل مختلف، به خشونت و انتقام فرو می‌رود. این نمایشنامه شامل عناصری چون تجاوز، قتل، تبانی و انتقام است که به طرز وحشتناکی به تصویر کشیده شده‌اند. «تیتوس آندرونیکوس» از نظر محتوا و سبک نوشتاری، از سایر آثار شکسپیر متمایز است و به عنوان یکی از آثار خاص و فراموش‌نشدنی او شناخته می‌شود.

فرآیند تولید را می‌توان در نمایش «طلوع خونین» دگردیسی یا زایش متن ادبی در ساختار مرگ تراژدی اشتایندر دانست. این فرآیند را می‌توان از منظر یان کات به عنوان «اتمام نمایشنامه» دانست. جایی‌که نمایشنامه شکلی از اجرای پست دراماتیک را به خود می‌گیرد.

از تفاسیر علمی و فلسفی بگذریم برای من غرق شدن در دنیای شکسپیر یعنی بازیابی روح انسان در گذر اعصار و این نیازی است که در تئاتر از هم گسیخته ایران به شدت جای خالی‌اش زجرآور است. امیدوارم تماشاگر عزیز و فهیم ما ریزبینانه و دقیق این تجربه متفاوت ما را ببیند و ما را قضاوت کند.