سایه جنگ غزه بر نشست «آسه‌آن» در استرالیا

سران کشورهای‌ عضو اتحادیه جنوب شرق آسیا (آ. سه. آن) و استرالیا، هفته گذشته در ملبورن گردهم آمده بودند تا آنچه را که «تهدید یا استفاده از زوربرای حل و فصل اختلافات در منطقه» می‌خوانند، محکوم کنند، اما در نهایت درخواست آتش‌بس فوری و دائمی در غزه و آزادی بدون قید و شرط اسیران رژیم اسرائیل به مهمترین موضوع بیانیه پایانی این نشست تبدیل شد.

کد خبر: ۶۸۱۸۳۵

تاریخ: ۱۹ اسفند ۱۴۰۲ - ۱۰:۱۴

به گزارش روز شنبه ایران اکونومیست به نقل از رسانه‌ها،استرالیا و کشورهای جنوب شرقی آسیا روز چهارشنبه ۱۶ اسفند به اجلاس سه روزه خود پایان دادند و خواستار آتش‌بس پایدار در نوار غزه و همچنین خویشتنداری در دریای جنوبی چین وشدند.

استرالیا و کشورهای عضو اتحادیه جنوب شرقی آسیا (آسه آن) با صدور بیانیه مشترکی بر نگرانی از وضعیت وخیم انسانی در نوار غزه تأکید کردند. در بیانیه مشترک «آ سه آن» و استرالیا درخواست آتش بس فوری و دائمی در نوار غزه و آزادی فوری و بدون قید و شرط تمامی اسیران اسرائیلی در نوار غزه مطرح شده است.

در این بیانیه همچنین بر حمایت از آژانس امداد و کار سازمان ملل برای آوارگان فلسطینی (UNRWA) در اجرای مأموریت خود در نوار غزه تأکید شد.

به گفته کارشناسان، تنش در دریای جنوبی چین و به ویژه مساله تایوان، بحث‌های اجلاس دو روزه استرالیا با اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا را تحت تاثیر جدی قرار داد.

در پیش‌نویس بیانیه‌ مشترک این نشست آمده بود: ما آرزومند منطقه‌ای هستیم که در آن حاکمیت و تمامیت ارضی مورد احترام قرار گیرد و در آن اختلاف‌ها از طریق گفت‌وگوی محترمانه و نه از مسیر تهدید یا استفاده از زور حل‌وفصل شود.

بر پایه این گزارش، مساله اهداف توسعه‌طلبانه پکن در دریای جنوبی چین که سالانه هزاران میلیارد دلار تجارت از طریق آن صورت می‌گیرد، در این اجلاس جایگاه ویژه‌ای داشت.

به استناد گزارشهای خبری، در ماه‌های اخیر مناقشات ارضی در این راهگذر دریایی که فیلیپین، ویتنام و مالزی از اعضای آ. سه. ‌آن نیز مدعی مناطقی از آن هستند، تشدید شده است.

آسیای جنوب شرقی حدود ۴۰ درصد از جمعیت مسلمانان جهان را در خود جای داده است و کشورهای پرجمعیت و بانفوذ آسه آن اندونزی و مالزی از حامیان سرسخت آرمان فلسطین هستند.

تاریخچه
در تاریخ ۱۰ دی ماه سال جاری نیز، وزرای خارجه اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا (آسه‌آن) نسبت به تنش‌های فزاینده در دریای چین جنوبی ابراز نگرانی کرده و هشدار دادند که این تنش‌ها صلح منطقه را تهدید می‌کند.

به نوشته رویترز، دیپلمات‌های آسه‌آن در بیانیه‌ای گفتند: ما با نگرانی تحولات اخیر در دریای چین جنوبی را که باعث تضعیف صلح، ثبات و امنیت منطقه می‌شود، از نزدیک دنبال می‌کنیم.

این بیانیه در حالی صادر می‌شود که اختلافات دریایی فیلیپین و چین در ماه‌های اخیر شدت گرفته است و مانیل خواستار تغییر رویکرد در قبال پکن شده است. چین نیز فیلیپین را به «اقدامات تحریک‌آمیز» متهم کرده است.

وزرای خارجه آسه‌آن خواستار «خویشتنداری» دو کشور شده و افزودند: ما بر اهمیت گفت‌وگوی مسالمت‌آمیز برای کمک سازنده به ارتقای ثبات منطقه و همکاری‌های دریایی تاکید می‌کنیم.

این در حالی است که وانگ یی وزیر خارجه چین طی یک گفت‌وگوی تلفنی با انریکه مانالو همتای فیلیپینی خود درباره تنش‌ها در دریای چین جنوبی بحث و تبادل نظر کردند.

وانگ یی گفت: روابط چین و فیلیپین اکنون بر سر یک دوراهی قرار دارد و آینده آن هنوز مشخص نشده است. طرف فیلیپینی باید با احتیاط عمل کند.

فردیناند مارکوس جونیور» رئیس جمهور فیلیپین درتاریخ ۱۰ اسفند ماه سال جاری در دیدار با نمایندگان مجلس استرالیا تاکید داشت: حفاظت از دریای جنوبی چین برای ثبات جهانی امری ضروری است.

به گزارش خبرگزاری رویترز، فردیناند مارکوس جونیور رئیس جمهور فیلیپین برای نشست ویژه اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا (آ. سه. آن) در ملبورن، به کانبرا پایتخت این کشور سفر کرده بود، در دیدار با نمایندگان مجلس استرالیا، اظهار داشت: مانیل همواره از حاکمیت خود دفاع کرده و به هیچ قدرتی خارجی اجازه تصرف حتی یک متر مربع از فیلیپین را نخواهیم داد.

مانیل ادعا می کند که پکن در بخش‌هایی از دریای جنوبی چین که محل مناقشه برای حاکمیت میان فیلیپین، ویتنام، مالزی، برونئی و اندونزی بوده، جزیره های مصنوعی ساخته است. از سوی دیگر مقامات چینی بارها اعلام کرده اند که کشورشان حق حاکمیت غیر قابل بحث بر جزایر «نان‌شا» شامل جزیره «رِن‌آی» و آب‌های اطراف آن دارد و رفتار مانیل به حق تمامیت ارضی سرزمین چین تجاوز کرده و بر خلاف «بیانیه عملیات طرف‌های دریای جنوبی» و همچنین تعهدات این کشور است.

اهمیت مساله
به نوشته پایگاه خبری مالای نیوز، آنتونی آلبانیز نخست وزیر استرالیا در جریان برگزاری اجلاس آسه آن با اشاره به افزایش تحرکات چین در دریای چین جنوبی گفت، امنیت دریایی، تجارت و انرژی پاک، آینده محور همکاری های استرالیا با آسه آن را تشکیل خواهد داد.

آلبانیز در سخنرانی خود تاکید کرد: «استرالیا متعهد به همکاری با اعضای آسه آن برای اطمینان از رعایت اصول حاکمیت، تمامیت ارضی، برابری و استقلال است.»

آلبانیز گفت که استرالیا و اتحادیه کشورهای جنوب شرقی آسیا (آسه آن) باید با یکدیگر همکاری کنند تا ارتباط طبیعی خود را به همکاری عملی تر در زمینه پایداری و امنیت دریایی تبدیل کنند.

پنی وانگ وزیر خارجه استرالیا نیز در سخنانی در نشست کشورهای آ. سه. ‌آن - استرالیا گفت: همه ما برای ایجاد منطقه‌ای صلح‌آمیز، باثبات و مرفه مسوولیم. این مسوولیت بیش از هر زمان دیگری مهم است، زیرا ماهیت منطقه زیر سوال رفته است.

وی افزود: ما با اقدامات قهری، تحریک‌آمیز و بی‌ثبات‌کننده از جمله رفتار ناامن در دریا و آسمان مواجه هستیم.

انریکه مانالو وزیر امور خارجه فیلیپین در مصاحبه ای با خبرگزاری فرانسه، از اهمیت تقویت مشارکت اقتصادی با سایر کشورها به ویژه برای «کمک به انعطاف‌پذیری اقتصاد» کشورش سخن گفته است. وی در این زمینه، ابراز امیدواری کرد که مانیل «بسیار سریع» مذاکرات برای توافق تجارت آزاد با اتحادیه اروپا را آغاز کند.
مانالو با تاکید بر اهمیت سازگاری با تغییرات ناگهانی، چه ساخته دست بشر و چه طبیعی، اظهار داشت: آنچه ما واقعاً به دنبال آن هستیم، انعطاف‌پذیری اقتصادی بیشتر است.

ارزیابی
مناقشات ارضی و دریایی تشدید شده یکی از چالش‌برانگیزترین موضوعات امنیتی منطقه است که در جریان نشست سه روزه بین استرالیا و اعضای آسه‌آن مورد بررسی قرار گرفته است.

در بحبوحه تنش‌ها در منطقه مورد مناقشه دریای جنوبی چین که هر لحظه امکان وقوع درگیری در آن وجود دارد، طی روزهای اخیر اتهام‌هایی از جانب فیلیپین و چین علیه یکدیگر مطرح شده است.

فیلیپین هفته گذشته چین را به اجرای حرکت‌های خطرناک در دریای جنوبی و آسیب به کشتی‌های خود، متهم کرده است. فیلیپین می‌گوید که کشتی‌های این کشور در برخورد با قایق‌های چینی آسیب دیده و چهار نفر مجروح شدند.

چین در مقابل اعلام کرده است: گارد ساحلی این کشور اقداماتی را علیه یک کشتی فیلیپینی که «به طور غیرقانونی» به آب‌های نزدیک توماس شول دوم نفوذ کرده بود، صورت داده است. طرف فیلیپینی به طور هدفمند برای چین مشکل ایجاد کرده و بدخواهانه به تبلیغات دامن زده و به تضعیف صلح و ثبات در دریای چین جنوبی ادامه داده است.
با وجود حکمی که در سال ۲۰۱۵ توسط دادگاه بین المللی لاهه صادر شد، چین تقریباً به طور کامل مدعی دریای چین جنوبی است.

دریای جنوبی چین یکی از شلوغ ترین مسیرهای کشتیرانی جهان است تخمین زده می‌شود که سالانه تریلیون ها دلار تجارت از طریق این دریا صورت می‌گیرد. این منطقه دارای ذخایر نفت و گاز طبیعی و همچنین منبع غنی ماهی است.

ادعای حاکمیت چین بر بیشتر دریای چین جنوبی به مناطق انحصاری اقتصادی در اختیار ویتنام، فیلیپین، مالزی، برونئی و اندونزی نیز مربوط می شود.