ردیابی دارو و تجهیزات پزشکی در کشور

فعالیت سامانه اعلام کمبودهای تجهیزات پزشکی

سرپرست اداره کل تجهیزات پزشکی سازمان غذا و دارو با اشاره به روند تامین تجهیزات و ملزومات پزشکی در کشور، چگونگی ردیابی این تجهیزات از تولید تا مصرف‌کننده به منظور جلوگیری از خروج آن از زنجیره تامین و بروز کمبودهای احتمالی را تشریح کرد.

کد خبر: ۶۶۲۸۷۲

تاریخ: ۰۲ آبان ۱۴۰۲ - ۰۹:۲۶

دکتر غفارزاده در گفت‌وگو با ایران اکونومیست با تاکید بر اینکه مسئولیت «تامین» در حوزه تجهیزات و ملزومات پزشکی بر عهده وزارت بهداشت است، گفت: هر دو مولفه دارو و تجهیزات پزشکی، نیاز بیمار بوده و طبیعی است که هرگونه نبود یا کمبود آن پاسخگویی دستگاه‌های مسوول را به دنبال خواهد داشت.

وی با بیان اینکه در زنجیره تامین تجهیزات پزشکی دو مولفه تامین کمی و تامین کیفی را دنبال می‌کنیم؛ افزود: تامین کیفی، تضمین ایمنی و اثربخشی دارو و تجهیزات است؛ به عبارتی تضمین این که حلقه‌های مختلف زنجیره امانتداری کرده‌اند یا خیر؛ جزو اهداف ماست که مطمئن شویم از ابتدای تولید یک دارو یا تجهیزات، تا انتهای مصرف آن، امانتداری صورت گرفته و بتوان ردیابی کرد که بیمار دقیقا کدام دارو و تجهیزات را با مشخصه مربوطه دریافت کرده است.

غفارزاده تاکید کرد: بنابراین امکان ردیابی دارو و تجهیزات پزشکی باید فراهم باشد که اگر چنانچه موارد مصرفی عوارض ناخواسته‌ای ایجاد کرد، امکان پیگیری آن فراهم باشد. در حال حاضر در کشور ما امکان ردیابی دارو و تجهیزات پزشکی مصرفی تا حدود زیادی فراهم است.

کارت الکترونیکی برای تجهیزات کاشتنی

وی همچنین گفت: اخیرا نیز با دستور وزیر بهداشت، موضوع کارت الکترونیکی اقلام کاشتنی‌ تجهیزات پزشکی در زمینه‌های چشمی، قلبی، ارتوپدی و سمعک در حال اجراست و به این ترتیب با کارت الکترونیک می‌توان نشان داد که بیمار کدام تجهیزات را در چه تاریخی و کدام مرکز درمانی و توسط چه پزشکی دریافت کرده است. این تجهیزات نیز از نظر کیفی و عوارض احتمالی قابل پیگیری هستند.

مدیرکل تجهیزات و ملزومات پزشکی سازمان غذا و دارو با اشاره به حمایت‌های مالی صورت گرفته از بیماران و با بیان اینکه به دلیل این حمایت‌ها، قیمت ریالی پایه ارزی تا یک دوازدهم قیمت اصلی آن است، گفت: بر همین اساس تحت تاثیر تفاوت قیمت موجود، ممکن است افراد سودجود تعهدی به امانتداری آن وسیله نداشته باشند، وسیله مربوطه از زنجیره خارج شود، قاچاق معکوس آن صورت گیرد و این مسایل مجموعا به نوعی کمبود کاذب ایجاد کند.

وی با اشاره به آنچه که ابتکار عمل FDA ایران بویژه در سال ۱۴۰۲ اخیرا در زمینه ارزیابی عملکرد تامین کنندگان تجهیزات خواند؛ گفت: به این معنا که رصد می‌شود تولید کننده، وارد کننده یا توزیع کننده به تعهد خود عمل کرده‌اند و آیا امانتداری صورت گرفته است یا خیر؟ این موضوع قابل ردیابی است و در این راستا سامانه‌ای به نام «انبار مجازی» داریم که کلیه موارد از ابتدا تا انتهای زنجیره، در آن قابل انطباق و راستی‌آزمایی است که البته نیاز به تکامل دارد.

وی خاطرنشان کرد: به عنوان مثال در مورد سمعک با اعلام فراخوان، قیمت را بیش از نصف پایه ارزی کاهش دادیم که بر قیمت محصول موثر است. در مورد قیمت گذاری ریالی، شعار سال به واقع در تجهیزات پزشکی تحقق یافته است و قیمت تجهیزات پزشکی در این بخش تغییری نداشته است.

سرپرست اداره کل تجهیزات پزشکی سازمان غذا و دارو همچنین درباره سامانه‌ای برای اعلام موارد کمبود احتمالی نیز گفت: در حوزه تجهیزات پزشکی چند سالی است که سامانه اعلام موارد کمبود فعال است و اگر در یک مرکز درمانی کمبودی در تجهیزات مصرفی پزشکی وجود داشته باشد، وارد آن سامانه می‌کنند و همکاران ما به صورت برخطر هدایت می‌کنند. همچنین اگر چنانچه در استفاده از ملزومات مصرفی پزشکی عوارضی حاصل شود و آن وسیله درست عمل نکند، مصرف کننده مشخصات آن را وارد می‌کند و تامین کننده به لحظه گزارش را مشاهده می‌کند. ما نیز به عنوان ناظر آن را پیگیری کرده و ساماندهی و نظارت‌های سطح عرضه را انجام می‌دهیم.

شناسنامه‌گذاری دستگاه‌های پزشکی سرمایه‌ای در بیمارستان‌ها

غفارزاده در بخش دیگری از صحبت‌هایش درباره تجهیزات و دستگاه‌های پزشکی سرمایه‌ای نیز گفت: در این زمینه «سامانه نگهداشت» داریم. در این راستا همه تجهیزات پزشکی در کل کشور چه در مراکز درمانی خصوصی و چه دولتی و عمومی شناسنامه‌گذاری شده‌اند و شناسنامه دارند؛ به نحوی که اگر دستگاهی از یک بیمارستان به بیمارستان دیگر منتقل شود نیز قابل ردیابی است. عمر آن دستگاه و تعمیرات صورت گرفته بر آن و راستی‌آزمایی تماما در سامانه‌های ما مندرج است و این موضوع به ایمنی بیشتر بیماران کمک می‌کند.