«نبود زیرساخت‌ها» و «توان مالی پایین» مهمترین دلیل عدم هوشمندسازی معادن کشور

رئیس سامانه اطلاعات مکانی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌ معدنی کشور، موضوع هوشمندسازی معادن را یکی از ضروریات کشور دانست و گفت: این در حالی است که زیرساخت‌های اولیه هوشمندسازی معادن در کشور فراهم نیست و دسترسی به برخی از فناوری‌های جدید در حوزه معدن پیش‌نیاز هوشمندسازی معادن است.

کد خبر: ۶۵۷۶۸۶

تاریخ: ۰۳ مهر ۱۴۰۲ - ۱۶:۰۵

به گزارش ایران اکونومیست، دکتر رضا قاسمی با اشاره به فرصت‌های معدنکاری هوشمند و دیجیتال، گفت: در معدنکاری هوشمند از ۴ کاربرد مختلف هوش مصنوعی شامل طبقه‌بندی،‌ خوشه‌بندی، بهینه‌سازی و تخمین استفاده می‌شود که هر کدام کاربردهای خود را در علوم زیرمجموعه مختلف اکتشاف و استخراج معدن دارند.

وی، مطالعات هیدروژئولوژی، تهیه نقشه‌های زمین‌شناسی، مطالعات زیست‌محیطی معادن،‌ زلزله‌شناسی، شناسایی و ‌پی‌جویی در اکتشاف، ژئوشیمی، ژئوفیزیک، دورسنجی،‌ تلفیق و مدل‌سازی، حفاری، ایمنی معادن، طراحی ماشین‌آلات معدنی، فرآوری مواد معدنی، ذوب و ریخته‌گری،‌ بهینه‌سازی عملکرد معادن، مبحث اتصال و کنترل از راه دور معدن و رصد عملیات که ایمنی و بهره‌وری را بالا می‌برد را از جمله کاربردهای هوش مصنوعی در علوم زمین عنوان کرد و یادآور شد: همه این موارد می‌تواند فرصت‌های جدید و بی‌نظیری در زمینه مطالعه، طراحی و همچنین اجرای فعالیت‌های زمین‌شناسی و معدنی در اختیار فعالان علوم‌زمین قرار دهد و کاربرد این روش‌ها می‌تواند در زمینه کاهش زمان، هزینه و بالطبع افزایش راندمان و صرفه اقتصادی و پایین آوردن عیار حد، نقش بسزایی داشته باشد.

رئیس سامانه اطلاعات مکانی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور خاطر نشان کرد: کاری که در دنیا با عنوان هوشمندسازی معادن انجام شده در ایران به صورت مقدماتی انجام شده و زیرساخت‌های اولیه آن فراهم نیست و این در حالی است که دسترسی به برخی از فناوری‌های جدید در حوزه معدن پیش‌نیاز هوشمندسازی معادن است.

قاسمی، نمونه این فناوری‌ها را استفاده از بستر اینترنت 5G در زمینه هوشمندسازی و اینترنت اشیاء (IOT) در معادن دانست و یادآور شد: اینها زیرساخت‌های مورد نیاز است که در کشور به طور کامل محقق نشده و این موضوع اقدامات بنیادی و اساسی از سوی دولت و همچنین همکاری و مساعدت همه‌جانبه بخش خصوصی و شرکت‌های دانش‌بنیان را می‌طلبد و با این‌وجود خوشبختانه در بخش‌هایی، فعالیت‌ها و همکاری‌های خوبی از دو طرف در حال شکل‌گیری است.

وی اظهار کرد: با توجه به رسالت سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور و به منظور تولید اطلاعات پایه زمین‌شناسی و اکتشافی، این سازمان با آغاز انجام طرح تحول اکتشاف کشور اولین گام را در این راستا برداشته که این موضوع در استفاده از روش‌های یادگیری ماشین و یادگیری عمیق در تلفیق و مدل‌سازی اطلاعات اکتشافی،‌ با دستیابی به نتایج خوب،‌ کمک زیادی در این امر کرده است.

به نقل از روابط‌عمومی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور، قاسمی با تاکید بر این‌که بحث تلفیق سه بعدی اطلاعات مکانی، عمق اکتشاف را افزایش داده است، افزود: استفاده از هوشمندسازی در بخش اکتشاف و استخراج می‌تواند در کاهش هزینه‌های اکتشاف و استخراج، کاهش زمان عملیات، ‌افزایش دقت، پایین آوردن عیار حد و افزایش عمق اکتشاف و در نهایت کاهش هزینه‌های معدنکاری از مرحله شناسایی اولیه تا فرآوری مؤثر باشد.

رئیس سامانه اطلاعات مکانی سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌معدنی کشور درباره آمادگی معادن کشور برای دیجیتالی شدن، افزود: در حوزه هوشمندسازی معادن، با عموم معادن طرف هستیم، نه برخی معادن خاص و بزرگ که تجهیزات و توانایی مالی بالایی دارند و این در حالی است که معدنکاری در ایران به جز چند معدن بزرگ، متاسفانه به صورت عموم، سنتی بوده و این امر هوشمندسازی را دچار مشکلات فراوان می‌کند که مهمترین آنها در موضوع توان مالی،‌ اطلاعات و آگاهی بهره‌بردار و وجود زیرساخت اولیه خلاصه می‌شوند.

وی تاکید کرد: موضوع هوشمندسازی معادن یک ضرورت است و عدم اجرای آن موجب عقب‌افتادگی بیشتر از علم روز دنیا، کاهش اشتغال، کاهش ورود ارز به کشور و احتمالاً تعطیلی مراکز معدنی داخلی خواهد شد.

قاسمی ضمن اشاره به پیچیدگی‌های موجود در اکتشافات ذخایر معدنی و وجود و دسترسی به بانک اطلاعاتی برای کل کشور و میزان اعتماد به این داده‌ها، گفت: خوشبختانه پورتال سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات‌ معدنی کشور (GSI.ir) همواره در جهت ارائه اطلاعات زمین‌شناسی و اکتشافی به جامعه علوم زمین کوشا بوده و سال ۱۳۸۰ اقدام به تاسیس پایگاه ملی داده‌های علوم زمین کرد که این پایگاه در راستای تحقق اهداف این سازمان با به اشتراک‌گذاری اطلاعات علوم‌زمین در سامانه‌های تحت نظارت خود اقدام به طراحی پرتال خود (ngdir.ir) کرده است.