لزوم تقویت رویکرد صنعتی‌سازی در نوسازی بافت‌های فرسوده

مدیرعامل شرکت بازآفرینی شهری ایران گفت: هر سازنده که بتواند با صنعتی‌سازی دوره ساخت را کوتاه کند، به حوزه نوسازی بافت‌های فرسوده بسیار کمک کرده است و این امر می‌تواند دوره اسکان موقت را کاهش دهد.

کد خبر: ۶۵۳۸۶۷

تاریخ: ۲۲ شهريور ۱۴۰۲ - ۱۱:۳۲

به گزارش ایران اکونومیست از وزارت راه و شهرسازی‌، «محمد آئینی» در همایش تخصصی «مشارکت انبوه‌سازان و سازندگان در صنعتی‌سازی و پروژه‌های نهضت ملی» با اشاره به اینکه وزارت راه و شهرسازی در ۵ خط، برنامه ملی نهضت ملی مسکن را در دستور کار خود قرار داده است، اظهار کرد: آنچه در برخی از رسانه‌ها در خصوص قرار دادن این ۵ خط در مقابل همدیگر و به عنوان رقیب عنوان می‌شود، نادرست است زیرا که موضوع مسکن روستایی، ساخت مسکن با زمین‌های ۹۹ ساله، شهرک‌سازی‌، اعطای زمین به متقاضیان مسکن و نوسازی بافت‌های فرسوده به صورت مکمل، موضوع تامین مسکن مورد نیاز جامعه را در قالب نهضت ملی مسکن دنبال می‌کنند.

معاون وزیر راه و شهرسازی با بیان اینکه ۱۵ درصد تامین مسکن در قالب نهضت ملی مسکن باید در محدوده بافت‌های فرسوده محقق شود، تصریح کرد: بر اساس برنامه نهضت ملی مسکن، سالی ۱۵۰ هزار واحد مسکن باید در بافت‌های فرسوده ساخته شود.

مدیر عامل شرکت بازآفرینی شهری ایران گفت: ساخت ۱۵۰ هزار واحد مسکن در بافت‌های ناکارآمد شهری‌ در مدت یکسال به عنوان یک کار جهادی در جامعه محسوب می‌شود. طبق آمارهای اعلام شده طی هشت سال در دولت‌های یازدهم و دوازدهم به طور متوسط ۴۰ تا ۴۴ هزار واحد مسکن در بافت‌های فرسوده، مسکن تولید شده است. بر اساس سیاست‌های دولت سیزدهم در سال ۱۴۰۰ حدود ۶۱ هزار واحد و در سال ۱۴۰۱ حدود ۶۵ هزار واحد مسکن در بافت‌های ناکارآمد شهری تولید شده است.

آئینی با بیان این که بافت‌های فرسوده از ظرفیت‌های بالایی در خصوص تامین مسکن موردنیاز جامعه دارد، گفت: ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار بنای ناپایدار با جمعیتی در حدود ۱۰ میلیون نفر در بافت‌های فرسوده شناسایی شده است. که باید این سقف‌های لرزان‌ در بافت‌های فرسوده برچیده شود.

معاون وزیر راه و شهرسازی گفت: یکی از تعاریف محدوده بافت‌های فرسوده این است که ساکنان این مناطق به جهت توان مالی به ‌تنهایی قادر به بازسازی و نوسازی بناهای فرسوده خود نیستند و از سوی دیگر سازندگان، توسعه‌گران و سرمایه‌گذاران به دلیل اقتصادی نبودن این محدوده‌ها، رغبتی برای حضور در این بافت‌ها ندارند.

آئینی با اشاره به این که به دنبال فراهم کردن بسترهای مناسب جهت مشارکت هرچه بیشتر و بهتر مالکان بافت‌های فرسوده با سازندگان‌، توسعه‌گران و انبوه‌سازان در بافت‌های ناکارآمد شهری است، گفت: راهبرد اصلی ما در شرکت بازآفرینی شهری ایران، شتاب بخشی به نوسازی بناهای فرسوده در بافت‌های ناکارآمد شهری است.

وی گفت: در حوزه راهبرد عملیاتی نیز درصدد هستیم تا بهترین بسته‌های تشویقی را تدوین و در اختیار مالکان‌، سازندگان، سرمایه‌گذاران و انبوه سازان قرار دهیم.

آئینی با طرح این سوال که چه شرایطی می‌تواند به سازندگان، سرمایه‌گذاران‌، انبوه‌سازان این انگیزه را بدهد که به سمت ساخت و ساز در بافت‌های فرسوده سوق پیدا کنند؟ گفت: وزیر راه و شهرسازی به دفعات آمادگی وزارت راه و شهرسازی را در خصوص واگذاری هر امتیازی که انگیزه سازندگان و انبوه‌سازان را در حوزه بازآفرینی شهری بالا ببرد، اعلام کرده است.

مدیر عامل شرکت بازآفرینی شهری ایران، بسته ۱۹ بندی تشویقی نوسازی بافت‌های فرسوده مصوبه شورای عالی شهرسازی و معماری کشور را بسیار بی‌سابقه خواند و ادامه داد: بر اساس این مصوبه به سازندگان ‌در شرایطی اجازه می‌دهد دو طبقه تشویقی مازاد بر طرح تفصیلی مصوب بسازند یا اجازه می‌دهد طبقه همکف را به واحد تجاری تبدیل کنند یا تراس و بالکن به عنوان تراکم محاسبه نشود و در مواردی سازندگان اجازه داشته باشند، بخشی از پارکینگ را تامین نکنند.

معاون وزیر راه شهرسازی در بخش دیگر از سخنان خود با اشاره به این که علی رغم عدم همکاری شبکه بانکی در اعطای تسهیلات و همچنین افزایش نرخ بیمه پروانه، شاهد رشد صدور پروانه ساخت در بافت‌های فرسوده هستیم، عنوان کرد: بر اساس آمارهای بدست آمده در بهار امسال نسبت به مدت مشابه سال قبل در ۱۳۲ شهر در حدود ۱۴۲ درصد صدور پروانه ساخت در بافت‌های فرسوده رشد دارد.

وی با اعلام اینکه از شروع برنامه نهضت ملی در کشور در حدود ۱۴۸ هزار واحد مسکن در بافت‌های فرسوده توسط مالکان، سازندگان و توسعه گران بخش خصوصی در حال ساخت و اجراست، تصریح‌ کرد: به شهرداری‌های هر شهر اجازه داده شده متناسب به موقعیت و شهر خودشان بسته تشویقی مناسب تدوین و در کمیسیون ماده ۵ استان به تصویب برسانند.

آئینی با اشاره به این که در هر دوره شش ماهه باید بسته‌های تشویقی نوسازی بافت‌های فرسوده اصلاح و بازنگری شود از جامعه حرفه‌ای و متخصصان، سازندگان‌، توسعه‌گران و انبوه‌سازان خواست تا در خصوص اصلاح و ارائه پیشنهادات سازنده دراین رابطه دولت را یاری کنند .

معاون وزیر راه و شهرسازی گفت: متقاضیان نوسازی مسکن در بافت‌های فرسوده اعم از سازندگان و مالکان واحدهای فرسوده می‌توانند از حمایت‌ها و تسهیلات و تخفیفات ویژه نهضت ملی مسکن پیش‌بینی شده برای بافت‌های فرسوده بدون رعایت شروط چهارگانه این نهضت استفاده کنند.

مدیر عامل شرکت بازآفرینی شهری ایران با اشاره به معرفی ۵ هزار متقاضی دریافت تسهیلات نوسازی به بانک صادرات‌، عنوان کرد: از مجموع ۳۸ هزار متقاضی تسهیلات نوسازی معرفی شده به بانک مسکن تاکنون ۱۷ هزار و ۵۰۰ متقاضی توانسته‌اند با بانک قرار منعقد و قسط اول تسهیلات خود را دریافت کنند.

وی با تاکید بر اینکه شعار تدوین و اجرای بسته‌های تشویقی در حوزه نوسازی بافت‌های فرسوده همچنان ادامه خواهد داشت، بیان‌کرد: از شهرداری‌ها انتظار داریم حداقل تا ۵۰ درصد در عوارض پروانه و تراکم ساخت در محلات بافت فرسوده تخفیف قائل شوند.

رئیس هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران افزود: اگر شهرداری در شهری کمتر از این رقم عمل کند، تخلف مرتکب شده و قابلیت پیگرد قانونی دارد.

وی با انتقاد از صدور پروانه ساخت در بافت‌های فرسوده‌، گفت: بر اساس مصوبات شورای عالی اداری صدور پروانه ساخت، ظرف دو هفته صادر شود اما در حال حاضر این مدت متوسط در کشور هشت ماه و در شهر تهران این مدت شش ماه است.

رئیس هیات مدیره شرکت بازآفرینی شهری ایران به طرح کلید به کلید در بافت‌های‌ فرسوده شهری اشاره کرد و در ادامه، گفت‌: در محلات فرسوده‌ای که از تراکم جمعیتی بالای برخوردارند و ساکنین در این محدوده‌ها با خدمات زیر بنایی و روبنایی با مشکل روبرو هستند، به جهت کاهش بار جمعیتی و ارائه خدمات بهتر، طرح کلید به کلید در بافت‌های‌ فرسوده شهری (‌طرح کلید به زمین‌) که در بند "ث" تبصره ۱۱ قانون بودجه ۱۴۰۲ آمده و آئین نامه اجرایی آن توسط دولت مصوب شده و توسط وزیر محترم راه و شهرسازی ابلاغ شده است و در آینده نزدیک با اعلام عمومی اجرایی خواهد شد.

وی گفت: در این طرح مالکان واحدهای فرسوده بر اساس این طرح می‌توانند واحد مسکونی فرسوده خود را با یک واحد نوساز یا یک قطعه زمین دولتی با ۴۰ درصد تخفیف تعویض کنند.

آئینی با اعلام این سوال چگونه می‌توان ریسک سرمایه‌گذاران و سازندگان در نوسازی بافت‌های فرسوده کاهش داد؟ گفت: به دنبال مکانیزم‌هایی هستیم که ورود سازندگان، سرمایه‌گذاران و انبوه‌سازان به بافت‌های فرسوده را سهل‌تر کنیم.

دبیر ستاد ملی آفرینی شهری ایران با اشاره این که در حدود ۳۷ هزار واحد مسکن در بافت‌های فرسوده شهر تهران‌ در حال ساخت است، اظهار کرد: پیش‌بینی ما این است که این رقم تا پایان امسال به ۵۰ هزار واحد مسکن برسد.

وی افزود: انبوه‌سازان در کنار تسهیل‌گران که نقش معرفی پروژه نوسازی و از سوی دیگر متقاضیان خرید واحد مسکونی به عنوان تامین کننده مالی، نقش پیمان مدیریت را ایفا کنند.

آئینی از انبوه‌سازان خواست دراین رابطه نمایندگانی در خصوص تشکیل کمیته‌ای معرفی کنند.

معاون وزیر راه‌ شهرسازی در پایان سخنان خود با اشاره به صنعتی‌سازی در بافت‌های فرسوده، گفت : هرسازنده که بتواند با صنعتی سازی دوره ساخت را کاهش بدهد به این حوزه بسیار کمک کرده است، این امر می تواند دوره اسکان موقت را کاهش داده و رغبت و انگیزه برای نوسازی در بین مالکان فرسوده را افزایش دهد.

همچنین در این نشست، جعفر قرائتی دبیر انجمن تولیدکنندگان و فناوران صنعتی ساختمان و عضو کارگروه صنعتی‌سازی ساختمان مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی گفت: شهرسازی و ساخت بهینه در شورای شهر مغفول مانده است که باید به آن توجه بیشتر شود.

این فعال صنعت ساختمان بیان کرد: دو نوع مهاجرت داریم یکی مهاجرت نخبگان و جوانان ما از کشور است دیگری چرخیدن آنها در فضای مجازی است و در واقعیت‌ها زیست نمی‌کنند.

وی تأکید کرد: مرتبا درباره لزوم صدور خدمات فنی مهندسی صحبت می کنیم غافل از اینکه بازار داخلی خودمان را از دست داه‌ایم.

قزائتی ادامه داد: ساخت و ساز ۴ مرحله دارد یکی پیش تولید است دیگری ساخت و ساز، سوم مرحله طولانی بهره برداری و آخرین هم تخریب و بازیافت است اما در هر ۴ مرحله مشکل داریم و آن را اصلاح نمی‌کنیم.

به گفته وی، انرژی و آب در مرحله پیش تولید یعنی تولید مصالح بسیار هدر می رود و در زمان تولید، سیستم‌هایی استفاده می‌کنیم که باز هم انرژی و آب را هدر می‌دهند و در دوره بهره‌برداری هم مجدد این معضل تکرار می‌شود.

وی تاکید کرد: سازندگان و مدیران دولتی این وظیفه اجتماعی و عرفی را دارند که آن را در نظر بگیرند.

وی با بیان اینکه فکر می‌کنیم صنعتی سازی یک روش ساخت است گفت: این در حالی است که یک راهبرد و استراتژی است؛ صنعتی سازی برخلاف مدلی که در نظام فنی و اجرایی داریم، باید اول ضوابط را بررسی کنیم و سپس وارد دوره طراحی شویم؛ اینکه اسکلت را پیچ و مهره کردیم که صنعتی سازی نیست، ما روش را با تاکتیک اشتباه گرفته‌ایم.