پیام‌های پس از ترور کاندیدای انتخابات ریاست‌ جمهوری اکوادور

کارشناس مسائل آمریکای لاتین به ترور یکی از کاندیداهای انتخابات ریاست‌ جمهوری اکوادور در هفته گذشته اشاره کرد و گفت: قتل این کاندیدای انتخابات، فراتر از ترور یک سیاستمدار است.

کد خبر: ۶۴۴۷۴۲

تاریخ: ۲۳ مرداد ۱۴۰۲ - ۰۶:۱۰

الهه طهماسبی در گفت‌وگو با ایران اکونومیست در پاسخ به این سوال که وضعیت رقابت‌های انتخابات ریاست‌جمهوری اکوادور را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ گفت: فقط چند روز به انتخابات ریاست جمهوری ۲۰ اوت (۲۹ مرداد) زمان باقی مانده است و اکنون روند این رویداد سیاسی که با تصمیم ناگهانی «گیِرمو لاسو Guillermo Lasso» رئیس‌جمهور مستقر برای نجات خود از اتهام‌های فساد قرار است زودتر از موعد برگزار شود با قتل نامزد جناح راست «فرناندو ویاویسِنسیو (Fernando Villavicencio)» به اوج خود رسیده و به پیچیده‌تر شدن شرایط سیاسی و اجتماعی این کشور آمریکای لاتین منجر شده است.

وی با بیان این که با توجه به برگزاری این انتخابات زودهنگام و انحلال پارلمان توسط رئیس‌جمهور مستقر، دولت آتی فقط برای ۱۸ ماه بر سر کار خواهد بود، اظهار کرد: از این کشور ۱۸ میلیون نفری، ۱۳ میلیون اکوادوری واجد شرایط رای دادن در این انتخابات زودهنگام هستند و با توجه به این که شرایط و آینده سیاسی این کشور مبهم است، بیش از ۴۰ درصد مردم هنوز نمی‌دانند که به چه کسی رای دهند. این آرای مردد یکی از نکات مورد توجه انتخابات اکوادور در سال‌های اخیر است که کاملا به  فضای سیاسی حاکم بر این کشور مرتبط می‌شود.

«گیِرمو لاسو» رییس‌جمهور فعلی اکوادور

این کارشناس آمریکای لاتین با بیان این که نکته حائز اهمیت در جریان انتخابات فعلی در اکوادور، فضای بی تفاوتی در میان شهروندان برای تعیین جانشین «گیرمو لاسو» رییس‌جمهور حاکم است، تصریح کرد: امنیت، اقتصاد، دموکراسی، سیاست‌های اجتماعی و ... از جمله مهم‌ترین محورهای رقابت نامزدها در شبکه‌های اجتماعی، کمپین‌های تبلیغاتی و مناظره‌ها است، در حال حاضر اساس مبارزات سیاسی نامزدها از طریق شبکه‌های اجتماعی است و تاکنون نه تنها پیشنهادهای نامزدها در حوزه اقتصاد و سیاست، مردم را جذب  نکرده بلکه اکوادوری‌ها نسبت به موضوع امنیت نیز امید چندانی ندارند. در توضیح این مسئله باید گفت که استراتژی‌های مهار ناامنی در این کشور به سبک نظامی و بدون تلاش قابل توجهی برای کشف انگیزه‌های پشت این خشونت‌ها محدود می‌شود؛ مسئله‌ای که اکوادور را با پس‌رفتی شدید (از دومین کشور امن منطقه با تنها پنج مورد قتل در هر ۱۰۰ هزار نفر در سال ۲۰۱۶) به یکی از خطرناک‌ترین کشورهای جهان تبدیل کرده است.

وی با بیان این‌که طبق نظرسنجی‌ها، از بین هشت نامزد رقیب، لوئیزا گونزالس(Luisa González) کاندیدای حزب اپوزیسیون چپگرای «انقلاب شهروندی» (Revolución Ciudadana) به عنوان نماینده جریان «کوره‌ایسمو» (correísmo/ جریان سیاسی در اکوادور که از حامیان رافائل کورره‌آ «rafael correa» رییس‌جمهوری چپگرای سابق این کشور تشکیل شده است) پیشتاز است در پاسخ به این سوال که چهارشنبه هفته گذشته شاهد بودیم که یکی از نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری این کشور در جریان یک رویداد تبلیغاتی بر اثر شلیک گلوله کشته شد، علت افزایش خشونت در رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری اکوادور چیست؟ گفت: اکوادور از سه سال پیش تاکنون با بحران امنیت جدی مواجه شده است و این بحران، معضلی چند علتی، بسیار عمیق، متمرکز بر چندین منطقه، با پیامدهای فزاینده منطقه‌ای و بین‌المللی است، این خشونت به شکل فزاینده در حال گسترش است و ما  با کشوری روبرو هستیم که در بحران‌های سیاسی و اجتماعی غوطه‌ور است و توان رسیدگی به این خشونت ها را ندارد.

فرناندو ویاویسنسیو کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری اکوادور که هفته گذشته در جریان یک رویداد تبلیغانی کشته شد

این کارشناس آمریکای لاتین با بیان این که قتل «فرناندو ویاویسِنسیو» (Fernando Villavicencio) کاندیدای ریاست جمهوری، نخستین موردی نیست که علیه یک سیاستمدار اکوادوری انجام می‌شود و چند هفته پیش نیز شهردار یکی از مناطق این کشور ترور شد، گفت: باید توجه داشت که اگر چه افزایش خشونت در اکوادور را نمی‌توان به رقابت‌های انتخاباتی ریاست‌جمهوری محدود کرد، اما در میان همه پیش‌بینی‌ها از سناریوهای محتمل انتخابات، هیچ تحلیلگری به‌رغم رشد تصاعدی خشونت‌ها، ترور یک کاندیدا را پیش‌بینی نکرده بود.

طهماسبی با بیان این که قتل این کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری، فراتر از ترور یک سیاستمدار است و در واقع حاوی پیامی سیاسی  و سیگنالی از کشوری تحت نفوذ جدی قاچاقچیان مواد مخدر و اقتصاد آلوده به سازمان‌های جنایتکار است، اظهار کرد: ترور سیاستمداران اکوادوری را می‌توان محصول مقابله ناشیانه دولت با دستورکاری سنتی (همچون استقرار ارتش، اعلام وضعیت اضطراری، منع رفت‌وآمد و ...) در برابر نفوذ قاچاقچیان مواد مخدر در نیروهای امنیتی دولتی در همه سطوح دانست، باید یادآور شد که در تاریخ برخی کشورهای آمریکای لاتین، نمونه‌های مشابه ترور اخیر اکوادور را سراغ داریم، در پشت پرده این جنایت ممکن است منطق مشخصی مبنی بر جلوگیری از روی کار آمدن قدرتی خاص یا ایجاد تغییر در سیاست، در ارزش‌ها و حتی ادراک رای‌دهندگان وجود داشته باشد. با همه این فرضیه‌ها، درک چند بُعدی بودن خشونت در اکوادور برای تحلیل واقعه اخیر این کشور ضروری است؛ ناکامی دولت در مدیریت تنش‌های اجتماعی به نفوذ و گسترش خشونت در بافت اجتماعی منجر شده و تازه‌ترین قربانی، سیاستمداری با سودای تصاحب ریاست جمهوری است.

این کارشناس آمریکای لاتین در پاسخ به این سوال که بر اساس اخبار منتشر شده مبنی بر اینکه اف‌بی‌آی آمریکا برای تحقیق در مورد این قتل وارد عرصه شده است و رئیس‌جمهوری این کشور نیز ۶۰ روز وضعیت فوق‌العاده اعلام کرده است، این تحولات چه تاثیری می‌تواند بر روند این انتخابات داشته باشد؟ خطرنشان کرد: اعلام  ۶۰ روز وضعیت فوق‌العاده در اکوادور، چندان تعجب‌آور نیست چرا که دولت اکوادور در سه سال گذشته و به صورت دوره‌ای، چندین وضعیت اضطراری در سطح ملی یا به طور پراکنده اعلام کرده است و آخرین مورد حدود ۲۰ روز پیش بود. از طرفی، درخواست کمک رئیس‌جمهور اکوادور از اف‌بی‌آی برای تحقیق قتل رخ داده، ضعف دولت برای مهار خشونت افسارگسیخته در این کشور آمریکای جنوبی را نشان می‌دهد.

طهماسبی با بیان این که با در نظر گرفتن همه این موارد، برای اینکه ابعاد تاثیر تحولات ناشی از ترور یک نامزد ریاست جمهوری را ارزیابی کنیم، کمی زود است اما تردیدی وجود ندارد که این رویداد، نقطه عطفی در فرآیند سیاسی اکوادور فراتر از انتخابات هفته آینده خواهد بود، خاطرنشان کرد: این حادثه ترور می‌تواند جمعیت ۴۰ درصدی رای‌دهندگان مردد را به سمت یکی از احزاب رقیب متمایل کند. همچنین، وقوع حادثه خشونت‌آمیز مانند آنچه در کیتو (پایتخت)، جایی که قبلاً خشونت‌های جنایی در این سطح را تجربه نکرده بود، می‌تواند باعث ترس در طبقات متوسط ‌شده و موجب محبوبیت بحث‌برانگیزترین ایده‌های مهار خشونت اعلام شده از سوی برخی کاندیداها شود. در واقع این حادثه ترور می‌تواند همچون شمشیری دو لبه برای حزب انقلاب شهروندی که تا کنون پیشتاز نظرسنجی‌ها بوده است، عمل کند. از یک سو، حزب مورد حمایت رافائل کوره‌آ می‌تواند به طرز ماهرانه‌ای از این حادثه بهره‌برداری سیاسی کند و این ایده را ترویج کند که این خشونت در دوره ریاست کوره‌ایسمو روی نداده است. در مقابل، ترور نامزدی که رادیکال‌ترین موضع ضد کوره‌ایسمو را داشت، می‌تواند به شدت این جناح را مورد آسیب قرار دهد. باید منتظر ماند و دید که نامزد جایگزین «ویاویسِنسیو» چه کسی خواهد بود و چه موضعی را در پیش خواهد گرفت.

تصاویر هشت کاندیدای انتخابات ریاست جمهوری اکوادور درسال ۲۰۲۳

این کارشناس آمریکای لاتین ادامه داد : «ویاویسِنسیو» اگر چه در نظرسنجی‌ها در میان سه نامزد نخست قرار نداشت و میزان حمایت از او به حدود ۱۰ درصد می‌رسید اما انتظار می‌رود تاثیر حادثه ترور، نقطه عطفی را در نظرسنجی‌ها قبل و بعد از این فاجعه خشونت‌آمیز رقم زند. همچنین نباید فراموش کرد که دولت اکوادور در حال حاضر اگر چه سه روز عزای عمومی اعلام کرده اما تاکید بر برگزاری انتخابات در موعد مشخص شده، اقدام مطلوبی به نظر می‌رسد چرا که به تعویق انداختن روز رای‌گیری می‌توانست عرصه برای عرض اندام جنایتکاران را بیشتر فراهم کند.

وی همچنین گفت: اگر چه هنوز به طور دقیق نمی‌دانیم که چه کسی پشت قتل ویاویسِنسیو قرار دارد اما موضوع قاچاق مواد مخدر همواره عامل خشونت انتخاباتی و سیاسی در این کشور است؛ کشور کوچکی که بین کلمبیا و پرو، دو تولیدکننده بزرگ کوکائین در جهان واقع شده و میدان رقابت گروه‌های جنایتکار مختلف است ، در همین راستا، احتمال کاهش مشارکت در انتخابات نیز به دلیل ترس از حضور پای صندوق‌های رای وجود دارد.

«لوئیزا گونزالس» کاندیدای پیشتاز انتخابات ریاست جمهوری اکوادور و از نزدیکان «رافائل کورره آ» رئیس‌جمهور پیشین این کشور

این کارشناس آمریکای لاتین در پاسخ به این سوال که در حال حاضر از چند کاندیدای فعال در انتخابات کدام یک بیشتر شانس پیروزی دارند و علت این موضوع چیست؟ اظهار کرد: در انتخابات پیش‌رو، در صورت معرفی نامزد جدید از سوی حزب ویاویسِنسیو(Movimiento Construye)، هشت نامزد با یکدیگر به رقابت خواهند پرداخت. لوئیزا گونزالس نماینده سابق سوسیالیست که از حمایت رافائل کوره‌آ برخوردار است، پیشتاز نظرسنجی‌هاست. تمرکز کارزار تبلیغاتی گونزالس بر افزایش هزینه‌های رفاهی و حمایت رافائل کوره‌آ، از مهم‌ترین دلایلی است که به موجب آن‌ها، وی جایگاه صدر نامزدها را از آن خود کرده است.

وی تاکید کرد: گونزالس در صورت پیروزی، نخستین رئیس‌جمهوری زن تاریخ اکوادور خواهد بود و امیدها به پیروزی او در شرایطی قوت گرفت که نتایج انتخابات منطقه‌ای و همه‌پرسی اخیر دولت در مورد قانون اساسی اکوادور نیز به منزله عقب‌گردی شدید برای رئیس‌جمهوری و حزب حاکم از جناح راست میانه، رد سیاست‌های نئولیبرالی از سوی مردم و احیای قدرت حامیان رافائل کوره‌آ رئیس‌جمهوری سابق چپگرا بود. از طرفی، انقلاب شهروندی (حزب گونزالس) منسجم‌ترین و پایدارترین اپوزیسیون دولت شکست خورده تحت ریاست گیرمو لاسو بوده است و در شرایطی که کشوری در قرن بیست‌ویکم، فاقد سازمان‌های منسجم ایدئولوژیک و ارگانیک است، این حزب چپگرا تا حدودی انسجام از خود نشان داده است.

این کارشناس آمریکای لاتین در پاسخ به این سوال که در حال حاضر مهم‌ترین خواسته مردم اکوادور در عرصه سیاسی و اقتصادی این کشور از رئیس‌جمهور آتی این کشورچیست؟ گفت: به طور کلی باید گفت مردم اکوادور در شرایطی روند انتخابات را از سر می‌گذرانند که بحران ناامنی در سراسر این کشور در حال گسترش است و اکوادوری‌ها در مواجهه با نرخ بالای قتل و جنایاتی مانند اخاذی و سرقت که هزاران نفر از مردم را  گرفتار کرده، مهاجرت را تنها راه حل مشکلات خود می‌دانند.

وی افزود: به این ترتیب، طبق نتایج یکی از آخرین نظرسنجی‌ها، اولویت و خواسته بیش از ۵۵ درصد اکوادوری‌ها، حل‌وفصل مشکل ناامنی است. تدوین سیاست‌های اشتغال‌زایی و مقابله با بیکاری، مبارزه با فساد از دیگر خواسته‌های مردم این کشور از رییس‌جمهور جدید است.