توانمندسازی پژوهشگران در ترجمان دانش و تهیه خلاصه سیاستی

کارگاه آشنایی با خلاصه سیاستی و روش‌شناسی تولید آن به میزبانی معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تهران برگزار شد.

کد خبر: ۶۳۸۰۰۱

تاریخ: ۰۳ مرداد ۱۴۰۲ - ۱۸:۳۲

به گزارش ایران اکونومیست، کارگاه آشنایی با خلاصه سیاستی و روش شناسی تولید آن به میزبانی معاونت تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تهران با هدف آشنایی با اهمیت تولید خلاصه سیاستی در تقویت سیاستگذاری آگاه از شواهد و آشنایی با محتوای خلاصه سیاستی و روش شناسی تهیه آن، در سالن دارالفنون ساختمان مرکزی دانشگاه علوم پزشکی تهران و با حضور دکتر فاطمه شیخ شعاعی، سرپرست مرکز توسعه و هماهنگی اطلاعات و انتشارات علمی وزارت بهداشت و نمایندگان و کارشناسان دانشگاه های علوم پزشکی کشور به صورت حضوری و مجازی برگزار شد.

دکتر شیخ شعاعی، به عنوان سفارش‌دهنده برگزاری کارگاه، با بیان اینکه هدف این مرکز و گروه سیاست‌گذاری و کاربست نتایج تحقیق در آن، انجام مداخلات به منظور افزایش احتمال استفاده از دانش توسط ذی‌نفعان است، بیان کرد: ایده‌آل این است که پژوهش‌ها با تعامل بین پژوهشگر، تیم پژوهش و ذی‌نفع صورت ‌گیرد. در واقع انتظار می‌رود رویکرد ترجمان دانش از همان ابتدا با تعریف سوال پژوهشی آغاز شود.

سرپرست مرکز توسعه و هماهنگی اطلاعات و انتشارات علمی وزارت بهداشت، به اهمیت حل مساله و مشکلات جامعه اشاره کرد و گفت: همواره با این سوال روبرو هستیم که پژوهش‌هایی که انجام می‌شود چقدر توانسته‌اند مشکلات را حل کنند؟! مثلا در بحث آلودگی هوا آیا پژوهشی‌هایی که انجام می‌شود واقعا به سفارش سازمان‌هایی مرتبط با آلودگی هوا بوده‌اند؟ چقدر چرخه ارتباطی بین این سازمان‌ها و پژوهشگرانی که در این حوزه کار می‌کنند شکل گرفته است. از آنجا که ما هر ساله درگیر مسئله آلودگی هوا هستیم نشان می‌دهد که این پژوهش‌ها نتوانسته به دست ذی‌نفعان برسد یا نتوانسته طبق نیاز آن‌ها انجام شود.

شیخ شعاعی در ادامه یادآور شد: باید افرادی در حوزه‌ ترجمان دانش، کاربست و این‌که چطور حلقه‌ ارتباطی را ایجاد کنند، توانمند شوند و بحث بعدی، بحث ارتباطات است که ما باید این ارتباطات لازم را با ذینفعان برقرار کنیم و نیز بحث ترویج ترجمان دانش که در مدیریت اطلاع رسانی پزشکی باید شکل بگیرد. بنابراین موضوع توانمندسازی هیئت علمی و کارشناسان در حوزه ترجمان دانش که از طریق کارگاه‌های آموزشی، سمینارها، همایش‌ها و برنامه‌های علمی برگزار می شود، بسیار اهمیت دارد.

وی افزود: خلاصه‌ سیاستی یکی از ابزارهایی است که در ترجمان دانش اهمیت زیادی دارد و به سیاست‌گذاران و مدیران کمک می‌کند به عنوان یک مستند علمی و کمک تصمیم‌گیر استفاده کنند و سیاست‌هایی که تبیین و ابلاغ می‌شود پشتوانه‌ علمی و پژوهشی داشته باشد.

اهمیت خلاصه سیاستی در جذب گرنت و دانشجوی بین‌المللی

شیخ شعاعی با بیان اینکه انتظاری که معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت از برگزاری این کارگاه دارد این است که حاضران بعد از این کارگاه، آموزش‌ها و مهارت‌های آموخته شده را به محققین و اعضای هیئت علمی دانشگاه خود منتقل کنند، افزود: تولید خلاصه‌های سیاستی به عنوان یک مداخله در تقویت سیاستگذاری آگاه از شواهد، به طور کلی ترجمان دانش، در ارزشیابی جامع فعالیت‌های تحقیقات و فناوری دانشگاه‌ها و دانشکده‌های علوم پزشکی دارای امتیاز است. خلاصه‌ سیاستی در رتبه‌بندی دانشگاه به‌ خصوص در جذب گرنت و جذب دانشجوی بین‌الملل اهمیت بالایی دارد.

در ادامه دکتر ناهید رمضان قربانی، رئیس گروه سیاست‌گذاری و کاربست نتایج تحقیقات گفت: یکی از مولفه‌های اصلی در بخش ترجمان دانش تعامل بین مصرف‌کننده و تولیدکننده‌ دانش است، یکی از ابزارهایی که می‌تواند این تعامل را پررنگ‌تر و تقویت کند، ابزار خلاصه‌ سیاستی است که در واقع توصیه‌هایی را مبتنی بر شواهد ارائه می‌دهد که در اختیار سیاست‌گذار قرار داده می‌شود. در خلاصه‌ سیاستی ممکن است یک سیاست اصلاح، تحلیل و بهبود پیدا کند، یا این‌که سیاست جدیدی اتخاذ شود و یا راه حلی برای یک مساله تنظیم بشود، بنابراین می‌تواند خیلی کمک کننده باشد.

سپس دکتر سید رضا مجدزاده، دکترای اپیدمیولوژی و آمار زیستی، استاد بازنشسته گروه آمار و اپیدمیولوژی دانشکده بهداشت و رئیس سابق مرکز تحقیقات و بهره برداری از دانش سلامت، ضمن بیان اینکه خلاصه‌ی سیاستی یک خروجی دانش محور است و می‌توان آن را مانند سایر محصولات دانشی داوری و منتشر کرد؛ اظهار داشت: برای ترویج سیاستگذاری آگاه از شواهد، موانع متعددی در کشور شناسایی شده است اما در هر حال نخستین گام تولید خلاصه‌ سیاستی تهیه آن است. این گام، گام بسیار بزرگ برای حرکت رو به جلو است.

سپس دکتر حانیه سادات سجادی، دکترای مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و توسعه سیاست دانشگاهی، در مورد محتوا و روش‌شناسی، شفاف سازی مشکل و شناسایی گزینه‌های سیاستی مناسب برای رفع آن و نیز در مورد محتوا و روش شناسی برنامه‌ریزی بر اجرای گزینه‌های سیاستی انتخاب شده توسط سیاستگذار سخنرانی کرد.

بنابر اعلام روابط عمومی معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت؛ در انتها دکتر بهاره یزدی‌زاده، مدیر امور تحقیقات و فناوری دانشگاه علوم پزشکی تهران و رئیس مرکز تحقیقات بهره‌برداری از دانش سلامت، برای افزایش درک و عمق یادگیری شرکت کنندگان و آشنایی با محیط واقعی برای تولید خلاصه سیاستی بر اساس نتایج مطالعات STEPS و سند ملی پیشگیری و کنترل بیماری‌های غیرواگیر و عوامل خطر مرتبط در جمهوری اسلامی ایران در بازه زمانی سال‌های ۱۳۹۴ تا ۱۴۰۴، کارگروهی در ۶ گروه انجام داد و سپس در واحد نتایج، تمرین‌های گروهی مورد بحث و تحلیل قرار گرفت.