زیمبابوه؛ بازاری بکر برای تجار ایرانی

بررسی آمارهای رسمی منتشر شده نشان می‌دهد که گرچه تجارت ایران و زیمبابوه در سال ۱۴۰۱ کاهش نسبی در قیاس با سال ۱۴۰۰ داشته است، اما باتوجه به حجم تبادلات تجاری بالای آفریقا در سال گذشته و رشد ۲۱۱۵ درصدی صادرات به زیمبابوه، این کشور آفریقایی می‌تواند بازاری بکر برای تاجران ایرانی در آینده باشد.

کد خبر: ۶۳۴۱۲۱

تاریخ: ۲۰ تير ۱۴۰۲ - ۲۰:۱۳

به گزارش ایران اکونومیست، سید ابراهیم رئیسی، رئیس جمهور ایران در ادامه سفرهای خود به کشورهای مختلف، امروز (سه‌شنبه ۲۰ تیرماه) به آفریقا می‌رود. او در این سفر قرار است پس از ۱۱ سال به کشورهای زیمبابوه، اوگاندا و زیمبابوه برود و با توجه به ظرفیت‌های مختلف موجود در آفریقا، برنامه‌ دولت توسعه روابط اقتصادی و سیاسی با آن‌هاست. به همین بهانه نگاهی به سطح مبادلات ایران و زیمبابوه در سال گذشته و مقایسه آن با سال ۱۴۰۰ می‌اندازیم.

بر اساس آمارهای منتشر شده از سوی گمرک جمهوری اسلامی ایران، مجموع تجارت بین ایران و زیمبابوه در سال گذشته کاهش نسبی در قیاس با سال ۱۴۰۰ پیدا کرده و با افت ۵۷ درصدی از نظر دلاری و کاهش ۶۳ درصدی از حیث وزنی مواجه شده است اما در عین حال رشد ۱۵۳ درصدی را هم از نظر ارزش ریالی تجربه کرده است که ناشی از حذف ارز ترجیحی در سال گذشته بوده و از سوی دیگر نگاهی به حجم تجارت انجام شده در آفریقا در سال گذشته نشان‌دهنده پتانسیل بالا برای ارتقای روابط تجاری ایران و زیمبابوه است.

این کاهش در مبادلات تجاری ایران و زیمبابوه ناشی از کاهش واردات از این کشور آفریقایی بوده است چرا که واردات از زیمبابوه به ایران افت ۶۳ درصدی را از نظر ارزش دلاری نسبت به ۱۲ ماهه سال ۱۴۰۰ را تجربه کرده است و از نظر وزنی نیز به همین میزان کاهش را داشته است. این آمار در حالی است که  زیمبابوه می‌تواند بازاری بکر و دست نخورده برای تجار ایرانی در بسیاری از زمینه‌ها باشد.

پتانسیل‌های اقتصادی و تجاری ایران و زیمبابوه

زیمبابوه به دلیل تحریم‌های بین‌المللی، نیازمند سرمایه‌گذاری خارجی در پروژه‌های عمرانی است. این کشور همچنین در همه ساختارهای اقتصادی (کشاورزی، صنایع، معادن...) نیازمند بازسازی است. جمهوری اسلامی ایران در این زمینه می‌تواند از لحاظ تأمین نیروی متخصص، تجهیزات و ارایه خدمات فنی- مهندسی به این کشور کمک کند. مزید بر آن که کالاهای صادراتی (تجاری) ایران از یک مزیت نسبی در زیمبابوه برخوردار است.

در این میان ایران همچنین با توجه به ظرفیت‌های اقتصادی خود می‌تواند در پروژه‌هایی مانند صنایع تراکتورسازی، صنایع دارویی، انتقال فنآوری (انرژی‌های تجدیدپذیر و...) کشت فرا سرزمینی، صادرات دارو، ساخت بیمارستان و اعزام پزشکان متخصص نیز در این کشور فعالیت کند. در این چارچوب عضویت زیمبابوه در سازمان‌های منطقه‌ای (سادک و...) می‌تواند نقش مهمی در جایگاه سیاسی- اقتصادی ایران در جنوب آفریقا ایفاء کند. به نحوی که زیمبابوه به عنوان یکی از نقاط محوری (مرکزی) مبادلات تجاری در منطقه عمل کند.
از سوی دیگر زیمبابوه در زمینه صنایع نفت و گاز نیز نیازمند واردات انواع فراورده‌های نفتی است، ضمن آنکه احداث پالایشگاه در این کشور از دیگر زمینه‌های همکاری به شمار می‌رود.

صادرات به زیمبابوه؛ مختصر و مفید

نگاهی به تجارت دو کشور نشان می‌دهد ایران در سال گذشته تنها ۷۸۶ کیلوگرم کالای مختلف به ارزشی بیش از ۲۳۵ هزار دلار به زیمبابوه صادر کرده است که این شریک تجاری را با ۳۶ پله صعود در رتبه ۱۱۱در بین مقاصد صادراتی خود قرار داده است. همین مساله سبب شده تا با وجود کاهش ۸۷ درصدی از منظر وزنی، صادرات به این کشور آفریقایی ۲۱۱۵ درصد از نظر ارزش دلاری و ۲۸۰۰ درصد از حیث ارزش ریالی رشد داشته باشد.

البته واردات ایران از همین کشور در سال گذشته نسبت به سال ۱۴۰۰ با کاهش۶۳ درصدی از نظر وزنی و دلاری نسبت به سال ۱۴۰۰ مواجه شده است. ایران در سال ۱۴۰۰ حدود ۳.۸ میلیون دلار کالای مختلف از زیمبابوه وارد کرده بود و این کشور هفتاد و هشتمین فروشنده به ایران لقب گرفته بود اما در سال جاری با واردات بیش از ۱.۴میلیون دلار به رتبه نود و دوم در بین شرکای تجاری ایران رسیده است.

سال گذشته چه کالاهای ایرانی مسافر زیمبابوه شدند؟

بررسی جزییات صادرات ایران به زیمبابوه نشان می‌دهد که این کشور آفریقایی مشتری سه محصول بوده است. «سایر دستگاه های فرستنده رادیویی بجز میکروفون بی سیم توام شده با فرستنده» در رتبه نخست کالاهای صادر شده به زیمبابوه قرار گرفته و سهم ۹۸.۵۰درصدی را در این فهرست دارد.

پس از آن «کف پوش‌های غیرمخملی باف، از مواد نسجی سنتتیک یامصنوعی آماده مصرف» دومین محصول صادراتی به زیمبابوه است که تنها ۳۱۵۱ دلار برای تاجران این کشور آفریقایی هزینه داشته است. «سایر کف پوش ها بجز گبه از پشم یا از موی نرم (کرک) حیوان» در رتبه سوم در این جدول و آخرین کالای صادراتی ایران به زیمبابوه است.  جزییات صادرات ایران به زیمبابوه در سال گذشته را در جدول زیر می‌توانید مشاهده کنید.

تاجران ایرانی چه کالاهایی از زیمبابوه خریدند؟

واردات ایران از زیمبابوه نیز محدود به سه محصول با ردیف تعرفه‌های مختلف می‌شود. «توتون و تنباکو با برگ دور نبریده و ساقه نبریده» نخستین کالای وارداتی است که برای تاجران ایرانی بیش از ۸۲۷ هزار دلار خرج برداشته و ۵۷.۹۴ درصد واردات زیمبابوه به کشورمان را شامل می‌شود. بعد از آن «ورق و رول چند لایه جهت تولید ظروف لوله ای (تیوپ) » در این فهرست قرار دارد که ارزشی حدود ۳۷۲ هزار دلار داشته و سهم ۲۶.۰۹درصدی را به خود اختصاص داده است.

«آخال توتون و تنباکو» نیز دیگر کالای خریداری شده تجار ایرانی از همتایان زیمبابوه‌ایی در سال گذشته است که در رتبه‌ آخر قرار گرفته است. جزییات واردات ایران از زیمبابوه در سال گذشته را در جدول زیر می‌توانید مشاهده کنید.