درس‌هایی از سیره امام موسی کاظم(ع) در کنترل خشم

یک کارشناس مسائل دینی با اشاره به لقب «کاظم» برای امام موسی بن جعفر(ع)، گفت: کاظم به معنای کسی است که بسیار خشم خود را کنترل می‌کند. متاسفانه با مشاهده دادسراها و زندان‌ها به این نتیجه می‌رسیم خیلی از افراد به دلیل عدم کنترل خشم دچار مشکلات بسیاری برای خود و دیگران شده‌اند؛ از این رو کظم غیظ از مهمترین راه‌های مقابله با شیطان است که امام کاظم(ع) در سیره زندگی خود بر روی آن تأکید داشته و به ما آموختند.

کد خبر: ۶۳۳۱۶۳

تاریخ: ۱۸ تير ۱۴۰۲ - ۱۷:۱۱

حجت‌الاسلام حامد چهارمحالی -کارشناس مسائل مذهبی- با مرور کوتاه زندگی امام کاظم(ع) اظهار کرد: امام موسی بن جعفر(علیه السلام) ۳۵ سال امامت شیعیان را بر عهده داشت و نه تنها مورد مدح و ستایش پیروان یاران خاص خود بود، بلکه دانشمندان مذهب عامه نیز مقام و منزلت ایشان را بزرگ می‌شمردند و برای ایشان احترام خاص قائل بودند. دانشمندان اهل سنت به خوبی از موقعیت علمی و اخلاقی حضرت آگاهی داشتند و در برابر دریای عظمت و فضایل ایشان سر تعظیم فرو آورده بودند.

این کارشناس مسائل مذهبی خاطرنشان کرد: کاظم از مشهورترین القاب امام موسی بن جعفر علیه السلام است و به کسی که بسیار خشم خود را کنترل کند گفته می‌شود، بنابراین امام هفتم شیعیان را هم از این‌جهت کاظم می‌گفتند که در برابر ستم‌های ظالمان و گفتار حسودان، حلیم و بردبار بودند و کظم غیظ می‌کردند و آن‌چه می‌دانستند را بیان نمی‌کردند.

چهارمحالی یادآور شد: عصبانیت و خشم از جمله غرایز انسانی است که برای دفاع از حق می‌توان از آن استفاده کرد اما باید کنترل شود زیرا عصبانیت نابه‌جا قوی‌ترین روش شیطان برای کشاندن انسان به سمت گمراهی و تاریکی است، از این رو کظم غیظ از مهمترین راه‌های مقابله با شیطان است که امام کاظم علیه السلام در سیره زندگی خود روی آن تأکید داشتند و به ما آموختند.در قرآن و روایات راه‌های مختلفی برای فرونشاندن خشم بیان شده است که از آن جمله می‌توان به تقویت تقوا و پرهیزکاری، نادیده گرفتن اشتباهات دیگران، ذکر و یاد خداوند، سجده کردن و تغییر حالت بدن، انجام صله رحم، انفاق و بخشش به دیگران و رضایتمندی از مقدرات خداوند برای انسان اشاره کرد که تمامی این روش‌ها در سبک زندگی امام کاظم علیه السلام بیان شده است.

این کارشناس مسائل دینی تصریح کرد: متاسفانه با مشاهده دادسراها و زندان‌ها به این نتیجه می‌رسیم خیلی از افراد به دلیل عدم کنترل خشم دچار مشکلات بسیاری برای خود و دیگران شده‌اند که در مواردی راه جبران هم بسته شده است.

چهارمحالی ابراز کرد: با الگوگیری از امام کاظم علیه السلام در کنترل خشم، انسان نه تنها می‌تواند از رسیدن آسیب به خود جلوگیری کند بلکه به دیگران نیز آسیب نخواهد رساند و جلوی بسیاری از عواقب سوء عصبانیت گرفته می‌شود و انسان جامعه‌ای بهتر و آرام‌تر برای زندگی خواهد داشت.گاه آدمی پاسخ یک بدی را با مهربانی می‌دهد و این پاسخ مهرورزانه او سبب تغییر رویه طرف مقابل می‌شود.

این کارشناس مسائل مذهبی بیان کرد: بهترین اخلاق دنیا و آخرت این است که کسی را که به تو ظلم کرده ببخشی و کسی که با تو قطع ارتباط کرده به او بپیوندی، چه بسیار زندگی‌ها که به دلیل کدورت‌های پیش پا افتاده، تلخ شده و روابط خانوادگی که از هم گسسته است؛ در حالی که با تأسی به اخلاق اهل‌بیت(ع) و پیروی از ایشان زندگی‌ها شیرین‌تر می‌شود.

چهارمحالی با بیان اینکه امام موسی بن جعفر «علیه السلام» را به دلیل این ویژگی‌ها به لقب «کاظم» خطاب کرده‌اند، اظهار کرد: امام همواره دوستی و مهربانی را به دیگران سفارش می‌کرد و آن را مایه فزونی و برکت می‌دانست.

چرا به امام کاظم(ع) لقب «عبد صالح» دادند؟

وی با بیان اینکه از لقب‌های دیگر حضرت می‌توان به «عبد صالح» اشاره کرد، افزود: عبد صالح به‌ معنای بنده نیکوکار، از اصطلاحات قرآنی است که درباره برخی افراد به کار رفته و منابع شیعه و سنی امام کاظم علیه السلام را به دلیل عبادت بسیار به عبد صالح مشهور می‌دانند.در سبک زندگی امام کاظم علیه السلام، عبادت و ذکر خدا را مشاهده می‌کنیم به طوری که در منابع شیعه و سنی عبادت‌های امام هفتم(ع) را ستوده‌اند و به همین دلیل، برای ایشان از لقب «عبد صالح» استفاده می‌شود.

چهارمحالی اضافه کرد: بر پایه برخی گزارش‌ها امام کاظم علیه السلام آن قدر عبادت می‌کردند که زندان‌بانان ایشان نیز تحت تأثیر قرار می‌گرفتند. شیخ مفید؛ موسی بن جعفر علیه السلام را عابدترین مردم زمان خود دانسته و گزارش کرده‌ است که آن حضرت چنان از ترس خدا گریه می‌کردند که محاسن‌شان از اشک‌ خیس می‌شد.

وی در پایان توصیه کرد: جا دارد جوانان و نوجوانان کشور عزیزمان ایران اسلامی با تأسی از موسی بن جعفر علیه السلام با خداوند انس گرفته و نسبت به نماز خود اهتمام داشته و در نماز جمعه و جماعت شرکت کنند و از نوجوانی خود را به این کارها عادت دهند، البته در این امر تلاش و حمایت و مراقبت پدر و مادر بر کار فرزندان ضروری است.