تشریح شیوه‌نامه راهبردی و عملیاتی ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان

شیوه‌نامه راهبردی و عملیاتی ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان در دومین نشست دبیران ستادهای معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری معرفی شد.

کد خبر: ۶۳۰۴۳۴

تاریخ: ۱۰ تير ۱۴۰۲ - ۱۷:۲۵

به گزارش ایران اکونومیست،  روح‌الله دهقانی فیروزآبادی در دومین نشست دبیران ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان و مدیران برنامه‌های ملی که با حضور جمعی از معاونان و مدیران برگزار شد، با بیان این‌که نقش‌آفرین شدن دانش‌بنیان‌ها در عرصه زندگی مردم جامعه و ترجمه این اقتصاد به ساحت اجتماعی، اصلی‌ترین راهبرد معاونت علمی، به عنوان بازوی اجرایی دولت در عرصه علم و فناوری است، ادامه داد: نظام اندیشه‌ای که در پس ساختارسازی جدید معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان مبنی بر تفکیک و تخصصی‌سازی ستادهای توسعه فناوری و ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان وجود دارد، حاصل بررسی‌های تخصصی و میدانی، پژوهش‌ مدل‌های گذشته و در جریان کشور و عرصه بین‌الملل و ماحصل ده‌ها نشست تخصصی است.

دهقانی فیروزآبادی با اشاره به پیاده‌سازی مدلی اجرایی در هر دو حوزه ستادهای توسعه فناوری و توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، گفت: این شیوه‌نامه که تبیین‌گر رویکرد معاونت علمی، در هر دو حوزه توسعه فناوری و توسعه اقتصاد دانش‌بنیان است، راهگشا و روشن کننده مسیر خواهد بود و مفاد این شیوه‌نامه توسط دبیران ستادها در قالب برنامه‌های اجرایی و پروژه‌های هدفمند و ناظر به رفع یکی از نیازهای جامعه، در قالب یک نقشه راه، عملیاتی و پیگیری خواهد شد.

وی با اشاره به نقش معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان در ترجمه و اتصال فناوری‌ها به اقتصاد و اشتغال جامعه به کمک شرکت‌های دانش‌بنیان و طرح‌های بزرگ ملی فناورانه، اظهار کرد: در رویکرد گذار فناوری، کار ستادهای توسعه فناوری این است که عناصر تازه و ناشناخته را به عرصه جامعه، وارد کرده و ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان نیز وظیفه دارند این مفاهیم را به عناصر قابل فهم جامعه همچون اشتغال، اقتصاد و ارزش افزوده تبدیل کنند.

معاون علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان رییس‌جمهوری با اشاره به تعریف اقتصاد دانش‌بنیان مردمی در قالب طرح‌های توسعه اقتصاد دانش‌بنیان و ذیل این شیوه‌نامه راهبردی و عملیاتی، تصریح کرد: تمامی این راهبردها، در قالب یک سری برنامه متبلور می‌شود. برنامه‌ها باید به تعداد متناسب با ظرفیت‌های ستاد و هر حوزه تعریف شوند که انتخاب صحیح و دقیق برنامه‌ها برعهده دبیران ستادها خواهد بود.

وی با اشاره به ضرورت آشنایی با ابزارهای در اختیار، گفت: دبیران ستادها باید ضمن شناخت ابزارهای موجود، ابزارها و ظرفیت‌های قابل عرضه را ایجاد کنند یا توسعه دهند. بخش عمده‌ای از فرصت‌ها برای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان در دل قانون جهش تولید دانش‌بنیان نهفته است. اکنون فرصت‌های بالقوه این قانون مترقی در اختیار ستادها است و می‌توانند این ظرفیت نهفته را شکوفا کنند.

جواد مشایخ، معاون توسعه اقتصاد دانش‌بنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری نیز با اشاره به تعریف دو نوع ستاد توسعه با ماموریت‌های توسعه فناوری و توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، افزود: برخی از این ستادها همچون انرژی و حمل و نقل قبلا شکل گرفته بودند که محورشان عمدتا توسعه فناوری بود. اما ناظر به توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، در حوزه‌های خاص و راهبردی، ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان شکل گرفتند.

مشایخ درباره شیوه‌نامه راهبردی و عملیاتی ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، توضیح داد: پس از نشست‌های تخصصی و بررسی‌های متعدد، به شیوه‌نامه‌ای رسیدیم که توقعات و انتظارات از ستادها را ترسیم می‌کند و عملکرد ستادها مبتنی بر این شیوه‌نامه مورد ارزیابی قرار خواهد گرفت.

وی به تعریف کارکردهای هر ستاد و تعریف خروجی متناسب با آن کارکرد اشاره کرد و گفت: ۶ کارکرد مورد انتظار را به ستادها ابلاغ و کارکردها را مشخص کردیم؛ در همین راستا برای هر ستاد متناسب با ماهیت و مأموریتش، خروجی مورد انتظار ترسیم و تبیین شد؛ مجموع خروجی ستادها، نمایانگر عملکرد معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان خواهد بود.

معاون توسعه اقتصاد دانش‌بنیان معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری بیان کرد: ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان در ۶ حوزه سیاست‌گذاری آینده‌نگاری تنظیم‌گری و تعاملات حاکمیتی، ارتقای ظرفیت شرکت‌های دانش‌بنیان، نفوذ فناوری در بخش‌های اقتصادی غالب، ارتقای زیرساخت‌های توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، بازارسازی داخلی و حمایت از توسعه صادرات و جهت‌دهی به ظرفیت‌های انسانی و نخبگانی و پژوهشی و فناورانه نقش‌آفرینی می‌کنند.

مشایخ با بیان این‌که عملکرد ستادها باید با این ۶ کارکرد تناسب داشته باشد و در هر ۶ حوزه یادشده، باید توازن عملکرد داشته باشد، یادآور شد: ستادها باید در کارکردها و استفاده از ابزارهای موجود از جمله مواردی که در قانون جهش تولید دانش‌بنیان مطرح شده است و همچنین سایر ابزارها به طور متوازن عمل کنند و در این راستا، عملکرد ستادها مبتنی بر نحوه بهره‌مندی و کاربست اجرایی این ظرفیت‌ها ارزیابی خواهد شد.

مهدی الیاسی، معاون سیاستگذاری و توسعه معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری نیز در این نشست با بیان این‌که اکنون در عرصه علم، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان، معاونت علمی به عنوان یک بازیگر کلیدی عرصه اقتصاد شناخته می‌شود، اظهار کرد: این در حالی است که نقش معاونت علمی، تا چند سال پیش صرفاً به عنوان یک بازیگر حوزه علم و فناوری مطرح بود که حرف بازیگران اقتصادی را می‌فهمید و انتظار می‌رفت دنیای فناوری را به دنیای اقتصاد پیوند بدهد. اکنون اما معاونت علمی، خود به بازیگری کلیدی در عرصه اقتصاد بدل شده است و رویکرد توسعه اقتصاد دانش‌بنیان به کمک ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان در همین راستا اتخاذ شده است.

الیاسی با بیان این‌که در شاخص‌های توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، رفع نیازهای‌ گلوگاهی، افزایش تاب‌آوری و عدم وابستگی به خارج از کشور، مورد تاکید است، ادامه داد: اقتصاد تاب‌آور یک ترم بین‌المللی است و مفهومی محلی، محدود و معطوف به ایران نیست. در یک ستاد توسعه اقتصاد بخشی، به دنبال تاب‌آور کردن اقتصاد آن بخش هستیم، ضمن آن‌که با خلق ارزش افزوده، رقابت‌پذیری را بالا برده و امکان صادرات را فراهم کنیم.

وی با تاکید بر این که هر یک از حوزه‌های ستادی باید شناخت، تحلیل و نظارت بر هر حوزه نسبت به نیازهای گلوگاهی و توانمندی‌های فناورانه و نوآورانه برای رفع آن نیازها را داشته باشند، ادامه داد: برای ارتقای تاب‌آوری و خلق ارزش افزوده باید تغییر ایجاد کنیم. ماموریت ما در معاونت علمی این است که برخی از بازیگران حاکمیتی، صنعتی، اقتصادی، علمی و فناوری را تغییر دهیم. برای این تغییر باید ابزارهای تغییر و اثرگذاری را بشناسیم، ضمن این‌که نقاط تغییر و نقاط اثرگذار را مورد توجه قرار دهیم.

معاون سیاستگذاری و توسعه معاونت علمی، فناوری و اقتصاد دانش‌بنیان ریاست جمهوری ادامه داد: مخاطبان برنامه ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان، شرکت‌های صنعتی بزرگ، شرکت‌های دانش‌بنیان، دانشگاه‌ها، دستگاه‌های اجرایی و صاحبان اندیشه هستند.

به نقل از معاونت علمی ریاست‌جمهوری، در این نشست تعدادی از دبیران ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان ضمن بیان رویکردها و دیدگاه‌های خود، به معرفی گام‌های در دست اقدام برای حرکت در راستای برنامه راهبردی و عملیاتی ستادهای توسعه اقتصاد دانش‌بنیان پرداختند.