شرط مرجعیت‌شدن «جشنواره فارابی»

استادیار پژوهشکده مطالعات میان رشته‌ای قرآن دانشگاه شهید بهشتی جشنواره فارابی را ظرفیتی دانست که می‌تواند توجهات را به سمت علوم انسانی جلب کند و گفت: جشنواره فارابی باید روی خروجی‌ها تمرکز کند و نشان دهد مرجعیت دارد.

کد خبر: ۶۲۸۲۸۲

تاریخ: ۰۵ تير ۱۴۰۲ - ۱۳:۳۸

دکتر قاسم درزی در گفت‌وگو با ایران اکونومیست، با اشاره به امکان تبدیل جشنواره فارابی به یک رویداد ایجادکننده تحول بنیادین، گفت: علوم انسانی در کشور در گذشته خیلی جدی گرفته نمی‌شد و عوامل مختلفی خصوصا نگاه‌های پوزیتیویستی (اثبات گرایی منطقی) به علم باعث شده بود که جایگاه پایین‌تری نسبت به دیگر حوزه‌های علوم فنی - مهندسی و پزشکی داشته باشد.

وی ادامه داد: این در حالی است که در دنیا علوم انسانی جایگاه بسیار بالاتری نسبت به دیگر حوزه‌ها دارند، آن هم به جهت برجستگی جایگاه انسان در حوزه علوم و تحولات دنیای امروز است. این مسئله موجب می‌شود جایگاه علوم انسانی شاخص‌تر از دیگر حوزه‌ها شود.

درزی با اشاره به تاثیرگذاری جشنواره فارابی در حوزه علوم انسانی، خاطرنشان کرد: فکر می‌کنم جشنواره فارابی این ظرفیت را داشته است تا توجهات را به سمت علوم انسانی جلب کند و اهمیت علوم انسانی و نقش این حوزه در تحولات انسان در دنیای معاصر را به خصوص در ایران نشان دهد. اگرچه به نظر می‌رسد هنوز جای کار بیشتری دارد و باید بیش از این به این موضوع توجه شود تا جشنواره جایگاه حقیقی خود را در میان جامعه علمی پیدا کند.

این استاد دانشگاه شهید بهشتی درباره جایگاه و قابلیت جشنواره فارابی در قیاس با سایر جشنواره‌های علمی در حوزه علوم انسانی، اظهار کرد: علوم انسانی در رویدادهایی چون جایزه کتاب سال برجستگی دارد، در حالی که این حوزه یک حوزه عام است و حوزه‌های مختلف را در بر می‌گیرد و به علوم خاصی اختصاص ندارد.

وی اضافه کرد: جشنواره شاخص دیگری که به علوم انسانی تعلق داشته باشد را نمی‌شناسم، بنابراین به نظرم تا حد زیادی فارابی از این جهت بی رقیب محسوب می‌شود و می‌تواند تاثیرگذاری زیادی داشته باشد. اگر بتوانیم فارابی را در حد و قواره بقیه جشنواره‌ها مانند خوارزمی یا کتاب سال برگزار کنیم می‌تواند برجست‌تر شود و اثرگذاری بیشتری داشته باشد.

درزی همچنین درباره امکان تعریف جشنواره فارابی در متن و ساختار دانشگاه‌های جهان و فراتر از ایران، تصریح کرد: اولین نکته مرتبط با این جایزه، بحث تبلیغات است. در دنیای امروز تبلیغات بسیار تعیین‌کننده است که از طریق مجامع علمی و ارتباطات ایجاد می شود. هر چقدر که جشنواره بتواند بازوهای خود را که دانشگاه‌ها و مراکز علمی هستند، بیشتر تحت تاثیر قرار دهد و از طریق آن‌ها ارتباطات و شبکه علمی خود را در جهان گسترش دهد، می‌تواند بهتر در دنیا شناسانده و معرفی شود.

این عضو هیات علمی دانشگاه شهید بهشتی در پاسخ به این سؤال که جشنواره فارابی در دوره جدید چه اقداماتی را می تواند و باید انجام دهد که پیش از این انجام نگرفته است، گفت: جشنواره فارابی باید روی خروجی‌ها تمرکز کند و نشان دهد مرجعیت دارد. تاکنون برگزیدگان شاخصی در جشنواره فارابی حضور داشته و معرفی شده‌اند که می‌توان با برگزاری نشست و مصاحبه با جامعه علمی اهمیت این برگزیدگان را نشان داد.

وی ادامه داد: جشنواره با خروجی‌های خود در قالب برگزیدگان می‌تواند به شکل واقعی و عملی خودش را در جامعه علمی و علوم انسانی به نمایش بگذارد. این اقدامی است که تا به حال درباره خروجی‌های جشنواره صورت نپذیرفته است. وقتی افراد اثرشان برگزیده می‌شود، گویا کارشان تمام می‌شود، اما به نظرم کاملا برعکس است و این نقطه آغازی است که فارابی با جامعه علمی کشور درگیر شود.

درزی اظهار کرد: حمایت مادی از برگزیدگان لازم است و در جشنواره‌های جهانی نیز اعداد خوبی را در نظر می‌گیرند مثل جایزه نوبل که معتبرترین جایزه علمی دنیا است و خیلی هم عدد شاخصی است. نباید  خیلی روی کمک‌های دولتی تمرکز کرد. نوبل یک نوع وقف است و شاید لازم باشد که جشنواره‌های خوبی مثل فارابی در بین خیرین خروجی خود را معرفی کنند و جشنواره‌ها پشتوانه مردمی داشته باشند.

وی اضافه کرد: حمایت معنوی دانشگاه‌ها نیز مهم است که می‌تواند شامل ورود جشنواره به نقد و معرفی آثار در مجامع علمی شود.

استاد دانشگاه شهید بهشتی با بیان اینکه دستاوردهای علمی فارابی می‌تواند به نیازهای عینی کشور پاسخ دهد، گفت: پاسخ به نیازهای عینی می‌تواند به خصوص در حوزه‌های میان رشته‌ای که پاسخ به سؤالات ملموس بشری است، بیشتر شود. این بخش می‌تواند خیلی مستقیم‌تر در حوزه علوم انسانی با نیازهای علمی کشور مرتبط شود. علوم انسانی می‌تواند ارتباط خود را با علوم تجربی و فنی نیز برقرار کند و دستاوردهای مستقیمی برای کشور داشته باشد.

به گزارش ایران اکونومیست، چهاردهمین دوره جشنواره بین‌المللی فارابی، ۱۹ تیر ۱۴۰۲ در سالن همایش‌های صداوسیما برگزار می‌شود.