پیشنهاد وزیر علوم برای تدوین دستورالعمل آموزش عالی هوشمند

وزیر علوم ضمن ارائه پیشنهاد تدوین دستورالعملی برای آموزش عالی هوشمند، گفت: ما نیازمند یک دستورالعمل برای آموزش عالی هوشمند هستیم تا خدای ناکرده حقی از کسی ضایع نشود.

کد خبر: ۶۲۵۵۱۷

تاریخ: ۲۹ خرداد ۱۴۰۲ - ۱۲:۳۸

به گزارش ایران اکونومیست، دکتر  محمدعلی زلفی گل در نخستین همایش مدیران فناوری اطلاعات، امنیت فضای مجازی و مراکز آپای دانشگاه ها و موسسات آموزشی، پژوهشی و فناوری که امروز در دانشگاه الزهرا برگزار شد، گفت: واقعیت این است که ما نسلی هستیم که با بیشترین تغییرات در دوران خود مواجه بوده‌ایم. شاید نسل های قبل از ما این فرصت را نداشتند که این همه تغییرات را در مدت عمر خود تجربه کنند.

وی در ادامه تصریح کرد: ما یادمان نرفته است برای اینکه بخواهیم اطلاعاتی را در بخش آموزش عالی منتشر و عرضه کنیم باید برای مجلات داخل و خارج "پست" می کردیم. وقتی امروز به این موضوع فکر می کنیم حالت لطیفه پیدا می‌کند در حالی که قبلا به این صورت کارها پیش می‌رفت. ضمن اینکه وقتی تاریخ را مطالعه می کنیم و آن را با الان مقایسه می کنیم به ارزش علم و فناوری آگاه شده و قدر آن را بیشتر می دانیم؛ خوشبختانه در حال حاضر دستیابی به اطلاعات بسیار ساده شده است.

وزیر علوم با بیان اینکه در حال حاضر دستیابی به هر  اطلاعاتی در کمترین زمان مقدور است، افزود: می توان گفت اقلیم زیستی و اجتماعی در عرصه های مختلف کاملا تغییر کرده است. اقلیم فرهنگی، سیاسی، اجتماعی، آموزشی کاملا در حال حاضر تغییر کرده و ما راهی جز این نداریم که همه تغییر اقلیم ها را مدیریت کنیم و آن را مطابق با میل و سلیقه خودمان در آموزش عالی بومی کرده و از آن بهره ببریم. چون آموزش جزو برنامه های اصلی ماست و یک استاد دانشگاه راهی جز این ندارد که خود را با تغییرهای جدی و سریع شیوه های آموزش مجازی، استفاده از بستر دیجیتالی، هوش مصنوعی وفق دهد. اگر این کار را نکنیم راحت کنار گذاشته می شویم و اثربخشی ما بسیار کم می شود.امروز فضای مجازی یک حقیقت غیرقابل انکار است و ما نمی توانیم فضای مجازی و آموزش مجازی را نادیده بگیریم.

زلفی گل تاکید کرد: ما نمی توانیم هوش مصنوعی و علوم شناختی را نادیده بگیریم. اگر نگاه ما همان نگاه سنتی به آموزش باشد نسل جوان ما را به راحتی کنار می گذارند و اثربخشی ما به حداقل می‌رسد.

وزیر علوم خطاب به مدیران فناوری و اطلاعات دانشگاه ها اعلام کرد: شما نقش مهمی دارید که این تغییر اقلیم را تا جایی که امکان دارد بومی کنید و به افراد بقبولانید تا از آن استفاده کنند و خود را با آن تطبیق دهند. ضمن اینکه ما باید برای فضای مجازی و زیست مجازی فکر کنیم و برای فضای مجازی و امنیت فضای مجازی برنامه داشته باشیم.

وی تاکید کرد: اگر قرار است قانون مدیریت داده ها را اجرا کنیم حتما باید برای امنیت آن نیز فکر کنیم. چرا که در بحث اطلاعات داده ها مباحثی مانند زندگی خصوصی افراد مطرح است و فرد برای مباحثی مانند تحصیل و اشتغال اطلاعات شخصی خود را ارائه می کند، بنابراین باید امنیت آن تامین شود چون زندگی خصوصی افراد ممکن است در صورت عدم تامین امنیت آسیب ببیند.

به گفته وزیر علوم، وقتی قرار است با استفاده از آموزش های هوشمند برنامه های آموزش عالی پیگیری شود باید شیوه عملکرد متفاوت باشد و آموزش در همه جا و همه وقت مقدور باشد.

وی ادامه داد: اکنون دانشجو راحت می تواند به اطلاعات دسترسی پیدا کند و استاد برای اینکه به شیوه هوشمند تدریس کند باید روش خود را تغییر دهد.

به گفته وزیر علوم،  اگر استاد به همان شیوه سنتی تدریس کند تاثیر آن بسیار کم می شود و باید آموزش هدفمند و مجازی و استفاده از ظرفیت هوش مصنوعی در کنار آموزش سنتی قرار گیرد و نقش استاد در آموزش بیشتر هدایت کننده سمت و سو باشد و نقشی پویشی، پالایشی و ویرایشی داشته باشد.

وی گفت: ما راهی جز این نداریم که آموزش عالی به سمت آموزش هدفمند حرکت کند و از آموزش مجازی در آموزش عالی استفاده کنیم و از این باب نقش کارشناسان و مدیران فناوری اطلاعات در دانشگاه ها بسیار اساسی است و این بهترین نوع سرمایه گذاری است  و موجب می شود آموزش عمق بیشتر و سرعت بیشتری بگیرد. یکی از نگرانی های ما  در آموزش عالی آن است که آموزش فدای پژوهش شود. در حالی که ما باید برنامه ریزی کنیم که آموزش ما پژوهش محور و پژوهش ما آموزش محور باشد و این دو به هم مرتبط باشند.

وزیر علوم گفت: یک استاد با سوالاتی که در کلاس درس مطرح می‌کند، می‌تواند مسیر تعمیق مفاهیم علمی را به صورت پژوهشی به دانشجویان منتقل کند و دانشجو می تواند در مقطع کارشناسی پژوهش را آموزش ببیند. ما در پایان نامه های کارشناسی ارشد و دکتری نمی خواهیم صرفا پژوهش انجام شود بلکه می خواهیم شیوه های پژوهشی، کشف داده‌ها و استخراج داده ها را به روش جدید به دانشجو آموزش دهیم تا دانشجو با شیوه‌های گزارش پژوهشی و دفاع از اطلاعات علمی آشنا شود.

زلفی گل ادامه با بیان اینکه با توجه به توسعه هوش مصنوعی ما باید در دانشگاه ها بیشتر موضوع پژوهش را به سوی مطالعات تئوریک ببریم، افزود: ما باید بدانیم استخراج داده ها استفاده از آزمایشگاه ها و ساخت تجهیزات و مواد جدید به صورت علمی تجربه شود و استفاده از هوش مصنوعی بسیار مهم است ولی نباید از نقش مهارتی و تولید داده های جدید غافل شویم.

وزیر علوم همچنین به بحث نیاز آفرینی اشاره کرد و گفت: نیازآفرینی یک واقعیت است و باید در آموزش عالی پیش بینی کنیم چند سال آینده به چه سیستم های فناوری نیازمند هستیم و جوانان ما چند سال آینده به چه زیرساخت های آموزشی و پژوهشی نیاز دارند که آن را آماده کنیم. ما با نسل جوانی سر و کار داریم که در عمر کوتاه خود تغییرات زیادی را تجربه کردند ما باید باور داشته باشیم دسترسی آنها به اطلاعات سهل و ساده شده و یک استاد دانشگاه راهی جز این ندارد که خود را با دوره های آموزشی جدید اطلاعات خود را به روز کند.

وی با بیان اینکه نمی توانیم سرفصل های دروس را مطابق با تغییرات بازبینی نکنیم، گفت: سرفصل های آموزشی حتما باید با توجه به نیاز روز جامعه و با توجه به آینده مشاغل بازبینی شود و باید در استخدام اساتید جدید دوره های  آموزشی برگزار کنیم تا با شیوه های جدید آموزش مجازی آشنا شوند. وظیفه ما در آموزش عالی توجه به روزآمد شدن است و باید به آن توجه کنیم.

زلفی گل تاکید کرد: توسعه با توصیه انجام نمی‌شود. هر توسعه‌ای از مسیر قانونی اجرایی می‌شود در نتیجه من پیشنهاد می کنم به فکر تدوین دستورالعملی برای آموزش عالی هوشمند باشید.

وزیر علوم به مدیر کل آمار، فناوری اطلاعات و امنیت فضای مجازی وزارت علوم پیشنهاد داد که به فکر تدوین و تصویب دستورالعملی برای آموزش هدفمند در آموزش عالی باشد.

زلفی گل در پایان خاطرنشان کرد: امروزه باید دسترسی به اطلاعات و سیستم های پژوهشی، آموزشی و مجازی نظام مند باشد و بحث اخلاق علمی در رابطه با آموزش هوشمند و اینکه چگونه باشد باید تعیین شود بنابراین باید برای آن قانون داشته باشیم و حتما نیازمند یک دستورالعمل برای آموزش عالی هوشمند هستیم تا خدایی ناکرده حقی از کسی ضایع نشود.