تخریب زیستگاه؛ بلای جان تنوع زیستی کشور

یک کارشناس اکولوژی و مدیریت حیات وحش با بیان اینکه یکی از مسائل و مشکلات اساسی ما در حوزه تنوع زیستی موضوع تخریب زیستگاه‌ها است، گفت: با آموزش، آگاهی‌رسانی و فرهنگ‌سازی در زمینه تنوع زیستی وضعیت بهتری خواهیم داشت.

کد خبر: ۶۱۶۳۵۷

تاریخ: ۰۱ خرداد ۱۴۰۲ - ۱۱:۴۸

به گزارش ایران اکونومیست، امروز ۲۲ می مصادف با اول خردادماه روز جهانی تنوع زیستی است. سازمان ملل متحد ابتدا ۲۹ دسامبر ۱۹۹۳ برابر با تاریخ تشکیل کنوانسیون تنوع زیستی را به ‌عنوان روز جهانی تنوع زیستی تعیین کرد اما در دسامبر ۲۰۰۰ مجمع عمومی این سازمان، با هدف افزایش سطح درک و آگاهی عمومی مردم از مسائل مربوط به تنوع زیستی، ۲۲ می را تحت عنوان روز بین المللی و جهانی تنوع زیستی (IDB) نامگذاری کرد.

امسال شعار این روز «از توافق تا عمل: بازسازی تنوع زیستی» است که به انجام اقدامات عملیاتی جهت احیای تنوع زیستی اشاره می‌کند.

عبداله سالاری در گفت وگو با ایران اکونومیست درباره شعار امسال این روز جهانی اظهار کرد: براساس یک استراتژی کلی در سازمان ملل اگر در حوزه‌های کلی مانند اجتماعی، اقتصادی، محیط زیست و ... بحرانی به وجود آمد باید بهتر از قبل عمل کنیم. شعار امسال از این استراتژی نشات گرفته است؛ به‌نحوی که می‌گویند اکنون وقت ارائه دستورالعمل و تصویب قانون  جدید و مواردی از این قبیل نیست و تنها وقت عمل به دستورالعمل‌ها و اجرای قوانین است. بدین جهت باید به سمت اقدامات اجرایی در راستای حفاظت برویم.

وی درباره کنوانسیون تنوع زیستی گفت: هدف کنوانسیون تنوع زیستی که از سال ۱۹۹۳ راه‌اندازی شد، افزایش و ارتقای آگاهی عمومی در حوزه تنوع زیستی بود تا مسائل و معضلاتی که تنوع زیستی به آن دچار است را به چالش بکشد و به آگاهی همگان برساند. سال‌ها درباره این موضوع صحبت‌های بسیاری شد، به‌طوری‌که توافق‌نامه‌ها و دستورالعمل‌های بسیاری نیز تصویب شد اما در عمل اتفاقی نیفتاد.

سالاری با اشاره برگزاری نشست سازمان ملل متحد درباره تنوع زیستی موسوم به کاپ ۱۵ در مونترال کانادا در سال گذشته که طی آن حدود ۱۹٠ کشور درباره تنوع زیستی تعهدات بیشتری را به ویژه در راستای اشتراک در منافع اقتصادی ناشی از داده‌های ژنتیکی گیاهان و حیوانات برعهده گرفتند، توضیح داد: هر ساله در هر نشست اهدافی را مدنظر قرار می‌دهند که تا نشست بعدی سازمان ملل درباره تنوع زیستی به آن برسند. در این نشست اهداف ۲۲گانه‌ای را تعیین کردند و گفتند که باید در فاصله دو ساله بین نشست تنوع زیستی تمام تلاش خود را برای رسیدن به اعمال اجرایی ملموس در رابطه با این اهداف بکنند.

این کارشناس ارشد تنوع زیستی با تاکید بر اینکه آن‌ها تمام تمرکز خود را بر آگاهی‌رسانی از طریق رسانه‌های اجتماعی، جوامع محلی، روزنامه‌ها، مجلات، تلویزیون و ... گذاشته‌اند، گفت: آن‌ها بر جامعه محلی سرمایه‌گذاری می‌کنند تا بتوانند این جوامع را نسبت به خطرات متوجه تنوع زیستی آگاه‌ کنند.

ایران و چالش تنوع زیستی‌اش

سالاری درباره بزرگترین چالش تنوع زیستی در ایران تصریح کرد: یکی از مسائل و مشکلات اساسی ما در حوزه تنوع زیستی موضوع تخریب زیستگاه‌ها است. راهکارهای بسیاری برای آن وجود دارد اما شاید مردم نتوانند کاری کنند و بیشتر دولت‌ها باید به حل این مسائل بپردازند.

وی با تاکید بر اینکه در زمینه آموزش می‌توان بسیار سرمایه‌گذاری کرد و اقدامات متعددی انجام داد، توضیح داد: آگاه‌سازی مردم بسیار حائز اهمیت است چراکه زمانی ما می‌توانیم در حوزه حفاظت از تنوع زیستی موفق عمل کنیم که آگاهی عمومی نسبت به آن بالا رفته باشد.

سالاری ضمن اشاره به اینکه ارزش و اعتبار تنوع زیستی به آگاهی افرادی است که از آن باخبر هستند، اظهار کرد: متاسفانه اکنون در حوزه تنوع زیستی آگاهی مردم بسیار کم است، به‌طوری‌که به عنوان نمونه مردم در روستایی آنقدر دنبال یک خرس می‌دوند که خرس براثر این اقدام از استرس تلف می‌شود و می‌میرد. این موضوع نشانه ناآگاهی از ارزش تنوع زیستی کشور است. بدین جهت نمی‌توانیم درست از آن بهره‌مند شویم.

وی درباره راهکارهای حفظ تنوع زیستی گفت: یکی از راه‌ها شفاف کردن ارزش‌های مختلف تنوع زیستی مانند ارزش‌های حفاظتی، اقتصادی، فرهنگی و ... برای مردم است تا بدانند با حفاظت از آن‌ها در نهایت به چه نتایجی می‌رسند.

این کارشناس ارشد تنوع زیستی تاکید کرد: سازمان حفاظت محیط زیست با توجه به اختیارات و توانمندی‌هایی که دارد باید اقدامات بسیاری در زمینه حفاظت از تنوع زیستی کشور انجام دهد اما در این زمینه کم‌کاری بسیاری دارد که باعث شرایط کنونی شده است. در عین حال در این شرایط اگر رسانه‌های و سازمان‌های مردم نهاد تمام توان خود را بر  موضوع آگاه‌سازی و آموزش برای تنوع زیستی بگذارند قطعا بسیار موثر است.

سالاری در پایان گفت: موضوعات تنوع زیستی باید بیش از مقدار کنونی در جامعه مطرح شود، به‌طوری‌که تنها در مناسبات مخصوص آن‌ها به آن پرداخته نشود و در طول سال به صورت مستمر درباره آن‌ها فرهنگ‌سازی شود. در این صورت مردم بیشتر با این موضوعات سروکار دارند و قطعا موفق‌تر خواهیم بود.