یک باور غلط در ادبیات دفاع مقدس

یک نویسنده و امدادگر دفاع مقدس گفت: می‌نویسیم ولی نمی‌دانیم برای کدام مخاطب و براساس چه نیازی می‌نویسیم. در بحث ایده‌پردازی در حوزه دفاع‌مقدس باید کارفرهنگی کنیم یعنی کاری که الزاما تولید معنا کند تا بتواند فرهنگ‌ساز شود.

کد خبر: ۶۱۳۵۰۴

تاریخ: ۲۵ ارديبهشت ۱۴۰۲ - ۱۱:۴۷

به گزارش ایران اکونومیست، نشست «ایده‌پردازی در نشر دفاع مقدس؛ مراحل تبدیل ایده به طرح» در محل سرای مجمع ناشران دفاع مقدس با حضور محسن شاهرضایی نویسنده و پژوهشگر، معصومه رامهرمزی، نویسنده دفاع مقدس و مسعود امیرخانی نویسنده و مترجم در محل برگزاری سی و چهارمین نمایشگاه کتاب تهران  برگزار شد.

در این نشست، معصومه رامهرمزی با اشاره به اینکه هر ایده‌ای حاصل تفکر و اندیشه است و ایده پردازی فراتر از کسب و کار است و در فضای فرهنگی و هنری کاربرد دارد، توضیح داد: برای اینکه بتوانیم هدف خود را محقق کنیم، باید دفتری برای ایده‌هایمان داشته باشیم و هر وقت ایده‌ای به ذهنمان خطور کرد، آن را بنویسیم. ایده باید بتواند فرآیند لازم برای تبدیل به طرح شدن را طی کند. همچنانکه ایده شهید آوینی این مسیر را طی کرد. او مفهوم ایثار را در روایت فتح به تصویر کشید. یا سیدمهدی شجاعی ایده‌پرداز قابلی است، چون در خلق شخصیت‌های کتاب‌هایش فقط از انسان استفاده نمی‌کند. در کتاب‌های او درخت حرف می‌زند یا پلنگ می‌خواهد اهلی شود.

این نویسنده و امدادگر دفاع‌مقدس ادامه داد: براساس نگاه پژوهشی، ایده مقوله‌ای است که می‌تواند درذهن جمعیت بسیاری به‌طور همزمان ایجاد شود، ولی شاید یک نفر بتواندآن ایده را عملیاتی کند و از ایده، پدیده بسازد. خلق ایده بعضا فردی یا گروهی است. سریال‌های نمایش خانگی در شورای ایده‌پردازی شکل می‌گیرد. در دفاع مقدس باید مسیر ایده‌پردازی تا ظهور پدیده و حتی تبلیع و ترویج آن  حرفه‌ای باشد و با تفکر نو و خلاق رقم خورد.

رامهرمزی دلیل فزونی ترجمه بر تألیف در آثار مکتوب را، ضعف محتوا دانست، گفت: ما نیازسنجی نکرده و نمی‌کنیم. باید مخاطب ما، ذائقه‌سنجی شود. ما باور غلط داریم چون فکر می‌کنیم محتوا از فرم جداست. پس می‌نویسیم ولی نمی‌دانیم برای کدام مخاطب و براساس چه نیازی. می‌نویسیم. در بحث ایده‌پردازی در حوزه دفاع مقدس باید کارفرهنگی کنیم یعنی کاری که الزاما تولید معنا کند تا بتواند فرهنگ‌ساز شود. فرهنگ هم نیاز بوجود می‌آورد و هم به آن پاسخ می‌دهد. ایده‌های ما نتوانسته پاسخگوی نیاز مخاطب امروزی باشد. چرا؟ چون در این آثار به تکرار تن داده‌ایم یا نسبت به فرم بی‌تفاوت بودیم. باید در ایده‌پردازی حرفه‌ای عمل کنیم. باید طوفان ذهنی ایجاد کرد و نقشه ذهنی داشت. هر ایده‌ای راهکارخلاقانه برای حل یک مشکل است. اما آیا نیازسنجی در این زمینه داریم؟

نویسنده کتاب «امدادگر کجایی؟» گفت: در دنیای جدید کتاب‌های کاغذی دیگر محل اعتبار ندارد. امروز پادکست‌ها، کتاب‌های صوتی و سیارگونه‌ها به رقابت با کتاب آمده‌اند.؛ پس ما به رنگین کمان مردمی نیاز داریم یعنی باید به سراغ مردم در جنگ برویم و اگر این کار را بکنیم در ایده‌پردازی به تکثر و تنوع می‌رسیم. موضوعی که به آن نیازمندیم. البته به طور روش‌مندی و توأم با جرقه‌ای ذهنی همان طور که یک حوض، خلق کتاب حوض خون را سبب شد.

در ادامه، محسن شاه‌رضایی با اشاره به عنوان این نشست، آن را، از ایده تا عمل خواند و گفت: انسان موجود ایده‌پرداز است. این بحث گسترده است. برای طی مسیر از ایده تا عمل باید مسیری طی شود که اولین شرط آن امنیت و سلامت است. اگر امنیت و سلامت یادشده تامین نشود، ایده به یغما می‌رود و خوب نمی‌شود. همچنین لازم است هر ایده‌ای برای تبدیل شدن به پدیده کوتاه‌ترین و بهینه‌ترین مسیررا طی کند. به هر حال اولین مساله در این زمینه، سوژه است. ایده می‌تواند به سوژه بدل شود، اگر کانال یابی درست باشد و امنیت مسیر تضمین شده باشد.

این نویسنده و پژوهشگر ادامه داد: تفاوت نویسنده با دیگران این است که خوب می‌بیند و این خوب دیدن، در کنار پژوهش و حضور میدانی مهم است. اعتماد به برندها در اسفاده از استارت‌آپ‌ها مهم است. اسارت آپ‌ها چیزی را می‌بینند که ما نمی‌بینیم همچنانکه دیدن «حوض» یک نویسنده را دست به قلم می‌کند. ما می‌توانیم از هیچ با خلاقیت دست به قلم شویم.

همچنین مسعود امیرخانی (نویسنده ومترجم) در این نشست در نقش مجری کارشناس گفت:ایده پردازی نیازمند طی مسیر ایمن و مطمنی برای تبدیل شدن به پدیده است. هر نویسنده باید متناسب با نیاز مخاطب و بر اساس پژوهش در حوزه ذایقه مخاطب خود دست به قلم شود.

سی و چهارمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران با شعار «آینده خواندنی است» ۲۰ تا ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۲ در مصلی امام خمینی (ره) تهران و همزمان به‌صورت مجازی در ketab.ir در حال برگزاری است.