اقتصاد؛ کاهش‌دهنده تنش‌های سیاسی تهران و باکو

با وجود برخی چالش‌هایی که در هفته‌های گذشته در حوزه سیاست میان ایران و جمهوری آذربایجان به وجود آمده بود، به نظر می‌رسد همکاری‌های اقتصادی توان بالایی برای کاهش تنش‌های سیاسی دارند.

کد خبر: ۶۰۶۱۴۳

تاریخ: ۲۲ فروردين ۱۴۰۲ - ۱۹:۱۱

به گزارش ایران اکونومیست، مرکز پژوهش‌های اتاق بازرگانی ایران در تحلیلی، ابعاد مختلف همکاری‌های اقتصادی و ظرفیت‌های موجود بین تهران و باکو را ارزیابی کرده که نشان از آن دارد که دو کشور با همکاری مشترک، می‌توانند گام‌های مهمی برای بهبود سطح همکاری‌ها بردارند.

جهت‌گیری‌ اصلی سیاست کلان اقتصادی جمهوری آذربایجان سازماندهی نظام اقتصادی مبتنی بر انواع مالکیت، گذار به اقتصاد بازار و ادغام در اقتصاد فرامنطقه‌ای (بین منطقه‌ای) و جهانی است. از نظر باکو، جمهوری آذربایجان در مرکز حلقه‌ای قرار دارد که پتانسیل بالایی برای اتصال به بازارهای غرب، شرق، شمال و جنوب دارد. از این نگاه پتانسیل جمهوری آذربایجان برای ورود به بازارهای پر رونق در دو دایره شعاع بلند و کوتاه زیاد است. لذا ارتقای جایگاه این کشور در زنجیره‌های ارزش جهانی با تسهیل عبور کریدورهای حمل و نقل از خاک جمهوری آذربایجان(دریایی، هوایی و زمینی) یکی از برنامه های استراتژیک باکو تعیین شده است.

از آنجا که انرژی همچنان مهمترین منبع درآمد جمهوری آذربایجان است، این کشور برای تضمین درآمد ارزی خود، همزمان با تلاش برای کاهش وابستگی به درآمد انرژی، به دنبال توسعه زیرساخت‌های جدید انتقال گاز با همکاری‌های بین‌المللی و سرمایه‌گذاری خارجی است.

در بخشی از این گزارش فهرست برخی از پروژه‌های مشترک ایران و جمهوری آذربایجان که می‌تواند به توسعه روابط تجاری دو کشور کمک کند و در دست اقدام است، بررسی شده که عبارتند از:

۱-توافقنامه تجارت ترجیحی که در مرحله نهایی قرار دارد و در انتظار پاراف و امضاء وزرای دو کشور است؛

۲-در دستورکار بودن اتصال ریلی ایران به جمهوری آذربایجان (پارس آباد اردبیل – ایمیشلی آذربایجان)؛

۳-ساخت دو پل جدید ریلی و جاده ای به همراه خطوط انتقال انرژی بر روی رودخانه ارس در منطقه آغبند – خداآفرین (زنگزور شرقی آذربایجان) جهت ایجاد مسیر اتصالی جدید میان آذربایجان و جمهوری خودمختار نخجوان از طریق قلمرو جمهوری اسلامی ایران؛

۴-ساخت پل اتومبیل رو به‌ روی رودخانه آستاراچای در شهر آستارا؛

۵-ترمینال و بارانداز بین‌المللی ریلی آستارا؛

۶-سد و نیروگاه‌های برقابی خدآفرین و قیزقلعه‌سی؛

۷-تکمیل کریدور حمل و نقل بین المللی شمال– جنوب با ساخت راه آهن رشت – آستارا؛

۸-قرارداد سوآپ گازی ترکمنستان از طریق ایران به آذربایجان و افزایش آن به سه میلیارد متر معکب در سال؛

۹-تولید محصولات ایران خودرو در سایت نفتچالا آذربایجان (خودروهای سمند، دنا معمولی و دنا پلاس و دنا پلاس اتومات، تارا معمولی و تارا اتومات)؛

۱۰-اتصال شبکه های برق ایران-آذربایجان-روسیه به یکدیگر (سنکرون کردن – یکسان‌سازی)؛

۱۱-بلوک‌های نفتی الوند و البرز دریای خزر؛

۱۲-مشارکت شرکت ملی نفت ایران ( (Nico در کنسرسیوم استخراج نفت از میدان نفتی شاه‌دنیز؛

علی رغم تنش‌های سیاسی گاه وبیگاه در روابط ایران و جمهوری آذربایجان، دو کشور رشد ۳۰ درصدی تجارت را تجربه کرده و همکاری‌ها در امور ترانزیت نیز بی‌سابقه ارزیابی شده است؛ دو طرح ترانزیتی مشترک در آستارا در حال اتمام و بهره‌برداری است، خودروسازی ایران در جمهوری آذربایجان فعال است و طرح‌های سدسازی مشترک در حال تکمیل است.