دلارهای نفتی کجا رفته اند ؟ دلار دولتی کجاست؟

رییس دولت ، وزیر نفت ، وزیر اقتصاد و رییس بانک مرکزی در همین سه هفته تازه سپری شده از سال تازه هرکدام تاکید کرده اند ایران در سال 1401 روزانه 1.3 میلیون بشکه نفت فروخته و دلارهای نفتی را هم تام و کمال دریافت کرده است و می گویند این اتفاق با وجود تحریم رخ داده و به دولت قبلی کنایه می زنند که بی عرضه بوده است. با این همه اما این پرسش با توجه به گلایه های پی در پی فعالان مطرح است دلارها کجا وبا چه قیمتی تخصیص داده می شود.

کد خبر: ۶۰۵۲۷۲

تاریخ: ۲۱ فروردين ۱۴۰۲ - ۰۹:۲۸

شاید دولت سیزدهم بگوید نمی تواند جزییات تخصیص دلارهای حاصل از صادرات نفت خام ونیز دلارهای به دست امده از صادرات پتروشیمی را بگوید چون محرمانه است و کشورهای متخاصم نباید سر از اسرار دربیاورند. اما شاید برای رفع ابهامه بتواند سرفصل هار بگوید. به طور مثال بیان اعداد وارقام مربوط به سرفصل دفاع ملی وامنیت ، سرفصل اقتصادی و تهیه مواد اولیه کارخانه ها ، سرفصل واردات کالاهای اساسی و نهاده های دامی قابل بیان هستند. موضوع مهمتر اما این است که دلارها با کدام قیمت تخصیص داده می شود. درروزها وهفته های گذشته شماری از مدیران تشکل های گوناگون با صراحت گفته اند ارزدولتی یعنی دلار 28500 تومان به صنعت انها داده نشده است. روزنامه شرق در شماره امروز خود بخشی از گفته های این دسته از فعالان صنعتی را منتشر کرده و نوشته است : "اختلال در تخصیص ارز واردات ادامه دارد. ابتدای بهمن‌ماه سال گذشته بود که محمدرضا فرزین، رئیس بانک مرکزی، در گفت‌وگویی تلویزیونی اعلام کرد که ذخایر ارزی در خارج از کشور در دسترس است و هیچ محدودیت و مشکلی از بابت تأمین ارز وجود ندارد. او حتی بدون آنکه به دوره زمانی خاصی اشاره کند، آمار هم داد و گفت: «۳.۳ میلیارد دلار ارز با نرخ ۲۸‌هزارو ۵۰۰ تومان تخصیص داده شده است».

فرشید فرزانگان، عضو انجمن واردکنندگان سموم و کودهای کشاورزی هم به «شرق» توضیح داد اختلال طولانی در عدم تخصیص ارز واردات نهاده‌های کشاورزی می‌تواند کشت بهاره را به تعویق بیندازد و این مسئله برای امنیت غذایی کشور تهدید است. در همین زمینه رویترز هم در گزارشی با استناد به داده‌های شرکت ریفینیتیو (Refinitiv) گزارش کرد که مشکلات مربوط به پرداخت ارز باعث شده است که شمار زیادی از کشتی‌های حامل کالاهای اساسی در آب‌های نزدیک ایران سرگردان بمانند.براساس این گزارش حداقل 40 کشتی باری بزرگ، حامل غلات و شکر، در آب‌های خارج از دو بندر اصلی ایران، بندر امام خمینی و بندرعباس، منتظر تخلیه بار گزارش شدند.

«مجموع شرکت‌های واردکننده کود کشاورزی و مواد شیمیایی مربوط به ساخت و تولید کود سه ماه پیش درخواست تأمین ارز برای واردات مواد اولیه کود کشاورزی با گروه کالایی 21 را انجام دادند. پس از انتظار و گذشت زمان لازم، طبق وعده‌ها قرار بود ارز 28 هزار و 500 تومانی به‌جای ارز مبادلاتی به کالاهای اساسی مانند سم، بذر و مواد شیمیایی سازنده کود تعلق بگیرد اما پس از تعطیلات نوروز یک‌باره دیدیم نه‌تنها به این وعده عمل نشده و خبری از تخصیص نیست که بخش‌نامه جدیدی این ردیف کالاها را به گروه 22 تغییر داده است،

گفته‌های مسیح کشاورز، دبیر انجمن واردات برنج، نیز نشان می دهد ارز دولتی به انها نیز داده نشده است. . «برنج همچنان عضو کالاهایی است که مشمول ارز نیمایی می‌شود اما متأسفانه از سه ماه مانده به پایان سال، ثبت سفارش‌ها را بستند و فقط برنج‌هایی که وارد کشور شده بود و حتی 90 درصدشان هم توزیع شده بود را لیستی کردند تا به بانک مرکزی بدهند برای تأمین آن هم به‌صورت اعتباری. بانک مرکزی هم سیاستش را تغییر داده بود و مستقیم ثبت سفارش را از واردکننده نمی‌پذیرفت، یعنی حتما باید اولویت‌بندی دریافت ارز ابلاغ می‌شد و این روال همچنان هم ادامه دارد. درواقع روند اداری کار تخصیص ارز را شدیدا مشکل کرده است. ما شرکت‌هایی داریم که بالای صدها میلیون دلار طلبکار هستند از دولت و ارزی به آنها تعلق نگرفته است و همچنان در صف دریافت ارز نیمایی به‌صورت قطره‌چکانی هستند».

دامداران و مرغداران گرفتار کمبود خوراک دام

در این میان واردکنندگان خوراک دام و طیور هم می‌گویند همچنان گرفتار مشکلات ارزی هستند و از سال گذشته تاکنون موفق به دریافت ارز نشده‌اند. البته به گفته برخی واردکنندگان رئیس‌کل بانک مرکزی به آنان قول داده که ارز مورد نیازشان تا پایان هفته جاری تخصیص پیدا کند. بااین‌حال واردکنندگان معتقدند این دست وعده‌ها را از رؤسای بانک مرکزی زیاد شنیده‌اند و دیگر برایشان قابل اعتماد نیست.

روزهای سخت در انتظار بازار دارو

ماجرا حتی برای واردکنندگان دارو هم استثنا نیست و محمود نجفی‌عرب، عضو هیئت‌مدیره سندیکای صاحبان صنایع داروهای انسانی ایران، ضمن گلایه از روند نامنظم تخصیص ارز به دارو به «شرق» می‌گوید که بازار دارو از نیمه دوم سال جاری با مشکلات بیشتری مواجه می‌شود.او توضیح می‌دهد: درباره دارو نیز ما هم گرفتاری‌هایی مشابه سایر کالاهای اساسی داشتیم، اما فعلا مشکل ارز دارو به جدیت بخش‌های دیگر نیست، البته نه اینکه تمام شده باشد، ماجرای ارز ما نیز همچنان بالا و پایین دارد. سازمان غذا و دارو حدود 5.2 میلیارد دلار تقاضای ارز برای تأمین دارو تجهیزات پزشکی داشت، اما روند تخصیص ارز اصلا روتین و مرتب نیست و مداوم قطع و وصل می‌شود. بدون جریان مداوم نمی‌توان برای کارها برنامه‌ریزی کرد.

ساعت 24