بخت سفید طلای سیاه

بازار نفت پس از کاهش قیمت‌هایی که در هفته گذشته تجربه کرد، در روز گذشته روند صعودی داشت. دیروز سه شنبه هر بشکه نفت‌برنت 20/ 83دلار و هر بشکه نفت‌خام آمریکا 08/ 77دلار خریدوفروش شد که نشان از افزایش بیش از 5/ 1درصدی این دو شاخص دارد.

کد خبر: ۵۹۲۳۱۵

تاریخ: ۱۰ اسفند ۱۴۰۱ - ۰۷:۵۸

جریان غالب بازار نفت صعود قیمت‌ها را پیش‌بینی می‌کند تا جایی که نفت بشکه‌ای ۱۲۰دلار در خوش‌بینانه‌ترین حالت‌ برآورد شده است. پیش‌بینی‌ها از دورنمای تقاضای چین بین ۱۵ تا ۲۰میلیون بشکه در روز متفاوت است تاجایی که از آن به‌عنوان «سوخت‌رسان رونق بازار نفت» یاد می‌کنند. برآورد‌ها حکایت از آن دارد که چین در نیمه دوم سال۲۰۲۳ نزدیک به ۴۰ تا ۵۰درصد از رشد عرضه جهانی را خواهد بلعید.

به گزارش دنیای اقتصاد، این در حالی است که سیاست‌های ضدتورمی بانک‌های مرکزی در کنار میزان ذخایر استراتژیک باعث شده است بازار نفت در برابر صعود شتابان قیمت‌ها با احتیاط عمل کند؛ اگرچه سیگنا‌ل‌های مثبت پکن در کنار احتمال کاهش تولید ۵۰۰هزار بشکه‌ای روسیه و ادامه سیاست کاهش تولیدی اوپک‌پلاس، از بازار برای صعود نرخ حمایت می‌کند. داده مثبتی که به عقیده عمده تحلیلگران بر سیاست‌‌های انقباضی بانک‌های مرکزی و استفاده از ذخایر استراتژیک می‌چربد و به صعود قیمت‌ها منتهی خواهد شد.

بازار نفت به یک پازل عجیب تبدیل شده است. سکان بازار در دست تقاضای نفت چین است اما سازمان‌های نظارتی بازار آمارهایی با اختلاف زیاد ارائه می‌دهند. جنگ روسیه و اوکراین و سلاحیزه‌کردن انرژی و تاثیر بیشتر مسائل ژئوپلیتیک بر بازار نفت باعث شده هر ناظری، متغیرهای متفاوتی برای پیش‌بینی و بررسی بازار نفت لحاظ کند که موجب نتایج متفاوتی شده است.

مجله فوربس در گزارشی به تفاوت آمارهای مختلف سازمان‌های بین‌المللی انرژی در بخش‌های عرضه، تقاضا و مازاد عرضه پرداخته است؛ گزارشی که اختلاف پیش‌بینی ها و چشم اندازهای مختلف بازار را برجسته تر کرده‌است. البته به اعتقاد همه این ناظران، چین به‌عنوان خوش اشتهاترین مشتری بازار بخش قابل توجهی از عرضه سال آینده را «خواهد بلعید.» این چشم اندازها به گونه ای است که سازمان‌های مختلف همگی معتقدند رشد تقاضای چین معادل حدود 40درصد از رشد تقاضای جهانی را تشکیل خواهد داد. در همین حین بازار نفت همچنان بین افزایش نرخ بهره بانک‌های مرکزی و امیدها به بازگشت تقاضای چین در رفت‌وآمد است.

بازار چه خبر؟

بازار نفت پس از کاهش قیمت‌هایی که در هفته گذشته تجربه کرد، در روز گذشته روند صعودی داشت. دیروز سه شنبه هر بشکه نفت‌برنت 20/ 83دلار و هر بشکه نفت‌خام آمریکا 08/ 77دلار خریدوفروش شد که نشان از افزایش بیش از 5/ 1درصدی این دو شاخص دارد. همچنین در اشل هفتگی روند شاخص ها مثبت شد؛ درحالی‌که باوجود افزایش های هفته گذشته روند نرخ این دو شاخص نفت همچنان منفی بود. انتظارات افزایش نرخ بهره از سوی فدرال‌رزرو آمریکا باعث شده بازیگران بازار با احتیاط بیشتری قدم بردارند که در کنار افزایش ذخایر استراتژیک عملا افسار قیمت‌ها مهار شد، با این‌وجود همچنان سیگنال‌های مثبت از چین در کنار کاهش 500هزار بشکه ای در روز تولید نفت روسیه و برنامه های کاهش تولید اوپک ، تبدیل به سوخت صعود بهای نفت شده اند. به گزارش سایت اینوستینگ، کریگ ارلام، تحلیلگر پلتفرم معاملات آنلاین OANDA معتقد است روند بازار نفت کاهشی است «زیرا ما همچنان شاهد شرایط نابسامان معاملات هستیم. هفته های زیادی است که شاهد تثبیت قیمت‌های نفت بوده ایم، اما با سرعت کمی در حال وقوع است.هر نشانه ای مبنی اینکه چین برای بازگشایی اقتصادی با مشکلاتی مواجه است می‌تواند یک ریسک منفی باشد.»

بسیاری بر این باورند که چین در سال 2023 رکورد تازه ای در واردات نفت ثبت خواهد کرد چراکه این کشور تلاش می‌کند اقتصاد خود را از سه سال کاهش رشد اقتصادی ناشی از ویروس‌کرونا نجات دهد. در 6ماه گذشته با سیاست‌های ضدتورمی بانک مرکزی، ترس رکود در زمین بازی اقتصاد آمریکا و اروپا چیره شد که در کنار کاهش فعالیت اقتصادی چین عملا بر کفه تقاضا تاثیر مستقیم گذاشت. بازیگران بازار انرژی در سپتامبر پیش‌بینی کرده بودند بازار در سال 2023 شاهد افزایش تقاضای روزانه 2/ 2میلیون بشکه ای باشد اما عدد در بررسی فوریه به 500هزار بشکه رسید. همچنین آمارها از ناترازی در ذخایر استراتژیک و عرضه خبر می‌دهند که با برنامه های کاهش تولید اوپک، بستر بازار برای صعود بهای نفت فراهم می‌شود.

پیش‌بینی های تقاضا

باتوجه به شرایط کنونی سکان بازار نفت در دست چین است. براساس آخرین برآورد‌ها اشتهای بزرگ‌ترین مشتری نفت جهان در سال میلادی جاری بین 600 تا 900‌هزار بشکه افزایش می یابد. چین بخش قابل توجهی از تقاضای نفت جهان را تشکیل می‌دهد؛ به گونه ای که به گزارش آژانس بین‌المللی انرژی نزدیک به نیمی از رشد تقاضای نفت در سال 2023 «به وسیله چین بلعیده خواهد شد.» به گزارش این آژانس تقاضای چین با افزایش 900هزار بشکه ای به 9/ 15میلیون بشکه در روز خواهد رسید؛ یعنی 45درصد از رشد تقاضای جهانی. اما بررسی تحلیلگران مجله فوربس نشان می‌دهد تقاضای چین در سال گذشته عملا سرکوب شده‌است زیرا بازار مسکن بسیار شکننده و بخش تولید و خدمات در رکود به سر می برند، بااین‌حال با افزایش 650هزار بشکه ای در روز تقاضای این کشور به 7/ 14میلیون بشکه در روز خواهد رسید که شامل 40درصد از رشد تقاضای جهانی است.

اوپک پیش‌بینی کرده چین در سال 2023 با افزایش تقاضای600هزار بشکه ای مواجه خواهد بودکه معادل یک چهارم از رشد تقاضای 3/ 2میلیون بشکه‌ای جهانی پیش‌بینی شده است. سازمان اطلاعات انرژی آمریکا هم معتقد است تقاضای چین با افزایش 730هزار بشکه ای به 9/ 15میلیون بشکه در روز می‌رسد؛ یعنی 65درصد از رشد تقاضای کل بازار که عدد عجیبی است. درحالی آژانس بین‌المللی انرژی و سازمان اطلاعات انرژی آمریکا روی افزایش مصرف چین توافق دارند که گروه دیگری از تحلیلگران به افزایش 200هزار بشکه ای و تقاضای روزانه 6/ 20میلیون بشکه ای معتقد هستند.

فضای آرام عرضه

در کفه عرضه جهانی اجماع بیشتری نسبت به کفه تقاضا وجود دارد. برخی از تحلیلگران پیش‌بینی کردند عرضه در سال 2023 بین 2/ 1 تا 5/ 1میلیون بشکه در روز افزایش یابد: «پیش‌بینی ما از عرضه مایعات هیدروکربنی بین 3/ 1 تا 5/ 1میلیون بشکه افزایش پیدا خواهد کرد.» این درحالی است که آژانس بین‌المللی انرژی و سازمان اطلاعات انرژی آمریکا رشد 2/ 1میلیون بشکه ای را پیش‌بینی کرده‌است. اوپک هیچ پیش‌بینی برای عرضه نکرده است اما پیش‌بینی کرده که چه میزان تولید اضافه از این کشورهای صادرکننده نفت برای عرضه باقی می‌ماند. براساس گزارش فوریه اوپک: «830هزار بشکه در روز عرضه اوپک نسبت به 2022بیشتر است که به‌معنای تولید 4/ 29میلیون بشکه ای در روز است.» جالب است این پیش‌بینی در آخرین گزارش نسبت به ژانویه 200هزار بشکه بیشتر شده است. البته آخرین گزارش ماهانه اوپک با چند روز اختلاف از خبر کاهش تولید 500هزار بشکه ای روسیه منتشر شد و آن را در گزارش لحاظ نکرد، بنابراین احتمالا در گزارش بعدی تغییرات عمده خواهد بود.

بازار همچنان مازاد عرضه دارد

داده های بازار حاکی از کاهش مازاد عرضه در نیمه ابتدای سال 2023 است و مازاد عرضه در نیمه دوم را هم تایید کرده‌است. آمارها حاکی از رشد موجودی انبارها به میزان یک‌میلیون بشکه در روز در بازه ژانویه تا ژوئن است؛ درحالی‌که در بازه ژوئیه تا دسامبر کاهش ذخایر به 2/ 1میلیون بشکه در روز می‌رسد. در مقابل آژانس بین‌المللی انرژی پیش‌بینی کرده در نیمه اول سال ذخایر با افزایش 400هزار بشکه ای در روز مواجه خواهد بود ولی در نیمه دوم با کاهش شدید 6/ 1میلیون بشکه ای در روز روبه رو خواهد شد. باید توجه داشت که اوپک تولید خود را پیش‌بینی نمی‌کند و براساس تقاضا، عرضه را برنامه ریزی می‌کند. سازمان اطلاعات انرژی آمریکا پیش‌بینی کرده است در هرچهار فصل 2023 بازار شاهد روزانه 630هزار بشکه افزایش موجودی انبارها خواهد بود که به عقیده ایالات متحده آمریکا در سال 2024-2023 موجب کاهش بهای نفت خواهد شد. نکته قابل توجه اینکه موسسه مطالعات آکسفورد که با سازمان اطلاعات انرژی آمریکا ارتباطات زیاد و همبستگی دارند مازاد عرضه جهانی را 300هزار بشکه در روز پیش‌بینی کرده‌است.