۱۵ نکته درباره حیات وحش ایران

ایران دارای ۱۹۴ گونه پستاندار، ۵۲۱ گونه پرنده، ۲۰ گونه دوزیست و ۲۲۵ گونه خزنده است.

کد خبر: ۵۸۷۳۲۴

تاریخ: ۲۸ بهمن ۱۴۰۱ - ۰۹:۲۱

به گزارش ایران اکونومیست، کشور ایران به خاطر تنوع جغرافیایی و اقلیمی خود دارای تنوع گونه‌ای بسیار ارزشمندی است و براساس آخرین بررسی و گزارشات کارشناسان محیط زیست در سال گذشته حدود ۱۱۳۱ گونه جانوری اعم از پستاندار، پرنده خزنده و دوزیستان در اکوسیستم های خشکی و آبهای داخلی ایران زیست می‌کنند . به جهت اهمیت این موضوع اکنون به ۱۵ نکته درباره حیات وحش کشور اشاره می‌کنیم:

*رده پستانداران با ۱۹۴ گونه شناسایی شده طیف وسیعی از جانوران را از نظر جثه در بر می گیرد، بطوری‌که پستاندار بسیار کوچکی که حشره‌خوار کوتوله نامیده می‌شود و فقط در حدود دو گرم وزن دارد و نهنگ‌های بزرگی با طول بیش از ۳۰ متر و ۱۳۰ تن وزن در آب‌های دریای جنوب را می‌توان در این رده مشاهده کرد.

* از میان گونه‌های شناخته شده گونه‌های زیادی وجود دارند که فقط در ایران زیست می‌کند و در سایر نقاط دنیا یا وجود ندارد و یا با مهاجرت و دستکاری‌های بشر و روشهای دیگر انتقال یافته‌اند. ازجمله این گونه‌ها می‌توان به یوزپلنگ آسیایی، گوزن زرد و گور ایرانی اشاره کرد.

* از میان پستانداران کشورمان راسته جوندگان با ۶۹ گونه (بیش از یک سوم کل پستانداران ایران) به علت اهمیت در انتشار بیماری‌ها، خسارات وارده بر محصولات زراعی، سهولت جمع آوری و نگهداری بیشتر مورد توجه و مطالعه قرار گرفته اند.

* بر اساس تاکید سازمان حفاظت محیط زیست ایران غنای گونه‌ای پستانداران ایران نباید موجب غرور شود چراکه از گونه‌هایی همچون شیر ایرانی و ببر مازندران امروز جز نامی باقی نمانده است و اگر برنامه مدون و جامعی برای حفظ و صیانت از گونه‌های ارزشمند دیگری از پستانداران همچون گور ایرانی ، یوزپلنگ ایرانی ، خرس سیاه ، گوزن زرد وجود نداشته باشد در آینده نه چندان دوری نیز شاهد نابودی این گونه‌های نادر کشورمان خواهیم بود.

* در میان مهره‌داران ، پرندگان به سبب برخورداری از قدرت پرواز صاحب وسیع‌ترین محیط بلامعارض در گیتی یعنی هوا هستند. در ایران تاکنون ۵۲۱ گونه پرنده شناسایی و گزارش شده است که این تعداد معادل کل گونه‌های پرنده موجود در قاره اروپا است.

*ماهیان آب‌های داخلی ایران شامل ۱۸۰ گونه می‌شوند که در ۲۷ خانواده جای گرفته اند . در گروه ماهیان آبهای داخلی خانواده کپور ماهیان فون غالب ماهیان را تشکیل می‌دهد که به‌تنهایی دارای۳۱ جنس و ۷۴ گونه هستند و ماهی کورغار ، قزل آلای خال قرمز ، ماهی آفینیوس از جمله گونه های منحصر به ایران به شمار می روند و دارای ارزش زیستی بالایی هستند.

*از رده خزندگان در پنج راسته لاکپشت‌ها ، کروکودیل‌سانان، سوسمارها، کرم سوسمارها و مارها تاکنون ۲۲۵ گونه مورد شناسایی قرار گرفته است اما اطلاعات مفید و قابل دسترس در مورد این جانوران بسیار اندک است.

*از رده دوزیستان نیز (وزغ‌ها ، قورباغه‌ها و سمندرها) در کشورمان ۲۰ گونه تاکنون گزارش شده که در بین آن‌ها سمندرها از درجه اهمیت بیشتری برخوردار هستند و اطلاعات بسیار کم و جزئی از بیولوژی و اکولوژی آن‌ها در دست است و گونه‌هایی نظیر سمندر لرستان، سمندر کردستان، سمندرغارزی ایرانی و سمندر آذربایجان در وضعیت بحرانی یا در معرض خطر انقراض قرار دارند.

*زندگی جانوری در تمامی نقاط جهان ازجمله ایران، با وضعیت طبیعی به‌ویژه آب و هوا و پوشش گیاهی ارتباط مستقیم دارد. هرچند نمی‌توان مرز قطعی و دقیقی برای پراکندگی جانوران در سطح ایران تعیین کرد.

*بااین وجود، باتوجه به نواحی آب و هوایی ایران، حیات وحش آن به سه دسته تقسیم می‌شوند.

*در ناحیه نیمه بیابانی مرکزی، جنوبی، جنوب شرق و حاشیه کویرها، دریاچه‌ها و مانداب‌ها، انواع آهو، یوزپلنگ، گورخر، سیاه‌گوش، پلیکان، پرستوهای دریایی، سلیم، آبچلیک، درنا و .... را می‌توان نام برد.

*در ناحیه کوهستانی، جانورانی چون کل و بز وحشی، انواع قوچ، میش وحشی، گوزن زرد، گوزن خال‌دار (چیتان) و پلنگ وجود دارد.

*از پرندگان ناحیه کوهستانی نیز می‌توان به عقاب طلایی، تیهو، سینه سیاه، کبک و ... اشاره کرد.

*در جنگل‌های ناحیه خزری، گربه وحشی، خرس، خوک وحشی وجود دارد.

*در مرداب‌ها و باتلاق‌های کناره‌ی دریای خزر، انواع مرغابی، غاز، قو، حواصیل، و ... به فراوانی و ویژه در فصل پاییز و زمستان دیده می‌شود.