آزادی ترانه علیدوستی، حاشیه‌های ملاقات خصوصی، بازگشت تئاتر به صحنه و رد تجزیه‌گرایی یونسکو

مروری بر اخبار فرهنگ و هنر را در هفته‌ای که گذشت، در این گزارش بخوانید.

کد خبر: ۵۶۶۴۴۸

تاریخ: ۱۶ دی ۱۴۰۱ - ۰۹:۴۲

به گزارش ایران اکونومیست، هفته‌ای که پشت سر گذاشتیم مصادف با سومین سالگرد شهادت سردار سلیمانی (۱۳ دی ماه) بود، از این رو شمار قابل توجهی از اخبار حول این شخصیت خاص منتشر شد. چندین نشست به همین مناسبت در هفته‌ای که گذشت، با نام و یاد حاج قاسم برگزار شد، همچنین دو مستند «ردی از یک مرد» و «قرار روز شانزدهم» به صورت رایگان اکران شدند. شبکه‌های سیما در مجموع با ۱۰۰ عنوان برنامه در بیش از ۱۴۰۰۰ دقیقه، سومین سالگرد شهادت سردار دلها را گرامی داشتند. کتاب «نیستان دی» نوشته حسین زحمتکش زنجانی در شب شهادت (۱۲ دی ماه) سردار رونمایی و سه برج تاریخی تهران به احترام شهادت ایشان دقایقی خاموش شدند. همچنین دو اثر نمایشی ویژه حاج قاسم در تالارهای سایه و قشقایی مجموعه تئاتر شهر روی صحنه رفتند و در حالی‌که بسیاری از شهرها مراسم‌هایی برای یادبود سومین السگرد حاج قاسم برگزار کردند، در بغداد، استانبول و قزاقزستان هم این مراسم برگز شد. افزون بر این موزه‌ها و اماکن فرهنگی ـ تاریخی تحت پوشش وزارت میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی نیز به مناسبت سالگرد شهادت حاج قاسم سلیمانی سه‌شنبه ۱۳ دی‌ماه رایگان شدند.

سینما و تئاتر

خبری از آزادی ترانه علیدوستی بازیگر سینما داشتیم که از بازداشت‌شدگان اتفاقات اخیر بود.

فیلم «ملاقات خصوصی» با ثبت قرارداد در شورای صنفی نمایش پس از یک وقفه نسبتا طولانی از ۱۴ دی‌ماه اکران شد؛ اکرانی که با حاشیه‌هایی همراه بود.

همچنین فیلم سینمایی «ایمو» نیز به تهیه‌کنندگی و کارگردانی هاشم مرادی  در سینماهای منتخب گروه هنر و تجربه و پنج فیلم کوتاه «مامور»، «لاتاری»، «چشم آهو»، «در میان تاریکی» و «صورتی» در پلتفرم هاشور به صورت آنلاین اکران شدند.

اعلام شد که فیلم کوتاه «درباره علی» به نویسندگی و کارگردانی علی جدیدی در جشنواره‌های بین المللی فیلم کلرمون فران فرانسه و آندپندنس آلمان حضور دارد.

فیلم‌های «گاوبندی» به تهیه‌کنندگی سعید سعدی، کارگردانی و نویسندگی محسن نساوند، «فضای فاز» به تهیه‌کنندگی، کارگردانی و نویسندگی مهدی فرد قادری و «شاید جایی دیگر» به تهیه‌کنندگی مجتبی متولی، کارگردانی و نویسندگی علی تصدیقی و دو مستند «بو خسرو» و «تهران شهر آرزوها» و فیلم کوتاه داستانی «ضد و نقیض» و فیلم بلند داستانی «خوب، بد، خنگ»از شورای صدور پروانه ساخت مجوز گرفتند.

از طرفی جشنواره فیلم عمار در آستان مقدس حضرت شاهچراغ در شیراز کارش را آغاز کرد.

مراسم یادبود مرحوم جلیل فتوحی‌نیا ـ طراح صحنه و لباس سینمای ایران ـ که ۳۰ آذرماه درگذشت، در خانه سینما برگزار شد.

در  بخش تئاتر گفت‌وگویی با کارگردان نمایش «پیکرتراشی» که این روزها روی صحنه است، داشتیم که نسبت به این‌که چرا برخی از تئاتری‌ها نسبت به اجرای تئاتر در این مقطع موافق نیستند، معترض بود. همچنین در گفت‌وگویی که با محمد یزدی که این روزها نمایش «نذر عباس» را روی صحنه می‌برد، داشتیم به این وضع معترض بود و گفت: هیچ یک از مشاغل کار خود را تعطیل نکرده‌اند و فعالان تئاتر هم باید بتوانند فعالیت کنند زیرا آن‌ها که نمی‌توانند برای تامین زندگی خود دزدی کنند یا شیشه ماشین پاک کنند.

همچنین رامین پرچمی، هنرپیشه، در اظهار نظری قاطعانه از آغاز اجراهای تئاتری ژس از ناآرامی‌های اخیر، به‌جد حمایت کرد.

چهار نمایش مانداک، لابی رنت، بیگانه در خانه و آخرین نامه به عنوان نمایش‌های راه یافته به جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر و همچنین راه یافتگان به بخش رادیو تئاتر چهل و یکمین جشنواره بین‌المللی تئاتر فجر از سوی دبیر خانه جشنواره معرفی شدند.

اجرای نمایش‌های «ژیک» و «ناگفته‌های هشت سال زنانگی» در این هفته آغاز شد. جدول اجراهای بیست و هفتمین جشنواره تئاتر فجر مناطق کشور- منطقه ۲ به میزبانی استان بوشهر منتشر شد و آثار بخش رادیو تئاتر جشنواره «صاحبدلان» معرفی شدند.

تجسمی، موسیقی و رسانه

فرشاد منجزی‌پور از تهیه‌کنندگان تلویزیون اختصاص داشت که  پس از تحمل یک دوره بیماری یکشنبه ۱۱ دی ماه درگذشت و روز چهارشنبه ۱۴ دی ماه مراسم یادبودی برای او برگزار شد.

بخش موسیقی ایران اکونومیست گزارشی از تعداد آثار موسیقی در آذرماه داشت که بر اساس اعلام دفتر موسیقی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در آذرماه ۱۴۰۱، مجوز ۱۶۱ تک آهنگ، ۲۷ آلبوم موسیقی، شش نماهنگ، ۱۹۷ قطعه شعر و هفت کتاب صوتی را صادر کرده است. همچنین داوران پانزدهمین جشنواره هنرهای تجسمی فجر در این هفته معرفی شدند.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در حاشیه جلسه روز چهارشنبه دولت، با اعلام اینکه از هفته پیش از سرگیری فعالیت‌های موسیقی را داشتیم، گفت :سایت فروش بلیت در این حوزه فعال شده است و برای کنسرت‌های مختلف فروش بلیت انجام می‌دهند که با استقبال خوبی نیز مواجه شده است.

کتاب «نقاشی‌های سلطنتی ایران در عصر قاجار»که مشتمل بر ۹۵ تابلو متمرکز بر نقاشی های دوره قاجار منتشر شد که ایران اکونومیست مصاحبه‌ای با صاحب این اثر داشت.

ادبیات و کتاب

آیدا عمیدی ـ شاعر و از بازداشت‌شدگان اتفاقات اخیر در این هفته از زندان آزاد شد.

به مناسبت سالروز تولد (دهم دی ماه) علی‌محمد افغانی نویسنده کتاب معروف «شوهر آهوخانم»، گزارشی از این نویسنده و مجموعه‌ای از نقدهای ادبی به رمان «شوهر آهوخانم» داشتیم.

گفت‌وگویی هم با مجید شفیعی ـ نویسنده در روز چهارشنبه داشتیم که از آماده شدن رمان تاریخی-فانتزی خود برای نوجوانان خبر داد. او در این کتاب به موضوع پسرکشی و در نهایت نخبه کشی در دوران صفوی پرداخته است.

گفت‌وگویی داشتیم از عبدالحسین فرزاد ـ مترجم زبان عربی و استاد دانشگاه ـ که درباره مجموعه شعر غادة السّمان که آن‌ها را با نام‌های «علیه تو اعلان عشق می‌دهم» و «عشق از سویدای دل» ترجمه کرده است، سخن گفت و معتق است: این شاعر ادامه کار فروغ فرخزاد است.

وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی طی احکام جداگانه رئیس و اعضای شورای سیاست‌گذاری سی‌وچهارمین نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران را منصوب کرد. همچنین اعضای هیئت علمی هفدهمین جشنواره بین‌المللی شعر فجر با حکم وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، منصوب شدند.

دبیرکل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور از افزایش بیش از چهار برابری کتابخانه‌های سیار در کشور خبر داد و این در حالی است که ۳۸۰۰ کتابخانه عمومی در کشور فعال است.

میراث فرهنگی و گردشگری

ایران در هفدهمین کمیته بین‌ دولت‌ها برای پاسداری از میراث ناملموس یونسکو موفق شد چهار عنصر میراث ناملموس را در اشتراک با دیگر کشورها ثبت کند، اما آنچه بیش از همه در افکار عمومی واکنش‌برانگیز شد، اقدام پرهیاهوی برخی کشورها از جمله جمهوری آذربایجان در ثبت جهانی عناصری بود که خاستگاه آن‌ها در ایران بوده و یا پیش‌تر هم به نام ایران در یونسکو ثبت شده است، به همین بهانه گفت‌وگویی تفصیلی با سرپرست مرکز مطالعات منطقه‌ای پاسداری از میراث فرهنگی ناملموس در آسیای غربی زیر نظر یونسکو (مرکز میراث ناملموس تهران)  داشتیم که به سوالات این حواشی پاسخ داد. او در این گفت‌وگو زمینه‌سازی و تقویت تجزیه‌طلبی توسط یونسکو را رد کرد.

در هفته‌ای که گذشت، گفت‌وگویی درباره وضعیت کلیساهای شمال غرب کشور منتشر شد که بر اساس این خبر آذربایجان غربی ۹۰ کلیسا دارد که ۸۰ کلیسا فعال و ۱۰ کلیسا متروک است و ۴٨ کلیسای آن نیز ثبت ملی شده‌اند.

همچنین گفت‌وگویی با معاون گردشگری کشور داشتیم که درباره تدابیر وزارت میراث فرهنگی و گردشگری به دنبال لغو و کاهش گردشگران خارجی و داخلی و بحران معیشت و اشتغال در صنعت گردشگری از پیگیری‌ها برای تخصیص اعتباری به منظور مقابل ایران‌هراسی در لایجه ۱۴۰۲ خبر داد و گفت: تاکنون هیچ مجوزی داده نشده که تا آخر سال پول و یا اعتبار اضافی برای تبلیغ ایران اختصاص داده شود.

خبری از کشف کتیبه‌ای سنگی و باستانی باقدمت ۱۵۰۰ ساله در تنگه بلاغی شهرستان پاسارگاد در استان فارس و غرق یک محوطه باستانی در کرمانشاه داشتیم، باستان‌شناسان در حوضه آبگیر سد «قشلاق صحنه» در کرمانشاه، محوطه‌هایی از دوره‌های تاریخی به ویژه اشکانی و اسلامی را شناسایی کردند که گفته می‌شود این محوطه با آبگیری این سد، غرق خواهد شد. رییس اداره میراث‌ فرهنگی، گردشگری و صنایع‌ دستی شهرستان ورامین از دستگیری شش نفر حفار غیرمجاز در  روستای تاریخی خاوه خبر داد. همچنین تپه ۹۰۰۰ ساله و قدیمی‌ترین روستاهای نوسنگی در آذربایجان ایران کشف شدند.

رییس سازمان حج و زیارت درباره تاثیر نرخ ارز بر سفرهای عتبات عراق، تاثیر تحریم هوایی بر پروازهای حج و پیگیری برقراری عمره در سفر به عربستان سخن گفت و دباره دونرخی شدن هزینه حج تمتع سال ۱۴۰۲ توضیحاتی ارائه کرد.

وزیر میراث فرهنگی، ‌ گردشگری و صنایع دستی نیز در نشست با اعضای جامعه تورگردانان از لغو ویزای ایران با برخی کشورها خبر داد.

خبری هم از نشست تشکل‌های خصوصی گردشگری و نمایندگان مجلس داشتیم که افزایش مهاجرت راهنمایان گردشگری و بیکاری بومگردی‌ها در ماه‌های اخیر و بی‌اطلاعی بخش خصوصی گردشگری از قانون برنامه هفتم توسعه، از مهم‌ترین موضوعاتی بود که در این نشست مطرح شد و این درحالی‌بود که اخطارها و انتقادهایی به عملکرد وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی از سوی برخی نمایندگان مجلس وارد شد.

اخبار فرهنگ و هنر در جهان

دوباره شاهد افزایش آمار ابتلا به کرونا به ویژه در چین شدیم و این در حالی بود که دولت چین بعد از سه سال مرزهای ورود و خروجش را به روی گردشگران باز کرد و در عین حال برخی از کشورها مانند بریتانیا، محدودیت‌هایی را برای گردشگران این کشور در نظر گرفتند. با این وجود، وزیر گردشگری، هنر و فرهنگ مالزی خواست با احتیاط و ملاحظات بیشتری درباره گردشگران چینی سخن گفته شود و  کشور روسیه سیاست دیگری را در پیش گرفت و به دلیل کاهش بیش از ۹۰ درصدی گردشگری‌اش در سال ۲۰۲۲ ، این محدودیت‌ها را کاهش داد.

از طرفی این محدودیت‌ها با واکنش مقامات چنینی همراه شد و مقامات چینی از لزوم انجام آزمایش کرونا که اخیراً روی مسافران چینی اعمال شده، انتقاد کرده و کشورهایی که برای مسافران چینی محدودیت سفری تعیین کرده‌اند را به اجرای اقدامات متقابل تهدید کرده‌اند.

در این بین سفارت جمهوری اسلامی ایران در هلند نیز طی اطلاعیه‌ای اعلام کرد که برای سفر به ایران لزوم ارائه گواهی دو نوبت تزریق واکسن کرونا و تست PCR به مدت ۷۲ ساعت قبل از پرواز وجود دارد.

دنیای هنر و فرهنگ در هفته‌ای که پشت سر گذاشتیم با آراتا ایسوزاکی ـ معمار برجسته و پُرکار ژاپنی، پله ـ فوتبالیست محبوب برزیلی، باربارا والترز ـ مجری تلویزیون و روجرو دئوداتو ـ کارگردان ایتالیایی خداحافظی کرد.

گرمابه‌ای در معبد باستانی مصری، بقایای سر ۹ تمساح را که در یکی از مقبره‌های مصر باستان، سرهای جداشده سنگی در ترکیه و الوارهای یک کشتی تاریخی در انگلستان کشف شدند.

در فهرست برترین مقاصد شهری گردشگری جهان در سال ۲۰۲۲، پاریس برای دومین سال پیاپی در صدر ایستاد و دوبی نیز از حیث جذب گردشگر اول شد.

گزارشی از پیش‌بینی‌های اُسکار ۲۰۲۳ داشتیم، بر این اساس «اسکات فینبرگ» تحلیلگر جوایز سینمایی با پیش‌بینی رفتار آکادمی در سال‌های اخیر اقدام به انتشار جدیدترین پیش‌بینی از نامزدهای نود و پنجمین دوره جوایز اسکار کرده است.

جوایز سزار، معتبرترین جوایز سینمایی فرانسه، اعلام کرده از ورود هر کسی که به اتهام آزار جنسی مورد بازجویی قرار گیرد به مراسم ماه آینده این جوایز جلوگیری می‌کند.

ستاره فیلم «انتقام جویان»  که در حین برف روبی در یک تصادف دچار ضربه شدید قفسه سینه شد و تحت جراحی ارتوپدی قرار گرفت.

کمپانی نتفلیکس از توقف ساخت سریال «۱۹۸۹» خبر داد و اعلام کرد این سریال فصل دوم نخواهد داشت.