صفر تا صد اقدام‌های وزارت نفت برای داشتن هوای پاک‌تر

مدیرکل اچ‌اس‌ئی و پدافند غیرعامل وزارت نفت با تشریح صفر تا صد اقدام‌های وزارت نفت برای اجرای قانون هوای پاک گفت: هم‌اکنون در همه کلانشهرهای کشور بنزین و گازوئیل یورو ۴ و ۵ توزیع می‌شود.

کد خبر: ۵۶۱۸۶۹

تاریخ: ۰۵ دی ۱۴۰۱ - ۱۲:۵۹

به گزارش ایران اکونومیست به نقل از وزارت نفت، مظاهر انصاری با بیان اینکه قانون هوای پاک برای کاهش آلودگی هوا تکالیف متعدد و متنوعی را به‌عهده دستگاه‌های مختلف از جمله وزارت نفت گذاشته است، گفت: فارغ از اینکه اجرای بخش مهمی از این تکالیف به سرمایه‌گذاری کلان و منابع مالی گسترده نیاز دارد و صنعت نفت به‌دلیل تحریم‌ها با محدودیت‌های مالی روبه‌روست، با این حال وزارت نفت اقدام‌های پرشمار و مهمی را برای عمل به مفاد این قانون فراتر از محدودیت‌های اعمال‌شده انجام داده یا در حال انجام دارد.

وی ادامه داد: با وجود افزایش هشت درصدی مصرف سوخت معادل نیروگاه‌ها در پاییز ۱۴۰۱ نسبت به پاییز ۱۴۰۰ شاهد افزایش تحویل سوخت پاک گاز طبیعی به نیروگاه‌ها به میزان ۲۳ میلیون مترمکعب در روز (معادل ۱۴ درصد افزایش نسبت به پارسال) بوده‌ایم، از این رو مصرف سوخت مایع نفت گاز و نفت کوره در نیروگاه‌ها ۴ میلیون لیتر در روز کاهش یافته و به این ترتیب سهم سوخت مایع نفت گاز و نفت کوره از ۲۴ درصد در پاییز ۱۴۰۰ به ۲۰ درصد در پاییز ۱۴۰۱ کاهش یافته است. افزون بر این تحویل گاز به صنایع پتروشیمی در پاییز ۱۴۰۱ نسبت به پاییز ۱۴۰۰، معادل ۴ درصد افزایش یافته است.

افزایش کیفیت فرآورده‌های نفتی در ۵ پالایشگاه کشور

مدیرکل اچ‌اس‌ئی و پدافند غیرعامل وزارت نفت اظهار کرد: اجرای ماده ۱۸ قانون هوای پاک، ارتقای کیفیت فرآورده‌های نفتی و سوخت تولیدی پالایشگاه‌های موجود و افزایش ظرفیت تولید سوخت با استاندارد یورو در وزارت نفت پیگیری شده است. در همین زمینه امسال پنج پروژه افزایش ظرفیت و کیفی‌سازی فرآورده‌ها در پالایشگاه‌های اصفهان، شیراز، لاوان، آبادان و تبریز در دولت سیزدهم به بهره‌برداری رسیده است، یا به‌زودی به بهره‌برداری می‌رسد.

انصاری افزود: در پاییز امسال طرح ارتقای کیفی پالایشگاه اصفهان با ظرفیت تولید ۱۶ میلیون لیتر در روز نفت‌گاز (گازوئیل) با کیفیت یورو ۵ به بهره‌برداری رسید و وارد مدار تولید شد که هنوز به‌صورت رسمی افتتاح نشده است، همچنین طرح تثبیت و نوسازی پالایشگاه آبادان که در نتیجه آن ۴ میلیون لیتر در روز از تولید نفت کوره آن پالایشگاه کاسته شده و با محصولات سبک با ارزش افزوده بیشتر جایگزین می‌شود، نیز پاییز امسال به بهره‌برداری رسید. این طرح نیز یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌های نوسازی بود که با سرمایه‌گذاری خارجی اجرا شد و فاز دوم آن برای افزایش تولید فرآورده‌های با ارزش و کیفی نیز در دستور کار قرار دارد.

وی گفت: همچنین تا پایان امسال واحد تولید هیدروژن و PSA پالایشگاه تبریز برای افزایش ظرفیت واحد تصفیه نفت‌گاز با کیفیت یورو آماده بهره‌برداری خواهد بود. افزون بر این، واحد ایزومریزاسیون پالایشگاه شیراز با هدف ارتقای کیفیت ۵.۱ میلیون لیتر در روز بنزین تولیدی این پالایشگاه به استاندارد یورو ۵ تا پایان امسال به بهره‌برداری خواهد رسید. پیش از این نیز طرح بهینه‌سازی و افزایش ظرفیت پالایشگاه لاوان به بهره‌برداری رسیده و حدود ۱.۱ میلیون لیتر به تولید بنزین با استاندارد یورو در کشور اضافه کرده است.

مدیرکل اچ‌اس‌ئی و پدافند غیرعامل وزارت نفت اظهار کرد: افزون بر این طرح‌ها، مجموعه‌ای از طرح‌های دیگر ارتقای کیفی سوخت و فرآورده‌های نفتی تولیدی همچون ارتقای کیفی نفت کوره تولیدی در ۶ پالایشگاه کشور نیز در دست پیگیری است، البته برای تسریع در اجرای این طرح‌ها، با توجه به اینکه سهامدار عمده این پالایشگاه‌ها وزارتخانه‌های دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح و تعاون، کار و رفاه اجتماعی است، لازم است حداقل ۳۰ درصد از سود عملیاتی سالانه این پالایشگاه‌ها به حساب اندوخته سرمایه‌ای منظور شود تا در اجرای این طرح‌ها تسریع شود.

انصاری با بیان اینکه پیش از این طرح‌های بهبود کیفیت در پالایشگاه‌هایی همچون شازند اراک، ستاره خلیج فارس و مانند آنها انجام شده، به‌گونه‌ای که بیش از نیمی از سوخت توزیعی کشور استانداردهای اروپایی یورو ۴ یا یورو ۵ دارند، اظهار کرد: یکی از الزامات ماده ۲ قانون هوای پاک در حیطه اختیارات وزارت نفت، اجرای طرح کهاب یا همان کاهش، هدایت، انتقال و بازیافت بخار بنزین است، وزارت نفت اجرای این طرح را نیز با جدیت پیگیری کرده است، چنانکه این طرح در پنج انبار نفت در کلانشهرهای اصفهان، شمال غرب تهران، کرج و بندرعباس اجرا شده و در چهار انبار در شهرهای تبریز، مشهد، اهواز و اراک ۹۰ درصد پیشرفت دارد که تا پایان امسال تکمیل خواهد شد.

وی در ادامه با اشاره به اینکه تلاش برای تأمین اعتبار اجرای این طرح در ۱۶ انبار کوچک و بزرگ دیگر در حال اقدام است، گفت: افزون بر این ۵ هزار و ۲۹۲ دستگاه نفتکش به تجهیزات طرح کهاب برای حمل بنزین درون‌شهری مجهز شده‌اند، این تعداد ۵۰ درصد کل ناوگان نفتکش‌های حامل فرآورده در کشور هستند اجرای طرح کهاب در دو هزار و ۷۱۳ جایگاه سوخت کشور که جمعاً ۹۱ درصد کل فروش سوخت کشور را به‌عهده دارند، در اولویت اجرا قرار دارد که مرحله نخست این طرح در همه جایگاه‌ها اجرا شده و مرحله تکمیلی طرح نیز در ۳۵۰ جایگاه به‌طور کامل انجام شده است.

اصلاح رایگان موتورخانه‌ها و سی‌ان‌جی‌سوز کردن خودروهای عمومی

مدیرکل اچ‌اس‌ئی و پدافند غیرعامل وزارت نفت اظهار کرد: در راستای اجرای ماده ۱۷ قانون هوای پاک، در شرکت ملی گاز ایران جمع‌آوری اطلاعات و بهینه‌سازی موتورخانه‌ها و سامانه‌های احتراقی انجام شده که در نتیجه آن از حدود ۲۶.۶ میلیون مشترک، اطلاعات موتورخانه‌ها و سامانه‌های احتراقی بیش از ۱۹.۲ میلیون مشترک یعنی ۷۲ درصد مشترکان به سازمان ملی استاندارد ارسال شده است.

انصاری با تأکید بر اینکه علاوه بر این، طرح رایگان بهینه‌سازی موتورخانه‌ها نیز از سوی شرکت ملی گاز ایران در حال اجراست، تصریح کرد: در اجرای این طرح تاکنون ۲۲۰ هزار مشترک تجاری، اداری و خانگی که از سیستم موتورخانه استفاده می‌کنند شناسایی و اصلاح رایگان ۴۲ هزار موتورخانه نیز انجام شده که ۱۵۸ میلیارد تومان برای این کار هزینه شده است. افزون بر این، سامانه گرمایش ۱۰۰ هزار مرکز آموزشی و مدرسه به پکیج نیز با هزینه ۴۸۰ میلیارد تومانی انجام شده که در کاهش مصرف سوخت مایع و کاهش آلودگی هوا تأثیر داشته است.

وی اظهار کرد: وزارت نفت برای بهبود کیفیت هوا به قانون هوای پاک اکتفا نکرده و تلاش کرده است برای کاهش ورود آلاینده‌ها و گازهای گلخانه‌ای به جو، اقدام‌های دیگری را نیز در دستور کار قرار دهد. بعضی از این اقدام‌ها کم‌هزینه‌اند و بعضی دیگر نیز نیازمند منابع مالی زیادی بوده‌اند که برای اجرای آنها تلاش شده از ظرفیت سرمایه‌گذاری بخش‌های غیردولتی نیز استفاده شود. در این راستا اقدام‌هایی همچون توسعه استفاده از سی‌ان‌جی در ناوگان عمومی یعنی تاکسی‌ها، ون، وانت و مسافربر شخصی به‌صورت رایگان برنامه‌ریزی شده که تاکنون در اجرای مصوبه شورای اقتصاد ۲۲۰ هزار دستگاه سی‌ان‌جی‌سوز شده است، همچنین طرح توسعه حمل‌ونقل مسافر با قطار شهری (مترو) با استفاده از ظرفیت ماده ۱۲ قانون رفع موانع تولید رقابت‌پذیر نیز در دست اجرا است. هم‌اکنون ۲۳ میلیون مترمکعب سی‌ان‌جی در کشور مصرف می‌شود که معادل کاهش مصرف ۲۳ میلیون لیتر در بنزین است.

جمع‌آوری گازهای مشعل

مدیرکل اچ‌اس‌ئی و پدافند غیرعامل وزارت نفت با بیان اینکه از دیگر اقدامات وزارت نفت خارج از شمول قانون هوای پاک، سرمایه‌گذاری برای جمع‌آوری گازهای مشعل بوده است، افزود: جمع‌آوری این گازها علاوه بر کاهش ورود آلاینده‌ها به جو، تأمین‌کننده خوراک واحدهای پتروشیمی نیز خواهد بود؛ در این زمینه به‌منظور کاهش آلایندگی هوا ناشی از گازهای مشعل، ۵۰ قرارداد با سرمایه‌گذاری یک میلیارد دلار برای جمع‌آوری گازهای مشعل در میدان‌های نفتی منطقه شرق و غرب کارون با شرکت‌های داخلی منعقد شده است.

انصاری گفت: علاوه بر این فاز نخست طرح NGL-۳۲۰۰ با سرمایه‌گذاری ۹۸۰ میلیون دلاری برای جمع‌آوری ۶ میلیون مترمکعب از گازهای مشعل میدان‌های نفتی منطقه غرب کارون تا پایان سال جاری به بهره‌برداری خواهد رسید، ضمن آنکه با اقدامات انجام شده، در سال ۱۴۰۰ سوزاندن گازهای مشعل در پالایشگاه‌های گازی به ۳۰ درصد کاهش داشته و حدود ۱.۸ میلیارد مترمکعب گاز کمتر در پالایشگاه‌های گاز سوزانده شده است که این روند در سال ۱۴۰۱ نیز استمرار دارد.

توزیع بنزین و گازوئیل یورو در کلان‌شهرها

وی اظهار کرد: با توجه به اینکه آلودگی هوا بیشتر کلان‌شهرها را به‌دلیل تعدد منابع آلایندگی متأثر می‌کند، هم‌اکنون در همه کلانشهرهای کشور بنزین و گازوئیل یورو ۴ و یورو ۵ توزیع می‌شود، البته همه بنزین و گازوئیل کشور یورو ۴ یا یورو ۵ نیست اما با توجه به وضع آلودگی هوا در کلان‌شهرها، سوخت یورو ۴ و یورو ۵ در آنها توزیع می‌شود؛ افزون بر این حتی به بعضی صنایع در شهرهای آلوده نیز در حد مقدور گازوئیل یورو ۵ به‌عنوان سوخت تحویل می‌شود.