مواضع متناقض اردوغان درباره سوریه؛ از درخواست دیدار با اسد تا برگزاری کنگره ترکمن‌های سوری

رئیس جمهور ترکیه، یک بار دیگر خواهان عادی سازی رابطه با سوریه شد و این بار از روسیه کمک خواست.

کد خبر: ۵۵۶۷۵۷

تاریخ: ۲۵ آذر ۱۴۰۱ - ۲۱:۵۲

به گزارش گروه بین الملل ایران اکونومیست، رئیس جمهور ترکیه، باز هم در مورد سوریه اظهار نظر کرد. این بار، در بازگشت از ترکمنستان و در داخل هواپیما، با خبرنگارانی که به طور ویژه به عنوان چهره های مطبوعاتی رسانه های تحت امر حزب حاکم همراه او هستند، درباره سوریه صحبت کرد.

ظاهراً اردوغان می خواهد هر جوری شده روند رابطه با سوریه را تغییر دهد و وانمود کند که با دولت این کشور، مشکل خاصی ندارد. اردوغان که در سالیان گذشته، ده ها میلیارد دلار از بودجه کشورش را به تجهیز و تسلیح دویست هزار شبه نظامی معارض بشار اسد اختصاص داده و همواره بخشی از بحران و تلاش برای سرنگون کردن ساختار سیاسی سوریه بوده، حالا مداوماً از عادی سازی و دوستی حرف می زند. او دیروز هم پیشنهاد جدیدی درباره سوریه مطرح کرد.

اردوغان که در دو ماه گذشته، با پاسخ های منفی و بی میلی بشار اسد رئیس جمهور سوریه روبرو شده گفت: «خواسته ما این است که سوریه، ترکیه و روسیه گامی سه گانه بردارند، برای این کار ابتدا سازمان‌های اطلاعاتی، دفاعی و سپس وزرای خارجه باید گردهم آیند».

اردوغان گفت: «در تماس تلفنی اخیر، به پوتین پیشنهاد دادم که ما به عنوان رهبران این کشورها تشکیل جلسه دهیم و پاسخ وی نیز مثبت بود. بدین ترتیب زنجیره دیدارها را آغاز خواهیم کرد».

تحلیل گران ترکیه اعلام کرده اند که پوتین هم موافقت ضمنی خود را برای گفتگوهای اولیه اعلام کرده، اما دولت سوریه، دست کم در مقطع کنونی، با بی میلی به این ماجرا می نگرد و در مورد حُسن نیت آنکارا، تردید دارد.

اردوغان، نفت سوریه را هم می خواهد!

رئیس جمهور ترکیه همچنین در بازگشت از ترکمنستان، نشان داده که به نفت سوریه هم نظر دارد.

او درباره این موضوع مهم گفته است:«چاه‌های نفت سوریه تحت ضمانت نیروهای ائتلاف آمریکایی- اروپایی است و توسط ی.پ.گ اداره می شود. آنها این نفت را به کجا می‌فروشند؟ به خود دولت اسد. ما می دانیم که گروه‌ تروریستی (نهادهای اقماری پ.ک.ک) این نفت را می‌فروشد. ما تا امروز صبوری به خرج دادیم. ولی حالا می گوییم صبرمان تمام پایان یافته است».

رجب طیب اردوغان که حالا بیش از هر چیزی روی انرژی و نفت و گاز زوم کرده و برای انتقال گاز ترکمنستان در «نشست آوازه» حضور پیدا کرده بود، نشان داد که در مورد سوریه نیز دغدغه هایی دارد که ارتباط مستقیمی با نفت و پول دارد. او دو ماه  هم از طریق آمریکایی ها، به نهادهای اقماری پ.ک.ک خبر داده بود که یکی از شروط آنکارا برای توقف حمله به شمال سوریه، این است که بخشی از درآمدهای نفتی رمیلان، به معارضین سوری تحت حمایت آنکارا پرداخت شود!

اقدام موذیانه ترکیه در حلب

رفتارها و مواضع متناقض ترکیه درباره سوریه، همچنان ادامه دارد. در حالی که اردوغان، پیشنهاد دیدار سه جانبه ترکیه – روسیه – سوریه را مطرح کرده، گزارشها حاکی از این است که رفتار موذیانه و مداخله جویانه ترکیه در سوریه ادامه دارد.

روزنامه آکشام از روزنامه های تحت امر حزب عدالت و توسعه در یک گزارش اختصاصی، به موضوعی پرداخته که نشان می دهد دولت اردوغان، تا چه اندازه روی ترکمن های سوریه، حساب باز کرده است.

اردوغان و شریک او دولت باغچلی، در چند سال گذشته، بر روی ترکمن های عراق و سوریه حساب باز کرده اند و در عین حال، به دنبال آن بودند که در افغانستان نیز با سوءاستفاده از پیوندهای تباری و نژادی، از ظرفیت ایرماق ها، ترکمن ها و ازبک های افغانستان، در جهت منافع خود، بهره برداری کنند.

در اوکراین هم که موضوع ترک های تاتار کریمه به طور جدی دنبال می شود.

در سوریه، از همان ماه های آغاز بحران، ترکیه ابتدا روی یک گروه مسلح غیرقانونی به نام «ارتش آزاد سوریه» کار کرد و سپس با تشکیل گردان هایی به نام حمزه و سلطان مراد، ترکمن های سوریه را نیز به کار گرفت.

استفاده از فرماندهان ترکمن در جبهه جنگ با بشار اسد یک بخش قضیه بود و استفاده از چهره های سیاسی آنان همچون دکتر خالد خوجا به عنوان رئیس شاخه سیاسی مخالفین، بخش دیگر ماجرا.

درست در همان ساعاتی که اردوغان در داخل هواپیما، درباره اهمیت دوستی آنکارا و دمشق و تلاش برای دیدار با بشار اسد صحبت می کرد، در منطقه چوبان بیگ لی در اطراف حلب، نیروهای سیاسی و امنیتی ترکیه، در حال برگزاری یک کنگره، برای سازماندهی ترکمن های سوریه بودند و پرچم ترکیه را نیز در این کنگره، برفراشتند!

به گزارش روزنامه آکشام، از رسانه های تحت امر آکپارتی، ششمین نشست مجمع عمومی شورای ترکمن‌های سوریه با حمایت و سازماندهی ترکیه، در منطقه چوبان‌ بیگ حلب برگزار شد. در این نشست، یکی از سیاستمداران وابسته به آنکارا به نام محمد تورخان به عنوان رئیس انتخاب شد.

در این انتخابات، رئیس، نائب رئیس و نمایندگان شورا برگزیده شدند که غالباً از اعضای دسته های مسلح معارضین ضد بشار اسد هستند! نمایندگانی متشکل از 29 نفر از مناطق لاذقیه، الرقه، حمص، حماه، دمشق و حلب سوریه، رئیس جدید شورای ترکمن‌ها را تائید کردند.

بشار اسد، مردد و دوراندیش

مولود چاووش اوغلو وزیر امور خارجه، هاکان فیدان رئیس سرویس اطلاعاتی میت، پروفسور برهان الدین دوران از مشاورین رئیس جمهور، ابراهیم کالن رئیس گروه مشاورین سیاست خاری و امنیت ملی، دوغو پرینچک رهبر حزب کمونیست وطن و از سیاستمداران تحت امر اردوغان، ژنرال خلوصی آکار وزیر دفاع، پروفسور یاسین آکتای از مشاورین عرب تبار اردوغان و در یک کلام، مهم ترین آدمهای تیم رئیس جمهور ترکیه، در چند ماه اخیر به طور مداوم در آمد و رفت و میانجی گری و لابی گری بوده اند تا مگر راهی برای عادی سازی روابط آنکارا – دمشق پیدا کنند. اما بشار اسد رئیس جمهور سوریه، با تکیه بر تجارب تلخ سالیان گذشته و دوراندیشی سیاسی خود، هنوز هم چراغ سبز نشان نداده است.

به گفته تحلیل گران، بشار اسد دو دغدغه مهم دارد: نخست این که هنوز هم بخش قابل توجهی از اراضی سوریه تحت اشغال نظامیان ترکیه و معارضین سوری گوش به فرمان اردوغان است و چنین چیزی یک رفتار اشغالگرانه و در تضاد با حسن همجواری و عادی سازی رابطه است. دوم این که رئیس جمهور سوریه به این جمع بندی رسیده که تکلیف اردوغان روشن نیست و احتمال شکست او در انتخابات آتی وجود دارد و به همین خاطر می خواهد عادی سازی رابطه با دمشق را به یک برگ برنده داخلی تبدیل کند. در نتیجه لااقل حالا، وقت مناسبی برای رو دادن نیست.

در پایان باید گفت، دولت برآمده از حزب عدالت و توسعه ترکیه در چند سال گذشته، همواره یکی از بخش ها و یکی از مهمترین دلایل بحران در سوریه بوده و هیچگاه بی طرف نبوده است.