۴ پیامد فاجعه‌بار ساخت "سد تنگ سرخ" چیست؟

یک فعال محیط زیست با اشاره به ۴ پیامد فاجعه‌‌بار ساخت سد تنگ سرخ گفت: آب رودخانه بشار، ۷ هزار سال است که از منطقه حفاظت شده دنا رد می‌شود؛ اگر مسیر رودخانه را با ساخت سد تنگ سرخ مسدود کنیم، حیات وحش و گونه‌های گیاهی دنا با خطر نابودی مواجه می‌‌شود.

کد خبر: ۵۵۶۴۰۰

تاریخ: ۲۴ آذر ۱۴۰۱ - ۱۵:۳۷

به گزارش خبرنگار اجتماعی ایران اکونومیست‌، سد تنگ سرخ بین 2 استان فارس و کهگیلویه و بویراحمد قرار است با هدف تأمین آب شرب، صنعتی و کشاورزی شهر یاسوج و شهرستان بویراحمد و تأمین آب شرب شهر شیراز احداث شود.

ساخت این سد که در تابستان سال گذشته مجوز محیط زیست را دریافت کرده با مخالفت تعدادی از فعالان و کارشناسان محیط زیست همراه شده است.

عده‌ای از کارشناسان این سد را نوعی انحراف آب از کهگیلویه و بویراحمد می‌دانند و معتقدند که با کنترل مصارف آب در استان فارس نیازی به ساخت این سد نخواهد بود همچنین گفته می‌شود که ساخت سد 'تنگ سرخ' بر روی رودخانه بشار که 7 هزار سال است از کنار پارک ملی دنا عبور می‌کند، حیات وحش پارک ملی دنا را ظرف 2 سال نابود خواهد کرد.

در این رابطه افراسیاب تمدن، فعال محیط زیست در استان کهگیلویه و بویراحمد در گفت‌وگو با خبرنگار اجتماعی ایران اکونومیست اظهار کرد: صدور مجوز زیست محیطی برای این سد از سال 1388 تا 1400 طول کشید و سازمان حفاظت محیط زیست به هیچ وجه با ساخت این سد موافق نبوده است. سازمان حفاظت محیط زیست همیشه اعلام می‌کرد که با توجه به اینکه مطالعات درباره این سد به درستی انجام نشده و ساخت آن پیامدهایی را برای مردم منطقه دارد، با صدور مجوز این سد مخالفیم.

وی ادامه داد: حتی یکبار سازمان محیط زیست به دادستانی استان نامه می‌زند که ما برای توقف سد تنگ سرخ اقدام کرده‌ایم اما آب منطقه‌ای تمکین نمی‌کند لذا شما از جنبه قضایی وارد شوید و ساخت آن را متوقف کنید. در تابستان 1400، زمانی که انتقال دولت انجام می‌شد، در یک دوره 3،4 ماهه چند سد مجوز محیط زیستی گرفتند که یکی از این سدها همین سد تنگ سرخ بود!

این فعال محیط زیست افزود: مهر ماه سال 1400 کمیسیون اصل نود به نحوه صدور مجوز این سدها ورود می‌کند و اعلام می‌کند که چگونه می‌شود سدهایی که چندین سال است در انتظار مجوز هستند و هربار درخواست آن‌ها برای مجوز رد شده، به یکباره مجوز گرفتند! کمیسیون اصل 90 مشخصاً درخصوص سد تنگ سرخ با سازمان برنامه و بودجه نامه‌نگاری می‌کند و تأکید می‌کند که بودجه این سد را حذف کنید چرا که مجوز زیست محیطی آن مشکوک است.

تمدن بیان کرد: با ساخت این سد، 6 روستا و 700 هکتار از باغات مردم تنگ سرخ زیر آب می‌رود و به آن‌ها گفته شده که محل زندگی خود را تخلیه کنند. مردم هم بارها مخالفت خود را با این کار اعلام کرده و در آخرین اقدام نیز مردم تنگ سرخ اواسط شهریور ماه گذشته تجمعی را برگزار کردند و بیانیه‌ای نیز از جانب مردم تنگ سرخ در مخالفت با ترک روستاها و فروش زمین‌ها خوانده شد.

وی اضافه کرد: در زمان سفر آقای چیت‌چیان(ویز اسبق نیرو) نیز مردم در گفت‌وگو با وی، مخالفت خود را اعلام کردند و همان زمان آقای چیت‌چیان می‌گوید که بساط سد را جمع کنید اما در دوره‌های بعدی بازهم بحث سد تنگ سرخ مطرح شد. بر اساس آمار برای تخلیه باغات و روستاها باید 2500 هزار میلیارد تومان به مردم روستاها داده شود و این درحالی است که بودجه امسال استان کهگیلویه و بویراحمد تنها 2 هزار میلیارد تومان بوده است!

این فعال محیط زیست درخصوص مقدار پیشرفت سد گفت: در حال حاضر تنها پایه سد زده شده و حدود 10 درصد پیشرفت داشته که بسیار ناچیز است.

تمدن درخصوص انحراف آب توسط این سد توضیح داد: در بدنه سد یک تونل انحراف آب وجود دارد که آب را به استان فارس منتقل می‌کند و لذا مشخص نیست که مقدار این انحراف آب چه اندازه خواهد بود. در پایین دست رودخانه بشار که قرار است سد تنگ سرخ بر روی آن ساخته شود، رودخانه دیگری به نام کبکیان وجود دارد که از نشتی آب روخانه بشار به وجود آمده و ساخت این سد این رودخانه را نیز با مشکل مواجه خواهد کرد.

وی با اشاره به نابودی پارک ملی دنا در صورت ساخت این سد گفت: آب رودخانه بشار، 7 هزار سال است که از منطقه حفاظت شده دنا رد می‌شود و مشخص است که اگر مسیر رودخانه را مسدود کنیم، حیات وحش و گونه‌های گیاهی آن منطقه نیز با مشکل مواجه خواهند شد. یکی از سرشاخه‌های اصلی رودخانه کارون، رودخانه بشار است و ساخت این سد برای کارون نیز مشکل به وجود می‌آورد و خوزستان را نیز بیشتر از این دچار کم‌آبی خواهد کرد.

وی تأکید کرد: ما در جلساتی که با فرماندار و نماینده ولی فقیه داشتیم گفتیم که اگر شما ارتفاع تاج سد را از 68 متر کنونی به 43 متر سابق برگردانید، نیازی به تخلیه باغات و روستاها نیست. آب منطقه‌ای برای اینکه مجوز ساخت سد را بگیرد گفته بود که ما ارتفاع سد را به 43 متر می‌رسانیم که در این صورت مقدار 20 میلیون متر مکعب که اندازه آب شرب مصرفی شهر یاسوج است در آن ذخیره می‌شود و در این صورت انتقال آب بین حوضه‌ای به فارس نیز انجام نمی‌شود اما وقتی مجوز را گرفت، گفت که سد را با همان تاج 68 متری می‌سازیم!