به همکاری و تعامل بین‌المللی نزدیک نیاز داریم

راستخواه: ساخت نیروگاه کوچک صرفه اقتصادی ندارد

رییس پیشین نظام ایمنی هسته‌ای کشور با اشاره به اعلام سازمان انرژی اتمی مبنی بر آغاز احداث نیروگاه 300 مگاواتی در دارخوین گفت: گرچه دانش هسته‌ای در کشور توسعه بسیار زیادی داشته و مراکز علمی، دانشگاهی و تحقیقاتی، قدم‌های بسیار بزرگی برداشته‌اند اما موفقیت در انجام چنین پروژه‌هایی، نیاز به همکاری و تعامل بین‌المللی نزدیک دارد.

کد خبر: ۵۵۱۹۸۹

تاریخ: ۱۶ آذر ۱۴۰۱ - ۰۴:۳۱

به گزارش ایران اکونومیست،‌ عملیات احداث نیروگاه ۳۰۰ مگاواتی «کارون» روز شنبه هفته جاری با حضور رییس سازمان انرژی اتمی در شهرستان دارخوین از توابع شهرستان شادگان در استان خوزستان آغاز شد.

پیش از انقلاب قرار بود در محل تعیین شده برای احداث نیروگاه مذکور، دو نیروگاه با قدرت 900 مگاوات با مشارکت فرانسوی‌ها احداث شود. قرار بود اوایل دهه 60 شمسی این نیروگاه‌ها راه‌اندازی شوند اما تحولات سیاسی مانع از اتمام این پروژه شد و فرانسوی‌ها قرارداد را لغو کردند. چند سال بعد ایران سعی کرد با مشارکت چین این نیروگاه را احداث کند اما چین هم از حضور در این پروژه امتناع کرد. در سال 1386 ایران با اتکا به توان داخلی سعی کرد تا طراحی اولیه و تفصیلی نیروگاه 360 مگاواتی دارخوین را انجام دهد اما این تلاش هم بی‌نتیجه ماند. در تلاشی‌ دیگر سازمان انرژی اتمی قصد دارد نیروگاهی 300 مگاواتی را در منطقه دارخوین و این بار به نام "کارون" که از قبل انقلاب برای ساخت نیروگاه‌های اتمی مکان‌یابی شده است را با توان داخلی احداث کند.

گفته شده است، نیروگاه اتمی «کارون» از نوع آب سبک تحت فشار (PWR) با ظرفیت تولید برق ۳۰۰ مگاوات در زمینی به مساحت تقریبی ۵۰ هکتار در مجاورت رود کارون در نزدیکی شهر دارخوین احداث خواهد شد. نیروگاه‌های آب سبک تحت فشار، رایج‌ترین نیروگاه‌های اتمی در سطح جهان هستند که از آب سبک به عنوان خنک‌ کننده و کند کننده بهره می‌گیرند و سوخت این نوع راکتورها از نوع اکسید اورانیوم و تا غنای ۵ درصد است. همه نیروگاه‌های اتمی از نوع "قدرت" هستند که تقسیم به کوچک و متوسط،  Medium & Small و بزرگ Large scale تقسیم می‌شوند. هم‌چنین زمان تقریبی اجرای این طرح ۸ سال پیش‌بینی شده است.

سازمان انرژی اتمی اعلام کرده است که کار ساخت این نیروگاه با استفاده از حداکثر توانمندی داخلی کشور در حوزه‌های طراحی، تامین تجهیزات و احداث اجرا و به‌ بهره‌برداری می‌رسد. هم‌چنین برآورد مالی اجرای این طرح حدود ۲ میلیارد دلار است.

ناصر راستخواه، رییس پیشین نظام ایمنی هسته‌ای کشور و معاون وقت سازمان انرژی اتمی در گفت‌وگو با ایران اکونومیست درباره تصمیم سازمان انرژی اتمی اتمی برای احداث نیروگاهی 300 مگاواتی در دارخوین با توجه به تحریم‌های بین‌المللی، موضوع ایمنی‌ هسته‌ای، تامین مالی و فنی آن، با بیان این‌که «اصولاً بنده به تحولات با دید مثبت نگاه می‌کنم و اگر کشور تصمیم به این‌کار گرفته باشد، نشان از بالندگی و توان ملی در توسعه صنعت هسته‌ای است» گفت: طرح چنین نیروگاه‌های اتمی (حدود ۳۵۰ مگاوات) از طبقه نیروگاه‌های متوسط محسوب می‌شود و تقریباً از اوایل طرح توسعه نیروگاه‌های هسته‌ای، این نوع نیروگاه‌ها به دلیل امکان مشارکت بیشتر ملی، از طرفداران زیادی برخوردار بود و موضوع آن در برنامه‌های توسعه ملی کشور نیز وجود داشته است.

وی درباره ابعاد مالی ساخت و راه‌اندازی این نوع نیروگاه‌ها و اینکه برخی معتقدند این نیروگاه‌ها صرفه اقتصادی ندارد؟ اظهار کرد: هزینه نسبی تمام شده این نیروگاه‌ها، نسبت به نیروگاه‌های ۱۰۰۰ مگاواتی بسیار بالاتر است و تقریباً هیچ کشوری دیگر به دلیل نداشتن صرفه اقتصادی، ساخت این نوع نیروگاه‌ها را دنبال نمی‌کند.

راستخواه با تاکید بر ضرورت‌ توجه به مساله ایمنی در روند طراحی، ساخت و راه‌اندازی این نیروگاه که گفته شده است با توان داخلی ساخته خواهد شد گفت: مقوله "ایمنی"، شامل پارامترهای متعددی است که "امکان‌سنجی"، "قابلیت اعتماد" و "اطمینان" از آن‌جمله است.

وی گفت: شاید بسیار زود باشد که در این مرحله نسبت به ایمنی این طرح صحبت کرد، ولی لازم است شفاف‌سازی طرح به درستی صورت گیرد و از توان خوب کشور در مطالعات طرح استفاده کرد.

رییس پیشین نظام ایمنی هسته‌ای کشور در ادامه با بیان این‌که «ما از جزییات طرح و برنامه سازمان انرژی اتمی به طور جزیی مطلع نیستیم اما به طور کلی موضوعاتی وجود دارد که باید مورد توجه قرار گیرد» افزود: این‌که این طرح ادامه طرح قبلی است که از مشارکت طراح خارجی بهره‌برداری شده بوده، یا این‌که طراح داخلی وجود دارد؟ این موضوع در اخذ پروانه احداث بسیار مهم است که قطعاً دانش و اشراف کامل در مرکز نظام ایمنی هسته‌ای وجود دارد.

وی ادامه داد: گرچه این نوع نیروگاه‌ها، متوسط تلقی می‌شوند، اما باید ضوابط و استانداردهای نیروگاه‌های قدرت هسته‌ای را تبعیت کنند.

راستخواه تاکید کرد: هم‌چنین سوخت این نیروگاه‌ها از نوع غنی‌شده با سطح پائین و از پیچیدگی خاص برخوردار بوده و اگر از شرکت‌های خارجی دارای تکنولوژی تامین نشود، تهیه میله سوخت، مجتمع، انجام آزمایش‌های خاص برای قرارگرفتن در قلب، بسیار پیچیده و زمان‌بر است. مهم است بدانیم که به دلیل عواقب پرتویی درون مرزی و برون مرزی نیروگاه‌های هسته‌ای در شرایط حادثه، موضوع در سطح بین‌المللی دارای حساسیت بسیار زیادی است؛ البته مرکز نظام ایمنی هسته‌ای توجه کافی به موضوع دارد.

رییس پیشین نظام ایمنی هسته‌ای کشور تصریح کرد: گرچه دانش هسته‌ای در کشور توسعه بسیار زیادی داشته و مراکز علمی، دانشگاهی و تحقیقاتی، قدم‌های بسیار بزرگی برداشته‌اند و از طرف دیگر، ظرفیت فنی ـ مهندسی کشور نیز ارتقا یافته است اما موفقیت در انجام چنین پروژه‌هایی، به همکاری و تعامل بین‌المللی نزدیک نیاز دارد. در بسیاری از کشورهای توسعه یافته نیز با وجود توانایی فنی، همواره نیازهای فنی دیگری وجود دارد که برای تامین آن به شرایط خوب بین‌المللی نیاز است. نباید از خاطرمان برود که به دلیل تحریم‌های ظالمانه، طرح نیروگاه هسته‌ای بوشهر با چه تاخیرات و تحمیل هزینه‌های کلان روبرو شد.