رادارهای ‌ایران در تفکر هیچ دشمنی نمی‌گنجد

مشت آهنین پدافند در انتظار ‌متجاوزان‌| گفت‌وگو با فرمانده پدافند هوایی شرق‌

‌فرمانده پدافند هوایی شرق‌ کشور می‌گوید پدافند هوایی ۲۴ ساعته و در کسری از ثانیه مأموریت انجام می‌دهد و ‌مشت آهنین را ‌بر سر ‌متجاوزان فرود می‌آ‌ورد.

کد خبر: ۵۳۸۹۰۲

تاریخ: ۲۳ آبان ۱۴۰۱ - ۱۶:۳۷

به گزارش ایران اکونومیست از بیرجند، پس از پیروزی انقلاب اسلامی، پدافند هوایی همچون سایر نیروهای انقلابی در معرض آسیب نیروهای ضدانقلاب قرار گرفت.از جمله این‌که سایت راداری کرج در معرض حمله ضدانقلاب قرار گرفته و تعدادی اسلحه نیز از حمله ناکام آنها برجای ماند. چندماه بعد و در آذر ماه 1358 در منطقه مرزی ایلام، یک یک گروه مسلح ضدانقلاب به سایت راداری-مخابراتی 'نخجیر' واقع در غرب ایلام حمله کرده و خساراتی را به آن مرکز حساس پدافند هوایی کشور وارد کردند. هدف اصلی این در گیری‌ها آسیب رساندن به توان پدافند هوایی کشور و در نهایت کاهش امنیت کشور بود.

برابر اسناد ومدارک موجود تا هجدهم شهریور 1359، درگیری‌های پراکنده وگاه غیرموثری بین واحدهای پدافند هوایی ایران و هواپیماهای عراقی رُخ داد اما هجدهم شهریور 1359 را باید آغازی خوب برای حضور پدافند هوایی در دفاع مقدس دانست. زیرا دراین روز سه فروند بالگرد و دو فروند هواپیمای عراقی براثر آتش پدافند هوایی سرنگون شدند. روز بعدنیز یک فروند بالگرد عراقی در حوالی آق‌داغ قصرشیرین سرنگون شد. در بیست وسوم شهریور نیز لشکر 81 زرهی از اصابت قرار گرفتن دو فروند هواپیمای عراقی توسط آتش ضدهوایی خبر داد.

پس‌ از پیروزی‌ شکوهمند انقلاب‌ اسلامی،‌ فرماندهی‌های مناطق‌ پدافند هوایی‌، از سازمان‌ فرماندهی پدافند هوایی حذف‌ شده‌ و گروه‌های پدافند هوایی‌ به‌‌صورت‌ انبوه‌، به‌طور مستقیم‌ در تابعیت‌ فرماندهی پدافند هوایی قرار گرفتند. در این‌ زمان‌ رادار‌های متعدد و متنوع‌ در نقاط‌ مرتفع‌ در سراسر کشور مستقر شده‌ و پوشش‌ راداری‌ نسبی‌ سراسر کشور فراهم‌ گردیده‌ و تعداد قابل‌ توجهی‌ رادار متحرک‌ هم‌ در 'گروه‌ رادار‌های تاکتیکی‌' جهت‌ اعزام‌ به‌ مناطق‌ درگیری‌ احتمالی‌ و حضور در صحنه‌ نبرد سازماندهی‌ شده‌ بود. همچنین‌ به‌ خدمت‌ گرفتن‌ رادار‌های پرنده‌ (آواکس‌) و تشکیل‌ شبکه‌ فرماندهی‌ و کنترل‌ پیشرفته‌ مجهز به‌ سامانه‌های رایانه‌ای متوقف‌ شد و فرماندهی پدافند هوایی با آخرین‌ سازمان‌ مصوبه‌ وارد جنگ‌ شد و تعدادی‌ از یکان‌های سازماندهی‌ شده‌ در طول‌ جنگ‌ عملیاتی‌ شدند.

تشکیل‌ شبکه‌ فرماندهی‌ و کنترل‌ و تشکیل‌ گردان‌های دیده‌بانی‌ و موشک‌های دوش پرتابی و اضافه شدن سامانه‌های راداری، موشکی وتوپخانه‌ای جدید و پوشش راداری نسبی سراسر کشور در ارتفاعات مختلف؛ از جمله اقدام‌هایی بود که در طول جنگ و پس از خاتمه آن با بهره‌گیری از تجارب هشت سال دفاع مقدس به‌عمل آمد. سامانه‌های پدافند هوایی 'اس-200'، 'اف‌ام80'، و... در دهه‌های 70 تا90 شمسی به‌تدریج به ساختارجنگ‌افزاری پدافند هوایی جمهوری اسلامی ایران افزوده شد.

در بُعد آموزش نیز به‌منظور تأمین نیازهای کارکنان تحصیلکرده و متبحر نیروی هوایی و پدافندهوایی در تخصص‌های مختلف، پس از تهیه طرح ایجاد دانشگاه هوایی وتصویب فرماندهی کل قوا و شورای عالی انقلاب فرهنگی و تلاش‌های شهید ستاری؛ دانشگاه هوایی به‌طور رسمی توسط مقام معظم رهبری (رئیس جمهور وقت) افتتاح شد. دانشکده مهندسی فرماندهی وکنترل هوایی این دانشگاه در رشته‌های تحصیلی مورد نیاز پدافند هوایی (کارشناسی مهندسی فرماندهی و کنترل هوایی مشتمل بر رشته‌های کنترل شکاری، عملیات موشک واطلاعات عملیات ) و سایر رشته‌های تحصیلی مورد نیاز به تربیت دانشجو می‌پردازد.

با توجه به تغییر راهبرد نبرد در سال‌های پایانی دهه 90 میلادی و اهمیت یافتن نبردهای هوایی و همچنین افزایش حجم تهدیدها علیه نظام مقدس جمهوری اسلامی ایران و در اولویت قرارگرفتن پدافند هوایی برابر تدابیر فرماندهی معظم کل قوا، طی فرمانی قرارگاه پدافند هوایی با مأموریت دفاع از هوا و فضای کشور در مقابل هر گونه تهدید هوایی و با بهره‌گیری از تمامی ظرفیت‌های پدافند هوایی نیروهای مسلح کشور، در دهم شهریور ماه 1387با ساختاری متفاوت سازماندهی و تقویت شد. بعدها این روز به‌عنوان روز پدافند هوایی شناخته شد.

البته باید دانست که پیش از این، براساس تدابیر و اوامر فرماندهی معظم کل قوا و مقام معظم رهبری در سال 1371، قرارگاه پدافند هوایی خاتم‌الانبیا(ص) مسئولیت هماهنگی فعالیت‌های پدافند هوایی ارتش وسپاه را عهده‌دار شده بود. قرارگاه پدافند هوایی خاتم الانبیا(ص) که در ساختار سازمانی قبلی، هدایت وکنترل عملیاتی یکان‌های پدافند هوایی نیروهای مسلح را برعهده داشت، در ساختار تشکیلاتی جدید با تحویل گرفتن کامل یکان‌های پدافند هوایی نیروی هوایی واعمال فرماندهی کامل بر یکان‌های مذکور، با در اختیار گرفتن فرماندهی اطلاعات و شناسایی، شبکه راداری، موشکی، توپخانه‌ای، دیده‌بانی و سامانه‌های پشتیبانی رزمی و عمومی یکان‌های مذکور از طریق سامانه فرماندهی و کنترل پدافند هوایی (ADOC -SOC -CRC -CP )، مسئولیت کنترل عملیات هوایی کشور را برعهده داشته و‌ کلیه جنگ افزارها و یکان‌های پدافند هوایی سپاه و ارتش نیز کمافی‌سابق تحت فرامین عملیاتی قرارگاه پدافند هوایی پدافند هوایی عمل خواهند نمود.

چند و چون حوزه پدافند هوایی، مأموریت و اهمیت پدافند هوایی در منطقه شرق کشور و آنچه که در این حوزه حائز اهمیت است بهانه‌ای شد تا خبرنگار استان خراسان جنوبی در مصاحبه‌ای موضوعات مختلف مربوط به این حوزه را با 'امیر سرتیپ دوم ستاد ارسلان پرویز'، فرمانده پدافند هوایی شرق قائم آل محمد (عج) به گفت‌و‌گو بنشیند، که مشروح این گفت‌و‌گو را در ادامه می‌خوانید:

آسمان ‌ایران ‌امن‌ترین آسمان در غرب آسیا

: ارزیابی شما از توان امروز پدافند هوایی برای مقابله با تهدیدات هوایی چگونه است؟

سازمان ایکائو که یک سازمان بین‌المللی متخصص در امور هوانوردی است بارها آسمان جمهوری اسلامی ایران را امن‌ترین آسمان در غرب آسیا معرفی کرده و این تأیید یک سازمان بین‌المللی، نشان از آن دارد که امروز پدافند هوایی، از صیانت هوایی به سیادت هوایی رسیده‌ است.

در پدافند هوایی جزو معدود کشورهای دنیا در بحث پیشرفت‌ها در همه حوزه‌ها هستیم، پدافند هوایی که رهبری بارها و بارها در زمینه اهمیت آن اشاره کردند و در مدت چند سال اخیر 600 بار در اهمیت جایگاه آن فرمودند 'امروز در خط مقدم دفاع از حیثیت و دفاع از موجودیت و آبروی کشور و صدها کیلومتر فراتر از مرزهای کشور رصد، پایش و اقدامات تاکتیکی را به موقع انجام می‌دهیم.'

: در حراست از آسمان ایران به ویژه در شرق کشور چه ماموریتی دارید؟

پدافند هوایی یک مسئولیت چهارگانه در کشف، شناسایی، رهگیری و درگیری دارد و یک وظیفه در حراست از آسمان کشورمان فراتر از زمان جنگ و صلح را دارد به عبارتی دیگر 24 ساعته بدون فوت کسری از ثانیه مأموریت انجام می‌دهیم و با اقتدار بارها ثابت کردیم پدافند هوایی شرق کشور جزو پدافند اصلی کشور است و در منطقه یکه‌تازی می‌کند.

ماموریت مهم پدافند در شناسایی پرندگان متخاصم

: آیا اخیرا موردی از نقض حریم هوایی کشور توسط پرنده‌های فرامنطقه‌ای که منجر به اخطار و مقابله پدافند هوایی شود، داشته‌اید؟

ذهنیت اینگونه پیش نیاید که اگر اخطاری می‌دهیم حتما کار حادی بوده است چرا که این مأموریت وظیفه ذاتی پدافند است. بله اخطار که پیش می‌آید، فکرها شاید به این سمت هدایت شود که چه چیزی سبب اخطار شده است؟ ما در حوزه کشف که مأموریت اول پدافند هوایی است، هر پرنده‌ای که در فضای کشور و صدها کیلومتر فراتر از فضای کشور باشد را شناسایی می‌کنیم که آیا این پرواز خودی یا غیرخودی است، مظنون به متخاصم است یا پروازی است و با معیارهای پدافند هوایی تطابق ندارد، نوع اخطار فرق دارد.

شاید یک پرواز در بحث شناسایی مشکل داشته باشد یا با معیارهای ما تطابق نکند، همه اینها می‌‌تواند شامل حال اخطار باشد و به عنوان یکی از اقدامات تاکتیکی است. پدافند هوایی در لحظه همه مشخصات هواپیما را تطبیق می‌دهد و به صورت لحظه به لحظه بررسی و از طرق شبکه رصد می‌کند. پدافند هوایی مانند رگ‌ها و مویرگ‌های بدن به صورت 24 ساعته تمام فضای کشور را رصد می‌کند.

: همکاری شما با سپاه در چه سطحی است؟

نیروهای مسلح فرقی ندارد پدافند، سپاه و ارتش برای دفاع از کیان کشورمان و مرزهای کشورمان مانند یک مشت آهنین برای دشمن هستیم چرا که فرمانده ما یکی است، ما همه سرباز ولایت هستیم اما در حوزه تخصصی پدافند هوایی، قرارگاه پدافند هوایی، تمام پدافند مدنظر است چه سامانه‌هایی که در اختیار ماست و چه در اختیار هوافضای سپاه قرار دارد در قالب یک شبکه هستیم و اطلاعات دیتاها همه با هماهنگی مرکز فرماندهی و کنترل است که در قرارگاه وجود دارد، مجموعه کاری و تخصصی پدافند و هوافضای سپاه با هم تنیده هست و در خیلی از مجموعه‌های ما، دوستان سپاه حضور دارند.

شناسایی سریع شیء پرنده‌‌ در آسمان کشورمان ‌

: سال گذشته در رزمایش پدافند هوایی سامانه‌های جدیدی مورد آزمایش قرار گرفت، آیا این سامانه‌ها در اختیار شما قراردارد؟

ماموریت پدافند یکی است، هر سامانه‌ای که در زمینه اجرای مأموریت های 4 گانه پدافند در کشور باشد همه ما دارا می‌باشیم.

: یکی از تهدیدات جدی که اخیراً ارتش‌های دنیا با آن روبه‌رو هستند تهدیدات پهپادی و ریزپرنده‌ها است؛ برای مقابله با آنها چه تدبیری اندیشیده‌اید؟

هر شیء پرنده‌ای که در آسمان کشورمان پیدا شود یک هدف برای ما می‌شود و این هدف را باید شناسایی کنیم، وقتی هدف را شناسایی کردیم فرق نمی‌کند پهپاد است یا ریز پرنده، هر چیزی که ما در فضای کشور بتوانیم در نقش پرنده اطلاق کنیم می‌توان گفت در مأموریت ما است، شناسایی، رهگیری و در صورت نیاز اقدام تاکتیکی می‌شود.

: در رزمایش‌های اخیر پهپادی ارتش، پهپادهای پدافندی خوش درخشیدند مقداری درباره نقش پهپادها در پدافند هوایی توضیح دهید.

امروز پدافند هوایی در زمینه پهپاد به قطب در منطقه تبدیل شده و ما بر اساس نوع تهدیدها که پیش‌بینی می‌شود براساس نکات دفاعی که داریم عمل می‌کنیم و در فعالیت‌های نظامی نقطه دفاعی داریم. هیچ‌وقت فکر تجاوز به کشوری نداشته‌ایم اما برای دفاع از خود باید قوی باشیم. یکی از ملزومات جنگ‌ها و تهدیدهای امروزی استفاده از ریزپرنده و پهپاد و استفاده از هواپیما هدایت‌شونده از راه دور است.در حوزه پهپاد، پدافند هوایی تخصصی استفاده می‌کند در حوزه‌های مختلف کشف، شناسایی، رهگیری کار می‌کند و شاید در دنیا کم نظیر باشد. در بحث پدافند در دنیا حرف برای گفتن داریم و شاید بی‌نظیر باشیم.

برد رادارهای ایران به هزاران کیلومتر رسید

: یکی از موارد مهم در حوزه پدافند هوایی، حوزه راداری است در این مقوله رادارهای آرایه فازی نقش مهمی در کشف اهداف و هدایت سامانه‌های پدافندی برای مقابله با آنها دارند. پیشرفت پدافندی هوایی در حوزه راداری را چگونه ارزیابی می‌کنید؟ آیا قادر هستید از آن سوی مرزها اهداف را کشف و با آنها مقابله کنید؟

پدافند هوایی به هیچ‌وجه فیزیک قابل لمس نیست با توجه به اینکه پدافند نیرویی تجهیزات محور است قابل لمس نیست اما هیچ مأموریتی بدون چتر حمایتی پدافند قابلیت اجرایی ندارد.

رادارهایی که به دست جوانان ما ساخته شده زمانی رؤیا بود الان نه‌ تنها در حوزه راداری، سامانه‌های موشکی در انواع اقسام برد و ارتفاع، انواع اقسام رادارها در طیف‌ها و فرکانس‌های مختلف با ابعاد مختلف قدرت جابه‌جایی مختلف ایستایی و محترک، توسط نیروی پدافند هوایی و استفاده از شرکت دانش بنیان همراهی صنعت داریم می‌سازیم.

سامانه‌های راداری ما سال های قبل چندصد کیلومتر برد نداشت اما در حال حاضر هزاران کیلومتر برد دارند، صدها کیلومتر فراتر از مرزهای کشور را رصد و پایش می‌کنیم اگر غیر این بود امن‌ترین آسمان غرب آسیا نبودیم، به جایگاه خوبی رسیده‌ایم و ما در فضای کشور و پیرامون نظیر نداریم و از صیانت هوایی به سیادت رسیده ‌ایم.

پدافند و نیروهای مسلح در تحقق فرمان رهبری در نامگذاری سال هم در حوزه دانش بنیان و هم در بحث تولید، امنیت را تولید می‌کنیم، وقتی امنیت تولید کردیم کارخانه‌ها و شرکت‌های مختلف می‌توانند سرمایه گذاری کنند. ما در شرق کشور محل تلاقی کریدورهای شرق و غرب شمال و جنوب جاده ابریشم هستیم. اگر امنیت نبود مگر می‌شد در بحث تولید کاری کرد؟

تولید امنیت و اقتدار وظیفه نیروهای مسلح و وظیفه رسانه‌ها تزریق حس امنیت به بدنه جامعه است. تولید با ماست حس امنیتی که در ایران وجود دارد باید تزریق شود، ما مکمل شما رسانه هستیم، ما امنیت را تولید می‌کنیم و شما باید آن را تزریق کنید.

یکی از وظایف بسیار مهمی که برعهده ما و برما واجب است اینکه به فرامین رهبری جامعه عمل بپوشانیم. در بحث تحقق شعار سال و در بحث دانش بنیان و تولید با استفاده از پتانسیل شرکت‌های دانش بنیان در همه حوزه‌های نانو و هوش مصنوعی ورود کردیم و در آینده خبرهای خوبی خواهیم داشت.در بحث تولید بالاترین تولیدی که داریم تولید امنیت است. وقتی تولید پایدار باشد تجار و بازرگانان با خیال راحت می‌توانند سرمایه‌گذاری کنند.

ساخت تجهیزات بومی‌ به دست جوانان دانشمندان پدافند ‌

در مرزهای شرقی در تقاطع شمال و جنوب شرق و غرب امنیت را شاهد هستیم، حتی در زمان هشت سال دفاع مقدس دیدید و تاریخ را مطالعه کردید سرمایه اصلی کشور ما صادرات نفت بود ما با پشتیبانی و حمایت‌های همه جانبه حتی یک ساعت نگذاشتیم صادرات نفت ما که حیات کشور به آن وابسته بود متوقف شود و همه را در حوزه‌های مسئولیتی با افتخار انجام دادیم.

مأموریت‌های پدافند هوایی مأموریتی به گستره آسمان کشورمان بوده و این فارغ از زمان جنگ و صلح بلکه به صورت 24 ساعته است. مأموریتی که چهارگانه است. مأموریت اصلی و اول ما کشف است و هر شیء پرنده‌ای که در آسمان کشور و فراتر از مرزهای ما پیدا شود، کشف می‌کنیم که این پرواز آیا خودی یا غیرخودی است؟ تطابق با معیارهای پروازی دارد و اگر ما به این نتیجه رسیدیم که پرواز شناسایی است و معیارهای آن با پروازهای ما تطابق دارد قابلیت هدایت مسیر دارد اگر تطابق نداشت در فاز دیگر که مرحله پیگیری و رهگیری قرار دارد که رهگیری مأموریت ویژه است و در رهگیری و سپس درگیری و یا اگر لازم باشد اقدام انجام می‌شود مأموریت اصلی پدافند است.

هر کدام از سامانه‌ها تجهیزات خود را دارند و همه تجهیزات بومی هستند و به دست جوانان دانشمندان پدافند ساخته شده و با استفاده از پتانسیل دانشگاه‌ها به این جایگاه اقتدار و افتخار رسیده‌ایم.

250/.