فوتبال؛ یک ابرپدیده اجتماعی ابرتصویرساز

برگزاری نشست«فوتبال و روابط بین‌الملل» در دانشگاه تهران

در آستانه آغاز بازی‌های جام جهانی ۲۰۲۲ در قطر، نشست تخصصی «فوتبال و روابط بین‌الملل» با سخنرانی دکتر علی صباغیان عضو هیأت علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران و دکتر احسان محمدی مدرس دانشگاه و مترجم کتاب «دیپلماسی فوتبال» درباره فوتبال و کارکردهای آن در دیپلماسی و روابط بین‌الملل برگزار شد.

کد خبر: ۵۳۸۷۵۹

تاریخ: ۲۳ آبان ۱۴۰۱ - ۱۳:۲۰

به گزارش ایران اکونومیست، دکتر علی صباغیان در نشست «فوتبال و روابط بین‌الملل» که توسط مرکز مطالعات عالی بین‌المللی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران برگزار شد، با اشاره به اهمیت دیپلماسی عمومی در روابط بین‌الملل، از فوتبال به عنوان یکی از عناصر دیپلماسی عمومی یاد کرد.

وی با اشاره به تحولات در عرصه روابط بین‌الملل در قدرت و با بیان اینکه «کشورها در کنار قدرت سخت، جایگاه ویژه‌ای برای قدرت نرم نیز قائل هستند»، گفت: فوتبال یکی از مؤلفه‌های قدرت نرم است که می‌تواند در تأمین منافع ملی و منافع اقتصادی کشورها و همچنین کسب وجهه بین‌المللی کشورها مؤثر باشد.

عضو هیأت علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، ترویج ارزش‌های یک کشور را از اهداف دولت‌ها برشمرد و فوتبال را یکی از مؤلفه‌های ترویج ارزش‌های فرهنگی یک جامعه برای جامعه جهانی و کشورهای مختلف دانست.

دکتر صباغیان با بیان اینکه فوتبال یکی از بسترهای دیپلماسی عمومی است، خاطرنشان کرد: فوتبال نقش مهمی در هویت ملی و تقویت غرور ملی دارد و به همین دلیل کشورها سرمایه‌گذاری بسیاری در فوتبال به عنوان یک بستر دیپلماسی انجام می‌دهند.

عضو هیأت علمی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران افزود: فوتبال نه تنها در عرصه دیپلماسی عمومی بلکه در عرصه اقتصادی و همچنین در روابط بین‌الملل نقش مؤثری دارد؛ به گونه‌ای که بسیاری از کشورها از جمله ژاپن و چین به عنوان کشورهایی با اقتصاد قوی، سرمایه‌گذاری هنگفتی در بخش فوتبال انجام داده‌اند تا از این طریق بتوانند ارزش‌های خود را به جهان معرفی کنند.

وی تاکید کرد: از کارکردهای مختلف و ظرفیت فوتبال برای حل مسائل جامعه و همچنین پیشبرد منافع ملی در سطح بین‌الملل، ترویج ارزش‌های فرهنگی خود و همچنین پیشبرد دیپلماسی استفاده کنیم.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه تهران، دکتر احسان محمدی، مدرس روابط بین‌الملل و مترجم کتاب «دیپلماسی فوتبال» نیز در این نشست، سخنرانی خود را ضمن بررسی تاریخی تغییرات روابط بین‌الملل و ورود بازیگران جدید به عرصه قدرت، توجه به قدرت نرم و توجه به افکار عمومی و دیپلماسی عمومی آغاز و به نقش و جایگاه فوتبال در عرصه بین‌الملل پرداخت.

دکتر محمدی با بیان اینکه «سخن از افکار عمومی، همان تصویری است که از کشور ارائه می‌شود»، گفت: این تصویر با منافع ملی کشورها در ارتباط است و باید این تصویر، تصویر مثبت و پرجاذبه باشد. در این تصویرسازی و شکل‌دهی به افکار عمومی، فوتبال نقش مهمی دارد.

وی با اشاره به اهمیت و جایگاه فوتبال در عرصه روابط بین‌الملل، فوتبال را به عنوان یک ابر پدیده اجتماعی ابر تصویرساز برشمرد و گفت: بسیاری از کشورها با آگاهی از تأثیر و اهمیت فوتبال در عرصه روابط بین‌الملل، سرمایه‌گذاری روی این موضوع را آغاز کردند.

دکتر محمدی با بررسی سیر تاریخی استفاده از دیپلماسی فوتبال در کشورهای مختلف، افزود: با سرمایه‌گذاری بر موضوع فوتبال بود که بسیاری از کشورها از جمله فرانسه، پیشتاز ترمیم چهره بین‌المللی خود در جهان شدند و توانستند از فوتبال برای مدیریت افکار عمومی بهره بسیار ببرند.

وی افزود: علاوه بر فرانسه، کشورهای بسیاری از جمله ایتالیا و اسپانیا نیز از فوتبال برای ارائه چهره مثبت و جذاب از خود در جهان استفاده کردند.

وی در بخش دیگری از سخنان خود به نقش فوتبال در استقلال و شناسایی کشورها اشاره کرد و گفت: «برخی از کشورها بیش از آن که استقلال خود را به طور رسمی به دست بیاورند با عضویت در فدراسیون فوتبال، پرچم و سرود ملی خود را در استادیوم‌های ورزشی به جهان معرفی کردند و بدین گونه زمینه را برای مشروعیت‌بخشی به استقلال و شناسایی خود از سوی دیگر کشورها فراهم کردند.»

دکتر محمدی تصریح کرد: امروز همه دولت‌ها از کارکردهای مختلف فوتبال برای پیشبرد منافع ملی خود استفاده می‌کنند و در واقع یکی از کارکردهای فوتبال این است که به دولت‌هایی که به لحاظ سنتی ظرفیت و قدرت کمتری داشته و از جایگاه پایین‌تری در عرصه بین‌الملل برخوردار هستند، این امکان را می‌دهد که در سطح و ظرفیت جدیدتری بتوانند بازیگری کنند.