تنش آبی ۲۵ شهر و ۱۵۰۰ روستا چگونه مدیریت شد؟

گفت‌وگو| گریز از بحران کم‌آبی در سیستان و بلوچستان

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان ضمن تشریح اقدامات انجام شده برای مدیریت و رفع تنش آبی ناشی از خشکسالی در ۲۵ شهر و ۱۵۰۰ روستای استان، از برنامه‌ریزی برای عبور از تابستان ۱۴۰۲ خبر داد.

کد خبر: ۵۲۸۴۰۹

تاریخ: ۰۴ آبان ۱۴۰۱ - ۱۲:۲۰

علیرضا قاسمی در گفت‌وگو با خبرنگار در زاهدان ضمن تشریح اقدامات انجام شده برای مدیریت و رفع تنش آبی ناشی از خشکسالی در 25 شهر و 1500 روستای استان سیستان و بلوچستان، از برنامه‌ریزی برای عبور از تابستان 1402 خبر داد.

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب استان سیستان و بلوچستان در پاسخ به سئوالی درباره اینکه آیا پیش‌بینی تنش آبی را برای سال 1401 داشتید، بیان کرد: ابتدای سال 1401 تنش‌های آبی در سطح شهر و روستاهای استان به دلیل عدم بارندگی سال 1400 در بیش‌تر نقاط استان به بالاترین میزان طی چند سال اخیر رسید به گونه‌ای که 25 شهر و بیش از 1500 روستای استان با تنش‌ آبی مواجه شد.

وی افزود: به منظور رفع تمام نارسایی‌هایی که در شبکه‌های توزیع آب شرب ساکنان استان ناشی از بروز خشکسالی قابل تصور بود، اقدامات متعددی از جمله ارتقاء سیستم پمپاژ در تأسیسات موجود، حفر و تجهیز چاه‌های جدید و اجرای خطوط انتقال اضطراری صورت گرفت.

از حفظ منابع آبی موجود تا افزایش ظرفیت تولید و توزیع آب

وی در ادامه با اشاره به اقداماتی که در شمال استان به منظور رفع کمبود آب شرب در سطح شهرها و روستاها انجام شد، گفت: با هدف استفاده بهینه از آب موجود در چاه‌نیمه‌ها، انتقال آب از چاه‌نیمه‌ شماره 4 به 3 و 2 به یک توسط شرکت آب منطقه‌ای انجام شد و به موازات آن سیستم ازن‌زنی در تصفیه‌خانه روستایی برای حذف طعم و بو ناشی از عدم آورد آب در چاه‌نیمه‌ها وارد مدار شد.

قاسمی ادامه داد: همچنین در راستای استفاده بهینه از تأسیسات موجود در منطقه و اتصال طرح آبرسانی شهری به روستایی در منطقه سیستان، خط انتقال قلعه‌نو به زهک که از چاه‌نیمه شماره 3 است تکمیل و وارد مدار شد که با این کار 150 لیتر در ثانیه به ظرفیت تولید، انتقال و توزیع آب در طرح روستایی اضافه شد و بخش اعظمی از کمبود آب در روستاها علی‌رغم شدت خشکسالی‌ها نسبت به سال‌های قبل جبران شد و در تابستان سال جاری کمترین میزان قطعی و افت فشار در شبکه‌های روستایی تجربه شده.

قاسمی اظهار داشت: اجرای دایک، نصب بارج شناور، پمپ و تجهیزات به منظور هدایت آب در چاه‌نیمه یک به محل ایستگاه پمپاژ روستایی نیز انجام شد تا از ایجاد خلل در تأمین آب شرب روستاها جلوگیری شود.

بهره‌برداری از اولین پروژه چاه ژرف کشور

وی با اشاره به سایر طرح‌های مهمی که در این منطقه اجرا شد، از وارد مدار شدن یک واحد آب‌شیرین‌کن در ابتدای شهریورماه خبر داد و گفت: در این راستا با اجرای خط انتقال به طول 6 کیلومتر و اتصال به شبکه آب شرب موجود امکان استفاده از چاه‌های ژرف در سیستان فراهم شده تا به عنوان یک طرح جدید، اولین پروژه شیرین‌سازی آب‌های ژرف در ایران محسوب شود، در ادامه نیز به ترتیب فازهای جدید تکمیل و وارد مدار بهره‌برداری خواهد شد.

افزایش ظرفیت تأمین و شیرین‌سازی آب کلانشهر زاهدان

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان در ادامه با اشاره به طرح‌هایی که برای جبران بخشی از کمبود آب در کلانشهر زاهدان اجرا شده، گفت: در ابتدای فروردین ماه با حضور وزیر نیرو از خطوط انتقال و 5 حلقه چاه حفر شده در منطقه حرمک بهره‌برداری شد و پیرو دستور مقام عالی وزارت نیرو به تدریج 5 حلقه چاه جدید حفر، تجهیز و وارد مدار بهره‌برداری قرار گرفت.

وی با بیان اینکه، با این اقدام بیش از 200 لیتر در ثانیه به ظرفیت تأمین آب شرب زاهدان اضافه شد، ادامه داد: همچنین با اضافه شدن 15000 متر مکعب شیرین‌سازی آب شرب، ظرفیت تولید آب شیرین در زاهدان به حداکثر میزان یعنی 41 هزار مترمکعب رسید.

حفر، کف‌شکنی و یا تجهیز 105 حلقه چاه

قاسمی افزود: به منظور پایداری آب در شبکه‌های توزیع شهرها و روستاهای مرکز و جنوب استان، تعداد 105 حلقه چاه حفر یا کف‌شکنی و یا تجهیز و وارد مدار بهره‌برداری قرار گرفت.

وی اظهار داشت: حفر 2 حلقه چاه جدید و تجهیز 4 حلقه چاه برای رفع بخشی از کمبود آب شرب شهر سراوان و افزایش ظرفیت تأمین آب شرب در شهرهای مهرستان و سوران به میزان 25 لیتر در ثانیه با حفر و وارد مدار شدن 2 حلقه چاه جدید در تابستان سال جاری از دیگر اقدامات بود.

آبرسانی پایدار به روستاهای بلوچستان

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان از اتصال همه روستاهای پایین دست سد زیردان به خطوط انتقال و شبکه‌های توزیع خبر داد و گفت: در پی این اقدام 315 روستا به سد زیردان وصل و دارای آب شرب پایدار هستند.

قاسمی ادامه داد: تکمیل شبکه‌های توزیع آب شرب مجموعه روستاهای نوار ساحلی شهرستان دشتیاری و تأمین آب شرب روستای پسابندر از آب‌شیرین‌کن نیز از جمله اقداماتی است که توسط شرکت انجام شده است.

وی اضافه کرد: عملیات شیرین‌سازی فاز جدید آب‌شیرین‌کن شهر کنارک و اصلاح خط انتقال آب از آب‌شیرین‌کن تا سه راهی پلیس‌راه نیز شروع شده که تاکنون 7 کیلومتر با لوله سایز 1000 میلی‌متر اجرا شده.

اجرای 510 کیلومتر لوله‌گذاری در قالب طرح جهاد آبرسانی

وی با اشاره به آخرین وضعیت طرح جهاد آبرسانی گفت: تاکنون 510 کیلومتر لوله‌گذاری خط انتقال و شبکه توزیع برای 101 روستا انجام شده است که در آینده نزدیک با تکمیل عملیات باقیمانده، این روستاها نیز به آب پایدار متصل خواهند شد.

قاسمی به شروع عملیات آبرسانی از سد زیردان به روستاهای بخش مرکزی شهرستان چابهار اشاره کرد و گفت: با اتمام این عملیات نیز، 58 روستا با جمعیت 35 هزار نفر به آب پایدار متصل می‌شود.

آبرسانی سیار به 900 روستا

مدیرعامل شرکت آب و فاضلاب سیستان و بلوچستان از آبرسانی سیار به عنوان یکی از پرهزینه‌ترین روش آبرسانی یاد کرد و گفت: در استان سیستان و بلوچستان با فقر منابع آبی مواجه هستیم، به نحوی که در تابستان امسال آبرسانی بیش از 900 روستا و چندین شهر به صورت سقایی و یا تانکری صورت گرفت.

وی از تداوم برنامه‌ریزی‌ و اقدامات برای گذر از بحران کم‌آبی خبر داد و گفت: برای کمبودهای ناشی از خشک‌سالی‌های قابل تصور در تابستان سال 1402 نیز از هم‌اکنون برنامه‌های جدید تنظیم و پیگیری‌های لازم در دستور کار قرار گرفته است.

وضعیت نگران‌کننده مرکز و شمال استان

وی بیش‌ترین دغدغه را برای شهرها و روستاهای شمال استان عنوان کرد و گفت: به دلیل بدعهدی افغانستان در رهاسازی حق‌‎آبه و تداوم این موضوع، متأسفانه حدود نیمی از جمعیت استان پهناور سیستان و بلوچستان در شهر زاهدان و منطقه سیستان با 5 شهرستان و 945 روستا در معرض آسیب قرار دارند، که به منظور تأمین آب اضطراری برای این نواحی، استفاده از ظرفیت آب‌های زیرزمینی دشت هامون- هیرمند در دستور کار شرکت قرار گرفته است، که تاکنون برای حفر 35 حلقه چاه، اعتبار لازم مصوب و به شرکت ابلاغ خواهد شد.

394/