«عملیات پنجه عقاب» و «نقش‌آفرینان عصر تاریکی»

کتاب‌های «عملیات پنجه عقاب» نوشته جاستین دابلیو. ویلیامسون و «نقش‌آفرینان عصر تاریکی» نوشته مرتصی صفار هرندی منتشر شدند.

کد خبر: ۵۲۴۰۳۳

تاریخ: ۲۴ مهر ۱۴۰۱ - ۰۶:۴۱

به گزارش ایران اکونومیست، کتاب «عملیات پنجه عقاب: تلاش نافرجام در خاتمه دادن به بحران گروگان‌گیری در ایران» نوشته جاستین دابلیو. ویلیامسون با ترجمه محمد معماریان در ۱۶۸ صفحه با شمارگان ۵۰۰ نسخه با قیمت ۵۰ هزارتومان در انتشارات ایران منتشر شده است.

در یادداشت مؤلف آمده است: گردهم‌آوری نگاه جامع به «عملیات پنجه عقاب»، چهل سال پس از اجرای آن حمله، به چند دلیل چالش برانگیز بود. بیش و پیش از همه، این یک عملیات بسیارمحرمانه بود که  هنوز هم برخی جزئیاتش محرمانه‌اند. علاوه بر این، روایت‌های اول شخص که طی ده‌سال ابتدایی پس از عملیات منتشر شدند، به واسطه محرمانگی‌های باقیمانده، پیاده‌سازی نادرست دست‌نوشته‌ها وخطای حافظه در باب جزئیات عملیاتی مأموریت مشکل داشتند.

متأسفانه برخی از این خطاها هنوز هم هر ازگاهی در برخی آثار خودنمایی می‌کنند. در نهایت، بایگانی تصویری از این عملیات بسیار کم است. تعدادی عکس از هواپیماهای مختلف پیش از یورش و همچنین از صحرای شماره یک پس از فاجعه وجود دارد، اما تنها عکس‌های شناخته شده از نیروی دلتا هنگام ورود به عملیات، سلسله عکس‌هایی هستندکه عکاس دلتا، ژوزف جی. سوماکریس گرفته است. این عکس‌های جالب توجه، دلتا را هنگام سوار شدن به هواپیما در روز حمله و ۲۴ ساعت بعد هنگام بازگشت از آن اتفاق فاجعه‌بار نشان می‌دهد.

سال ۱۹۹۲، هزاران صفحه اسناد مربوط به حمله، از جمله بایگانی صوتی ضبط شده، از طبقه‌بندی خارج گردیده و به صورت عمومی منتشر شدند. لازم به ذکر نیست که آن‌ها گنجینه‌ای از اطلاعات بودند. برخی از گفت‌وگوهای پرحرارت رادیویی در طول عملیات، در این کتاب آورده شده‌اند. چند دفترچه بایگانی اتفاقات که در این اسناد بودند نیز به روشن کردن دنباله وقایع کمک کردند.

در نوشته پشت جلد کتاب آمده است: در عمق خاک ایران، بالگردهای ۵۳D-RH برای یورش به سفارت‌خانه لازم بودند، پس از عبور یک هبوب بدون آنکه آسیب‌ ببینند، ناگهان با هبوب بزرگ‌تر و شدیدتری مواجه می‌شوند که حداقل ۱۶۰ کیلومتر دارد. آن‌ها کمتر از ۳۲۰ کیلومتر با صحرای شماره یک و میعادگاه با هواپیماهای ۱۳۰C فاصله دارند که حامل سوخت بالگردها و نفرات تیم نجات است، اما منظره پیش روی آن‌ها هولناک است. کمی‌ بعد، آرایش دقیق پیش‌روی آن‌ها به‌هم می‌ریزد و خدمه‌ای که سعی می‌کنند با چنگ و دندان از دل طوفان بگذرند، بدجور جا می‌خورند. حتی بالگرد، بلوبرد۵، دست برمی‌دارد و بر می‌گردد.

همچنین کتاب «نقش‌آفرینان عصر تاریکی: جریان‌شناسی گروه‌ها از انقلاب مشروطه تا انقلاب اسلامی» نوشته مرتضی صفارهرندی در ۲۶۴ صفحه با شمارگان ۵۰۰ نسخه و با قیمت ۷۹ هزارتومان در انتشارات یادشده عرضه شده است.

در مقدمه‌ صفارهرندی می‌خوانیم:  شاید  بحثی که در این کتاب مطرح می‌شود در شرایط سیاسی جدید کشور چندان شوقی برنیانگیزد. پس از حدود دو دهه پرالتهاب که عمده آن به منازعات و  درگیری‌های احزاب و گروه‌های سیاسی سپری شده، هم‌اکنون افکار عمومی نسبت به هرآنچه از جنس جناح و حزب و گروه و... است، دلزدگی پیدا کرده است. خصوصا که بحث ما  معطوف به گذشته نیز است.

به مردم باید حق داد. آن‌ها احساس می‌کنند که از محیطی پر سروصدا و آزار دهنده نجات یافته و به فضایی معتدل برای اندیشیدن، تصمیم‌گیری و حرکتی سازنده پا نهاده‌اند. اما آیا واقعیت گریزی هست که بالاخره هر مجموعه‌ای که از این پس هدایت و اجرای برنامه‌های کشور را عهده دار می‌شود، بر یک پشتوانه اندیشه‌ای و تاریخی تکیه زده است؟

از دیگر سو، بیشتر اجزای اصلی این نظام با تصمیم و رای مردم در گزینش صاحبان بینش‌ها و روش‌های مختلف شکل می‌گیرند. در بزنگاه‌های از تاریخ، افکار عمومی ما به واسطه ابتلا به بی‌اشتهایی سیاسی در سال‌های پیش از آن، دچار نوعی سردرگمی در شناخت واقعیت مدعاها و مدعیان شده است. این سرگشتگی گاه حقیقتا خسارت‌بار بوده است. با این نگاه است که بازشناسی جریان‌های سیاسی امروز هم ضروری می‌نماید.

ما نه تکرار کننده تاریخچه احزاب، که در حد بضاعت خود، در پی بررسی بسترهای شکل‌گیری گرایش‌ها و دسته‌بندی‌های سیاسی در مقاطع تاریخی مختلف کشورمان هستیم. بدون شک ضرورتی ندارد در اینجا درباره ضرورت مطالعات تاریخی در این زمینه استدلال کنیم. هرآنچه امروز به عنوان گرایش سیاسی و جناحی داخل و خارج از نظام و انقلاب مشاهده می‌شود، وارث تطوری است که در دیدگاه‌ها و رفتارهای صاحبان اندیشه و رفتار سیاسی این دیار صورت گرفته است.

در پشت جلد کتاب آمده است: در آستانه پیروزی انقلاب اسلامی زمانی که سیاست حقوق بشری کارتر رئیس جمهوری وقت آمریکا، جریان‌های روشنفکری را به عنوان مخالف رژیم به صحنه آورد، رسانه‌های غربی تلاش زیادی داشتند تا نقش آنان را در خیزش اسلامی مردم بیش از حد عمده کنند. این تبلیغات پرحجم حتی امر را بر خود روشنفکران هم مشتبه کرد؛ به‌گونه‌ای که پس از پیروزی انقلاب، آن‌ها طوری وانمود می‌کردند که گویا رهبران روحانی و اسلامگرایان نتایج مبارزاتشان را به هدر داده‌اند! این چیزی است که‌آن‌ها هنوز بر آن پای می‌فشرند و بازار آشفته سیاسی دهه اخیر در کشور فرصتی را برایشان فراهم آورد که این ادعاها را به نسل پس از انقلاب هم منتقل سازند.