نام پایتخت قزاقستان به «آستانه» بازگشت

قاسم ژومارت توکایف، رئیس جمهوری قزاقستان با پیشنهادهای نمایندگان مجلس این کشور برای بازگرداندن پایتخت از نورسلطان به نام سابقش - آستانه، موافقت کرد.

کد خبر: ۵۱۳۲۴۰

تاریخ: ۲۳ شهريور ۱۴۰۱ - ۱۰:۴۵

به گزارش روز چهارشنبه ایران اکونومیست به نقل از از خبرگزاری فرغانه، روسلان ژلدیبای، سخنگوی مطبوعاتی ریاست جمهوری قزاقستان با اعلام این مطلب خاطر نشان کرد: پیشنهاد نمایندگان مجلس برای بازگشت نام نورسلطان به آستانه با موافقت رئیس جمهور  مواجه شد.

وی تصریح کرد: گروهی از نمایندگان مجلس پیشنهاد کردند که نام سابق آستانه به پایتخت قزاقستان بازگردانده شود. رئیس جمهور از این ابتکار توسط نمایندگان مطلع شد و آنها نیز به نوبه خود بر پیشنهاداتی که بارها در جلسات با مردم و همچنین در درخواست های متعدد شهروندان در جریان همه پرسی بیان شده است، تکیه کردند.

رئیس جمهور در عین حال نقش تعیین کننده نورسلطان نظربایف در تقویت دولت مدرن قزاقستان و تشکیل پایتخت را یک واقعیت تاریخی می داند.

این سخنگو گفت: «بنابراین، سایر اماکن که به نام رئیس جمهور اول نامگذاری شده اند، باید نام خود را حفظ کنند.

توکایف مبتکر تغییر نام آستانه به نورسلطان در بهار ۲۰۱۹ بود که اولین رئیس جمهور قزاقستان استعفا داد. او حکم مربوطه را امضا کرد. بلافاصله پس از تغییر نام، گروه هایی از شهروندان به اعتراضات غیرمجاز علیه این تصمیم برخاستند.

پس از شورش های ژانویه ۲۰۲۲، طوماری برای تغییر نام معکوس شهر ایجاد شد که بیش از ۲۲۹ هزار امضا به دست آورد.

در اوایل سپتامبر سال جاری، نمایندگان گروه پارلمانی "ژانا قزاقستان یشنهاد کردند که نام سابق "آستانا" به پایتخت این کشور بازگردانده شود.

پارلمان قزاقستان اوایل فروردین ماه امسال با تصویب قانونی بطور رسمی تغییر نام پایتخت کشور از آستانه به نورسلطان را به منظور گرامیداشت «نورسلطان نظربایف» اولین رئیس جمهوری دوران استقلال قزاقستان اعلام کرد موضوعی که باعث بروز واکنشهایی در داخل و حارج این کشور شد.

پیشنهاد تغییر نام پایتخت را"قاسم ژومارت توکایف" رئیس جمهوری جدید قزاقستان که در زمان تصویب این پیشنهاد کفیل ریاست جمهوری بود همزمان با ادای سوگند به عنوان رئیس جمهوری موقت مطرح کرده بود. توکایف روز چهارشنبه ۲۹ اسفند ماه سال گذشته در مراسم ادای سوگند به عنوان کفیل ریاست جمهوری این پیشنهاد را مطرح کرد و گفت که این کار به نوعی تشکر از خدمات نورسلطان نظربایف رئیس جمهور پیشین است.

توکایف گفت: ما باید نام او (نظربایف) را ابدی کنیم، ضروری می دانم که نام نورسلطان ابیشویچ نظربایف سیاستمدار کبیر معاصر و نخستین رئیس جمهوری قزاقستان ابدی شود. توکایف خاطرنشان کرد که پیش از این نیز نمایندگان مجلس در اواخر سال ۲۰۱۶ در بیست و پنجمین سالکرد استقلال قزاقستان همین پیشنهاد را مطرح کرده بودند. توکایف همچنین پیشنهاد کرد تندیسی در پایتخت قزاقستان برای نظربایف ساخته شود و عنوان قهرمان ملی به رئیس جمهوری پیشین اعطا شود.

خبرگزاری فرغانه که خبرهای آسیای مرکزی را پوشش می دهد پیشتر به نقل از بیانیه نمایندگان گروه "ژانا قزاقستان" ("قزاقستان جدید") در مجلس این کشور نوشت که نمایندگان پیشنهاد بازگرداندن نام سابق آستانه به پایتخت این کشور را دادند.

در این بیانیه آمده است: «ما اشتباه می دانیم که در طول زندگی رئیس جمهوری یک شهر را به نام او می نامند، علاوه بر این، مردم نیز نام جدید پایتخت را نپذیرفته اند. بنابراین، بازگرداندن نام سابق پایتخت - آستانه، که زمانی توسط رئیس جمهور اول پیشنهاد شده بود، از نظر تاریخی منصفانه خواهد بود. در این بیانیه که از سوی نمایندگان منتشر شده، آمده است: این تصمیم با در نظر گرفتن مشارکت رئیس جمهور اول در شکل گیری و توسعه شهر اصلی کشور، پاسخگوی نیازها و انتظارات شهروندان خواهد بود.

پس از شورش های ژانویه ۲۰۲۲، طوماری برای تغییر نام معکوس شهر ایجاد شد که بیش از ۲۲۰ هزار امضا به دست آورد.

نورسلطان نظربایف که از زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی ریاست کشور نفت خیز قزاقستان را ابتدا به عنوان رهبر کمونیستی و سپس به عنوان رئیس جمهوری پس از استقلال قزاقستان به مدت نزدیک به ۳۰ سال بر عهده داشت، روز سه شنبه ۲۸ اسفند ۹۸ در اقدامی غیرمنتظره در اظهاراتی تلویزیونی استعفای خود را از این سمت اعلام کرد. نظربایف در عین حال سمت رئیس شورای امنیت ملی و رهبری حزب حاکم "نور اوتان" را همچنان در اختیار گرفت.

شهر نورسلطان درحاشیه رودخانه "ایشیم" در شمال قزاقستان قرار دارد. نورسلطان از سال ۱۹۹۷ که نظربایف پایتخت را به این شهر منتقل کرد به یکی از مدرن ترین شهرهای آسیای میانه تبدیل شده است. طرحی کلی شهر نورسلطان را یک معمار ژاپنی تهیه کرده است.

این شهر محل استقرار پارلمان، دادگاه عالی و کاخ ریاست جمهوری و چندین سازمان دولتی است. در این شهر ساختمانها و برج های زیادی با معماری مدرن خودنمایی می کنند. نظربایف با انتقال پایتخت از آلماتی در جنوب به نورسلطان در شمال قزاقستان، این شهر معروف به زمستانهای سخت را به نمونه ای معماری مدرن تبدیل کرد. آلماتی بزرگترین شهر قزاقستان است که درسالهای ۱۹۹۱ تا ۱۹۹۷ پایتخت این کشور بود.

نورسلطان دومین شهر بزرگ قزاقستان است که بنا بر آمار سپتامبر ۲۰۱۷ جمعیت این شهر حدود یک میلیون و ۳۰ هزار نفر بوده در حالی که جمعیت آن در سال ۲۰۰۲ کمتر از ۵۰۰ هزار نفر بود. ۶۵ درصد جمیعت این شهر قزاق، ۲۳ درصد روس، ۳ درصد اوکراینی، حدود ۲ درصد تاتار و ۱.۵ درصد آلمانی هستند و حدود ۵ درصد نیز از قومیتها و نژادهای دیگر هستند. کارگران مهاجر از سرتاسر قزاقستان و حتی کشورهای همسایه مانند ازبکستان و قرقیزستان جذب شهر نورسلطان شده اند و این مساله موجب جذب قزاقها و تغییر ترکیب جمعیتی این شهر شده که در گذشته اکثریت جمعیت آن از نژاد اسلاو بودند. اسلام دین غالب در شهر نورسلطان است اما معتقدان به ادیان مسیحی عمدتاً ارتدوکس روسی، یهودی و بودایی نیز در این شهر ساکن هستند.