بدعت جدید هوکشتاین: اول خط دریایی ترسیم شود!

تهران- میانجی آمریکایی در پرونده ترسیم مرزها بین لبنان و فلسطین اشغالی در آخرین دور سفر خود به بیروت پاسخ مکتوبی برای لبنان درخصوص مطالبات این کشور نیاورد و از لزوم موافقت لبنان با ترسیم "خط آبی دریایی" به عنوان پیش شرط امضای توافق درباره ترسیم مرزها سخن گفت.

کد خبر: ۵۱۰۹۳۴

تاریخ: ۲۰ شهريور ۱۴۰۱ - ۱۰:۴۲

به گزارش روز یکشنبه ایران اکونومیست، روزنامه لبنانی الاخبار در گزارشی به سفر "آموس هوکشتاین" میانجی آمریکایی ترسیم مرزهای دریایی بین لبنان و فلسطین اشغالی به بیروت و ماحصل آن پرداخت و نوشت: در سایه حرف و حدیثها مبنی بر وجود دشواریهای واقعی یا وقت کشی و تعلل طرف های آمریکایی و اسرائیلی در زمینه ترسیم مرزها، سفر چند ساعته روز جمعه هوکشتاین به بیروت با یک نتیجه پایان یافت و آن هم اینکه یک نکته مورد مناقشه وجود دارد که نیاز به حل و فصل دارد تا روند امور در مسیر دستیابی به یک توافق سریع حرکت کند. با بررسی دقیق روش شد که موضوع درخصوص تثبیت خط موسوم به "خط آبی دریایی" با نشانه گذاری دریایی بین ساحل لبنان و فلسطین اشغالی است. این خطی است که هوکشتاین گفت که اسرائیل "به دلایل امنیتی نمی تواند در این زمینه مسامحه به خرج دهد". هوکشتاین وعده داده که مختصات آن را در چند روز آینده برای لبنان ارسال کند.

با وجود اینکه منابع رسمی حاضر در این نشست ها (نشست هوکشتاین با مقامات لبنانی) "از نشانه ای مثبت و پیشرفت" خبر داده و اعلام کردند که میانجی آمریکایی از پاسخ مثبت به خواستهای لبنان (درباره ترسیم مرزها) خبر داده و اعلام کرده دولت متبوعش خواهان نهایی کردن آن ظرف سه هفته آینده است؛ اما پس از اعلام تردید آمریکاییها درخصوص امکان حصول توافقی - درصورت عدم پاسخ مثبت لبنان به مطالبات اسرائیل بویژه درخصوص "خط آبی دریایی"- نگاهها (در نزد لبنان) محتاط آمیز شده است؛ به ویژه که اکثریت محافل سیاسی نگرانی خود را از مانور (سیاسی)اسرائیل برای دست اندازی بر حقوق لبنان اعلام کرده اند.

شرکت کنندگان در نشست های یاد شده تاکید کرده اند که مطالبه ای که هوکشتاین مطرح کرده لبنان را ملزم به دادن هرگونه امتیازی درباره نقطه B۱ نمی کند و بیروت به کلی با این خواسته مخالف است.

یک منبع سیاسی آگاه به پرونده تعیین ‌مرزهای دریایی، درباره "خط آبی دریایی" گفت: می دانیم که لبنان مجددا خواسته خود برای دریافت پاسخی مکتوب را مطرح کرده است زیرا هوکشتاین پاسخی کتبی با خود به بیروت نیاورد و پاسخ شفاهی که وی داده لزوما دال بر پذیرش خط ۲۳ توسط رژیم صهیونیستی نیست چرا که خودش گفته است که می تواند ۹۰ درصد موافقت صهیونیستها را تضمین کند.

نکته جدید در این میان، طرح درخواست نقطه شروع خط مزبور از نقطه ای در خشکی به سمت شمال به فاصله ۵۰۰ متری در دریا و بازگشت به سمت محدوده خط ۲۳ است. اسرائیل این محدوده را به بهانه درنظرگرفتن یک محدوده امنیتی تا موعد تعیین مرزهای خشکی با لبنان مطالبه کرده، حال آنکه طرفهای ذیربط لبنانی نگران هستند که این امر در تعیین مرز خشکی مشکل آفرین شود.

* روایت رسمی
یک منبع حاضر در نشستهای روز جمعه هوکشتاین در بیروت گفت: این دیدارِ کوتاه، فرصتی برای بیان صریح‌ خواستهای طرفین بود و میانجی آمریکایی در پیشنهاد بسیار مشخص و واضح بود و موارد زیر را به آگاهی روسای سه گانه لبنان رساند.

اول، واشنگتن تایید می کند که کابینه کنونی اسرائیل خواهان توافق است زیرا درصورت امضای توافق پیش از انتخابات پیش رو در سرزمینهای اشغالی، منافعی از آن نصیب خود می کند.

دوم، ایالات متحده و اروپا می گویند لبنان و رژیم صهیونیستی بایستی از وضعیت سیاسی جاری در این رژیم استفاده کنند زیرا تضمینی نیست که کابینه آینده تل آویو برنامه دیگری در این زمینه مطرح نکند که موجب به تعویق افتادن توافق شود.

سوم، اسرائیل حوزه گازی "قانا" را به طور کامل سهم لبنان و حوزه گازی کاریش را تماما سهم خود می داند و هیچ مناقشه ای درباره همه بلوکهای گازی نیست.‌

چهارم، آمریکا و فرانسه درخصوص مکانیزمی برای همکاری بین شرکت توتال و اسرائیل برای  پرداخت هرگونه غرامتی که این رژیم مطالبه کند، توافق کرده اند و واشنگتن و پاریس متعهد به موضع لبنان مبنی بر مخالفت با هرنوع شراکت در حوزه قانا با هر حجمی هستند؛ حتی اگر مشخص شود که دامنه زیرزمینی این منابع گازی به مناطق دیگری امتداد می یابد. آنها همچنین قبول دارند که مساله غرامت توتال و اسرائیل ربطی به لبنان ندارد و کسی حق ندارد درآمدهای احتمالی لبنان از این حوزه را مشمول هیچ کسوراتی بداند. همچنین توتال و مقامات فرانسوی رسما تعهد داده اند که به محض امضای توافق، کار (در میدان قانا) نیز شروع شود.

پنجم، اسرائیل در هفته های آینده قصد آغاز عملیات استخراج از منابع کاریش را دارد و هرگونه به تعویق افتادن این موعد تنها به دلایل فنی است و نه سیاسی است و مدیران شرکت یونانی متعهد به استخراج ‌و فروش منابع از این‌ حوزه تا ماه اکتبر هستند، لذا انتظار می رود که توافق قبل از این موعد حاصل شود.

ششم، آخرین مانع بر سر راه توافق، تعیین و مشخص کردن خط آبی دریایی بین دوطرف و تعیین محل های قراردادن نشانه های دریایی بین مرز دریایی است. هوکشتاین وعده داده تا نیمه های هفته آینده مختصات مربوط به این خط را برای لبنان ارسال کند و منتظر پاسخ لبنان باشد.

هفتم، بحث درباره خط دریایی آبی را نمی توان بحثی درباره مرزهای زمینی تلقی کرد و واشنگتن و تل آویو و دیگران در حال حاضر آمادگی برای تعیین مرزهای زمینی را ندارند و مساله مطرح درخصوص مسافت حدفاصل بین نوار نشانه گذاریهای شناور و نقطه خشکی است.

* موضع لبنان
به گفته این منبع، هوکشتاین مواضع یکسانی را از روسای سه گانه در لبنان و الیاس بوصعب نایب  رییس پارلمان و سرلشکر عباس ابراهیم مدیرکل امنیت عمومی لبنان دریافت کرده است و در کل موضع لبنان بر موارد زیر متمرکز شده است:

- هرگونه بحث و گفت وگو درباره خط ۲۳ یا سرنوشت بلوکها و فعالیت در میدان قانا به هیچ وجه از نظر لبنان قابل طرح نیست. همچنین هرگونه بحث یا سازشی بین اسرائیل و فرانسه یا شرکت توتال در خصوص پرداخت غرامت و ... هیچ ربطی به لبنان ندارد و تمام منابع و عواید حاصل (از بهره برداری) صرفا متعلق به لبنان و تحت هر شرایطی در اختیار این کشور خواهد بود .

- لبنان به هیچ عنوان وارد بحث درباره محدوده خشکی موسوم به " B۱" نمی شود و همچنین خواهان مختصات مشخص درباره خط آبی دریایی است و به محض دریافت پیشنهاد مکتوب از میانجی آمریکایی، پاسخ خود را به آن خواهد داد.از دیدگاه لبنان اکنون همه چیز کاملا واضح و روشن و آشکار شده است وهیچ دلیلی برای اتلاف وقت وجود ندارد.

- لبنان آمادگی دارد در صورت تایید نقاط توافق، برای تعیین آخرین مکانیسم عملی پیش ازامضای توافق اقدام کند.

به گفته این منبع، هوکشتاین اعلام کرد: درصورتی که لبنان برای تعیین تکلیف خط آبی دریایی موافقت کند، امکان توافق تا پایان ماه جاری وجود خواهد داشت اما اگر پاسخ لبنان منفی باشد، مذاکرات متوقف خواهد شد.

او ضمن ابراز نگرانی خود از احتمال به خطر افتادن مذاکرات براثر هرگونه تغییر سیاسی در رژیم اسرائیل، درعین حال گفته است که آمریکا از دستیابی به توافق پیش از آغاز عملیات استخراج شرکت یونانی از حوزه کاریش حمایت می کند.

وی اظهار داشت: شرکت یونانی اعلام کرده که می تواند در اوایل ماه آینده کار خود را آغاز کند.

به گفته این منبع، هوکشتاین در رابطه با مساله ثبات امنیتی گفت: همه طرفهای درگیر در این پرونده خواهان تحکیم ثبات هستند ولی طرفهای لبنانی براین عقیده اند که تحقق این ثبات تنها زمانی حاصل می شود که توافق حاصل شود و لبنان حقوق کامل خود را به دست آورد وائتلاف وقت به نفع هیچ کس نیست و میشل عون رئیس جمهور لبنان می تواند - در صورت امضای توافق  پیش از پایان دوره اش و ترک کاخ ریاست جمهوری- نقش مهمی در حفظ ثبات ایفا کند ولی هیچ کس نمی تواند تضمین کند درصورت تاخیر در امضای توافق، تحولات منفی که ثبات امنیتی کل فرآیند استخراج گاز از مدیترانه شرقی را تهدید کند، رخ ندهد.

برای تعیین مرزهای دریایی لبنان و رژیم صهیونیستی پنج دور مذاکرات غیرمستقیم در مقر نیروهای بین المللی حافظ صلح (یونیفیل) در منطقه راس الناقوره در جنوب لبنان برگزار شد ولی این مذاکرات به دلیل اختلاف طرفین به حالت تعلیق درآمد و سپس از سرگرفته شد.

بیش از یک دهه قبل اعلام شده بود که بخش‌های شرقی دریای مدیترانه دارای منابع گازی به نسبت بزرگی هستند. در پی این گزارش‌ها اعلام شد که از دو سال قبل رژیم اسرائیل تلاش‌های اکتشافی خود را در این منطقه آغاز کرده است.

پس از آن بود که تنش مرزی میان لبنان و رژیم صهیونیستی بر سر مالکیت دو میدان گازی «قانا» و «کاریش» بالا گرفت و ایالات متحده به بهانه میانجیگری مذاکرات غیرمستقیم بین دو طرف وارد عمل شد تا بتواند موانع بر سر اکتشاف و استفاده از انرژی در شرق دریای مدیترانه را رفع کند.
در این میان حزب الله لبنان به شدت با زیاده‌خواهی رژیم صهیونیستی مخالفت کرده و به شکل‌های مختلف هشدار داده است تا زمانی که مرز آبی لبنان و منطقه اقتصادی آن در دریای مدیترانه و تکلیف میدان های گازی به ویژه «قانا» و «کاریش» مشخص نشود، با هر اقدام از جمله اشغال پهنه دریایی، اکتشاف و استخراج به شکل‌های مختلف مقابله می‌کند.

سید حسن نصرالله دبیرکل حزب الله لبنان اخیرا تاکید کرد که اگر لبنان به حق خود درباره بهره برداری از منابع و ثروت هایش نرسید، رژیم صهیونیستی هم نخواهد توانست نفتی استخراج کند.

وی افزود: ما با جلوگیری از استخراج در میدان نفتی "کاریش" به دنبال یک دستاورد اخلاقی نیستیم، بلکه می خواهیم نفت خود را استخراج کنیم، بنابراین اگر لبنان حق خود را در این میدان نفتی نگیرد، رژیم صهیونیستی هم در هیچ جایی حق استخراج نفت یا گاز را نخواهد داشت.

نصرالله تاکید کرد: امروز دشمن احساس ضعف می‌کند و خواهان جنگ نیست، زیرا می‌داند درصورت درپیش گرفتن راه جنگ، حریف مقابل فقط حزب‌الله نخواهد بود بلکه ممکن است کل محور مقاومت را مقابل خود قرار داده و موجب نابودی خود شود. در پیش گرفتن راه جنگ برای اسرائیل گزینه ای بسیار پرخطر و پرهزینه خواهد بود.

وی پیش از این نیز درباره تنش دریایی بین لبنان و رژیم صهیونیستی تصریح کرد: اگر میانجی آمریکایی بیاید و آنچه را که لبنان می‌خواهد بدهد، ما به سمت آرامش می‌رویم و اگر آن چیزی را که دولت می‌خواهد ندهد، رو به درگیری می رویم.