کشف راه ارتباطی جدید میان مغز و سلول‌های چربی

محققان با استفاده از دو روش تصویربرداری جدید موفق به کشف مسیر ارتباطی جدیدی بین مغز و سلول‌های چربی شده‌اند.

کد خبر: ۵۰۵۰۲۴

تاریخ: ۱۱ شهريور ۱۴۰۱ - ۰۱:۱۶

به گزارش ایران اکونومیست و به نقل از نیواطلس، مطالعه‌ای جدید به رهبری گروهی از محققان موسسه تحقیقاتی اسکریپس(Scripps) به کشف یک مسیر ارتباطی جدید بین سلول‌های چربی و مغز انجامیده است. یافته‌ها نشان می‌دهد که مغز چربی‌سوزی را نه فقط با پاسخ آهسته به سیگنال‌های هورمونی در خون بلکه با ارسال مستقیم پیام‌هایی به بافت چربی تنظیم می‌کند و با ارسال این پیام‌ها بر فرآیندهای متابولیک اثر می‌گذارد.

براساس دیدگاه‌های سنتی در مورد متابولیسم، بدن از انواع مولکول‌های سیگنال‌دهنده مانند هورمون‌ها برای تنظیم میزان تولید انرژی خود استفاده می‌کند. بافت چربی مانند یک سیستم ذخیره انرژی در بدن است و زمانی که در مواقع فعالیت بدنی یا استرس زیاد نیاز به استفاده از این منابع برای دسترسی به سوخت اضافی وجود داشته باشد، سیگنال‌های خاصی سیستم عصبی سمپاتیک را تحریک می‌کنند تا با سلول‌های چربی ارتباط برقرار شود.

تا به حال تصور می‌شد که اعصابی که در بافت چربی گسترش می‌یابند به طور عمده به مسیرهای سیستم عصبی سمپاتیک مرتبط هستند. اما درک اینکه دقیقاً چه نوع نورون‌هایی در این نوع بافت‌ها وجود دارند، کار دشواری بود. بنابراین برای به دست آوردن یافته‌های این مطالعه، محققان باید روش‌های کاملاً جدید تصویربرداری را توسعه می‌دادند.

دو روش جدید در این تحقیق به کار گرفته شد. یکی از آنها "HYBRiD" نام دارد و بافت چربی را شفاف می‌کند و به محققان این امکان را می‌دهد که دریچه‌ای منحصر به فرد به سمت مسیر نورون‌ها بگشایند. روش دیگر "ROOT" نام دارد و به محققان این را امکان می‌دهد که چگونگی برقراری ارتباط نورون‌های خاص بافت چربی با سایر قسمت‌های بدن را بررسی کنند.

یو وانگ(Yu Wang)، نویسنده اول این مطالعه، توضیح می‌دهد: این تحقیق از طریق ترکیب این روش‌های جدید امکان‌پذیر شد. زمانی که ما برای اولین بار این پروژه را شروع کردیم، ابزارهای موجود برای پاسخ به این سوالات وجود نداشت.

یافته منحصر به فرد این مطالعه، کشف نورون‌های حسی بود که از ستون فقرات به بافت چربی منشعب می‌شوند. این نورون‌های حسی مستقیماً با بخشی از مغز به نام گانگلیون ریشه خلفی (dorsal root ganglia) ارتباط برقرار می‌کنند.

لی یه (Li Ye)، یکی از نویسندگان ارشد این پژوهش می‌گوید: کشف این نورون‌ها برای اولین بار نشان می‌دهد که مغز شما به‌ جای دریافت منفعلانه پیام‌هایی در مورد چربی‌ها، به طور فعال آن‌ها را بررسی می‌کند.

چه نوع پیام‌هایی از این نورون‌های حسی به مغز ارسال می‌شود؟

محققان ارتباط این نورون‌های حسی را مسدود کردند و شاهد افزایش فعالیت متابولیک در بافت چربی بودند. هنگامی که ارتباط نورون حسی با مغز قطع شد، سیستم عصبی سمپاتیک وارد چرخه شد و شروع به تبدیل سلول‌های چربی سفید به چربی قهوه‌ای کرد. این مکانیسم فرآیندهای چربی سوزی بدن را افزایش می‌دهد.

محققان گمان می‌کنند که این دو سیگنال عصبی متضاد ممکن است در کنار هم برای حفظ نوعی تعادل متابولیک کار کنند. سیستم عصبی سمپاتیک فرآیندهای چربی سوزی را فعال می‌کند، در حالی که مسیر عصبی حسی این فرآیند را غیرفعال می‌کند.

لی توضیح می‌دهد: این فرآیند به ما می‌گوید که مغز تنها یک دستورالعمل یکسان به بافت چربی ارسال نمی‌کند. این موضوع ظرافت بیشتری دارد. این دو نوع نورون مانند پدال گاز و ترمز برای چربی‌سوزی عمل می‌کنند.

اکتشافات بنیادی اغلب منجر به ایجاد انبوهی از سؤالات جدید می‌شود که نیاز به تحقیق بیشتر دارند و این مطالعه نیز از این قاعده مستثنی نیست. تمام یافته‌هایی که در این مرحله می‌توان به وضوح ثابت کرد این است که مسیر ارتباطی نورون حسی تازه کشف‌شده برای سالم نگه داشتن بافت چربی بسیار مهم است. سوالات دیگری به سرعت شکل گرفتند.

به عنوان مثال، چه نوع پیام‌هایی از طریق این نورون‌های حسی بافت چربی به مغز می‌رسند و از آن خارج می‌شوند؟ آیا قسمت‌های مختلف گانگلیون ریشه خلفی عملکردهای متابولیکی متفاوتی را در بافت چربی هدایت می‌کنند؟ و مهمتر از همه، آیا می‌توان این مسیرها را از نظر درمانی برای درمان چاقی یا بیماری‌های متابولیک تعدیل کرد؟

این مطالعه در مجله "Nature" منتشر شده است.