سهم اندک معاملات خرید و فروش برق در بورس انرژی

بورس انرژی ایران از سال 91 راه‌اندازی شد که شامل بازارهای فیزیکی و مشتقه و فرعی است که در این مقاله در رابطه با معاملات برق در بورس انرژی پرداخته شده است.

کد خبر: ۵۰۴۲۲۸

تاریخ: ۰۹ شهريور ۱۴۰۱ - ۱۶:۲۵

به گزارش ایران اکونومیست، صنعت برق با توجه به زیرساخت‌ها و بنیاد خوب آن از قدیم به درستی پایه‌ریزی و برنامه‌ریزی شده ولی در سالیان اخیر توسعه کمتری نسبت به گذشته داشته است. به طور کلی صنعت برق شامل حوزه‌های تولید، انتقال و توزیع نیروی برق است که با توجه به حاکمیتی بودن درصد بالایی از این حوزه‌ها، باعث شده که قیمت‌گذاری دستوری بلای جان این صنعت باشد و در نهایت نیز باعث عدم کشف قیمت برق به درستی شده است. متاسفانه این امر معایبی را برای سرمایه‌گذاران این صنعت در برخواهد داشت، چرا که با توجه به نوسانات ارز و صدور قوانین خلق‌الساعه و یارانه، رانت و ... موجود در این صنعت، سرمایه‌گذاران به دلیل توجیه ناپذیری و افزایش بدهی‌های تولید، نگاه و رغبت کم‌تری نسبت به فعالیت در این صنعت دارند. اما به دلیل رقابتی بودن این بازار اگر کشف قیمت براساس استانداردها به درستی صورت بگیرد، باعث می‌شود تولیدکنندگان کیفیت تولید برق و قیمت مناسب را برای عرضه در نظر داشته باشند که این امر به نفع خریداران و خود تولیدکنندگان به لحاظ کاهش هزینه‌های تولید به دلیل رفتن به سمت روش‌های نوین تولید برق بوده که در نهایت نیز کمک قابل توجهی به بهبودی وضعیت محیط زیست می‌کند. مهم‌ترین موضوع مغفول مانده در این بازار پیش‌بینی بار مصرف است که اگر به درستی پیش‌بینی صورت پذیرد در زمان اوج مصرف بار از بسیاری هزینه‌ها جلوگیری به عمل می‌آید که این امر به نحوه قیمت‌گذاری براساس عرضه و تقاضای واقعی کمک خواهد کرد.

از مزایای عام دیگر این بازار معافیت‌های مالیاتی برای معامله‌گران و کاهش بروکراسی‌های اداری در معاملات نظیر مناقصه و مزایده است که به دلیل قراردادها و اوراق و گواهی‌های مختلفی که در این بازار وجود دارد جذابیت زیادی برای معامله‌گران در بازارهای عمده و خرده‌فروشی ایجاد شده و در مجموع باعث ورود نقدینگی بالا به این بازار خواهد شد و معاملات نیز راحت‌تر انجام می‌گیرد.

این بازار با تمام این تفاسیر هنوز سهم اندکی از معاملات خرید و فروش برق را دارد که نیازمند اجرای درست قوانین و خارج شدن حاکمیت از مدیریت این صنعت و واگذاری به بخش خصوصی جهت تامین مالی و توسعه است.

رضا هوشمند
کارشناس بورس انرژی
مشاور و تحلیل‌گر کارگزاری نواندیشان