فاجعه زیست‌محیطی ‌‌کارخانه سیمان تهران در جنوب پایتخت

کوه بی‌بی شهربانو به تپه‌های خاکی تبدیل شد + تصاویر

هیچ نشانه‌ای از فضای گردشگری در کوه بی‌بی شهربانو با ۷ اثر تاریخی ایجاد نشده و این کوه عظیم و میراث ماندگار آن به دلیل معضل کوه خواری و برداشت‌های بی‌رویه و پیشروی‌ها برای تولید بیشتر سیمان در حال تخریب است.

کد خبر: ۴۹۲۹۷۰

تاریخ: ۲۴ مرداد ۱۴۰۱ - ۱۶:۳۴

به گزارش ایران اکونومیست از ری، سال‌هاست که به منظور تولید سیمان و ساخت برج و سازه‌های عظیم، کوه‌ ری توسط شرکت سیمان تهران تخریب می‌شود و تنها تپه‌های خاکی و چاله‌های بزرگ از طبیعیت ری باقی می‌ماند.

کوه بی‌بی‌شهربانو در ری میراثی ماندگار و دارای 7 اثر تاریخی ثبت شده است که نخستین رویداد آن مربوط به دوران ساسانیان است اما با اینکه هیچ نشانه‌ای از فضای گردشگری در آن ایجاد نشده از مهمترین محوطه‌های تاریخی و محیط‌زیستی شهرستان ری محسوب می‌شود که میراث ماندگار آن در حال تخریب است.

بر اساس نظر کارشناسان کوه خواری، برداشت‌های بی‌رویه و پیشروی‌ها از کوه ری یا بی‌بی شهربانو بدون در نظر گرفتن آینده این منطقه، در آینده‌ای نه‌چندان دور معضلات و مشکلاتی را برای شهرستان ری ایجاد خواهد کرد و این روزها نیز این کوه تاریخی معدن اصلی استخراج سیمان است و جای‌جای آن به‌وسیله ماشین‌آلات سنگین کارخانه سیمان تهران در حال تخریب است و کوهی که قابلیت تبدیل‌شدن به قطب گردشگری جنوب پایتخت را داشت حالا به تپه‌های خاکی تبدیل می‌شود.

رهبر معظم انقلاب می‌فرمایند فاصله بین جنوب و شمال تهران باید کم شود اما کوه بی‌بی‌شهربانو که یکی از نمادهایی است که جنوب شهر می‌تواند به آن اکتفا کند و مانند شمال شهر از آن به عنوان مراکز تفریحی استفاده کند اما این ظرفیت نیز در حال نابودی است.

انفجارهای متعدد به منظور بهره‌برداری از دل کوه ترک‌هایی را بر پیکره آثار تاریخی موجود ایجاد کرده زیرا که فاصله معادن تا سازه‌ها از جمله بقعه بی بی شهربانو و برج اینانج به 50 متر رسیده تهدید در این مناطق بسیار جدی شده است.

در این مجال برخود لازم دیدیم رویکرد حقیقی این سیمان تهران را در برخورد با میراث فرهنگی و محیط زیست به تصویر بکشیم زیرا که در حال حاضر مسئولان ری، کارشناسان و نمایندگان مردم در شورای شهر تهران و ری بر آسیب‌های وارده از سوی این شرکت آگاه شده و درخواست‌های متعددی را برای کاهش این معضلات به مجموعه مربوطه ابراز داشتند اما تاکنون اقدامی از سوی آن دستگاه صورت نگرفته است.

کارخانه سیمان تهران 70 درصد از نیاز سیمان شهر تهران را تأمین می‌کند

سید عباس حسینی سال گذشته با گلایه از قطعی برق این کارخانه با بیان اینکه که این کارخانه 70 درصد از نیاز سیمان شهر تهران را تأمین می‌کند اعلام کرد: نیاز شهر تهران حدود 500 هزار تن در ماه است که کارخانه سیمان تهران به تنهایی حدود 320 هزار تن آن را تولید و تأمین می‌کند.

مدیر عامل کارخانه سیمان تهران خاطر نشان کرد: در حال حاضر میزان تولید روزانه کارخانه 3 هزار تن در روز است در حالیکه تا حدود 15 هزار تن در روز ظرفیت تولید دارد و اگر شرایط فعلی برای مدت طولانی استمرار داشته باشد هم تولید کننده و هم مصرف کننده متضرر خواهند شد.

کارخانه سیمان تهران از دامنه کوه بی‌بی‌شهربانو برداشت‌های بسیار زیادی دارد

داریوش قاسمی‌زاده رئیس دادگستری شهرستان ری در گفت‌وگو با ایران اکونومیست با اشاره به پیگیری موضوع کوه خواری گفت: کارخانه سیمان تهران از معادن استخراج سیمان در دامنه کوه بی‌بی‌شهربانو برداشت‌های بسیار زیادی داشته است که می‌بایست ایمن‌سازی شود و تخلفات آن بررسی شود.

وی افزود: باید مشخص شود که برداشت کارخانه سیمان تهران از کوه بی‌بی‌شهربانو طبق مجوز وزارت صمت بوده یا خارج از حدود مجوز انجام شده است.

رئیس دادگستری شهرستان ری با اشاره به بروز آسیب‌های غیرقابل‌جبران در کوه بی‌بی‌شهربانو تأکید کرد: کارخانه سیمان تهران گودال‌های خیلی بزرگی در دل کوه بی‌بی‌شهربانو ایجاد کرده است که پرکردن و هم‌سطح‌سازی آن نیز نیاز به تخریب کوه‌های دیگری خواهد داشت.

شهروندان آخرین عکس‌های خود را با کوه و مقبره بی‌بی شهربانو بیندازند

سید احمد علوی کوه بی‌بی شهربانو را تپه خواند و گفت: شاید تعجب کنید که چرا جای کوه از عنوان تپه استفاده کردم! اگر سری به این محوطه زده باشید می‌بینید که از آن کوه با عظمت تنها اسمش مانده و تپه‌ای در مجاورت مقبره بی‌بی شهربانو از همین جا اعلام می‌کنم که شهروندان آخرین عکس‌های خود را با کوه و مقبره بی‌بی شهربانو بیندازند که با ادامه روند فعلی در آینده نزدیک دیگر اثری از کوه باقی نمی‌ماند.

عضو شورای شهر تهران با اشاره به تصاویر موجود از این کوه و اطراف آن تأکید کرد: همانگونه که در تصاویر مشخص است، برداشت بی‌رویه کارخانه سیمان از این کوه، آن را به تپه‌ای میان دره‌های عظیم ناشی از برداشت بی‌رویه تبدیل کرده است. در صورتی که کوه بی‌بی شهربانو دارای ویژگی فرهنگی و طبیعی است و می‌توان آن را بازتابی از منظر فرهنگی دانست.

ایجاد دره‌های عمیق بر اثر برداشت‌های کارخانه سیمان در محوطه بقعه بی‌بی شهربانو

احمد ابوحمزه در گفت‌وگو با خبرنگار با اشاره به برداشت‌های بی‌رویه کارخانه سیمان از کوه ری ابراز کرد: 7 اثر باستانی و تاریخی در کوه بی‌بی شهربانو قرار دارد و کوه‌خواری در این محدوده منجر به تخریب آثار متعدد فرهنگی، تاریخی، محیط‌زیستی و... خواهد شد.

وی اضافه کرد: کوه ری درواقع یکی از منابع طبیعی تاریخی، زیست‌محیطی و فرهنگی است و در قدیم به‌عنوان محافظ ری کهن مطرح بوده و نیز نقش ارزشمندی در تاریخ ری داشته است.

این پژوهشگر تاریخی و ری‌شناس در ادامه گفت: بقعه بی‌بی شهربانو، برج نقاره‌خانه، گنبد اینانج، برج خاموشان، گورستان زبرین و زیرین (گورستان دوره اسلامی)، برج‌های مراقبتی، استودان گبرها و کانون حضرت امام خمینی(ره) که پیش از آن کاخ ناصری بوده است در نزدیکی و کنار این کوه تاریخی واقع شده است و باید حفاظت شود.

وی تصریح کرد: بر اساس شواهد موجود در زمان حاضر به‌دلیل برداشت‌های بی‌رویه و غیراصولی در محوطه بقعه بی‌بی شهربانو، دره‌های عمیق ایجاد شده و حتی فضای زیرین بقعه نیز به‌منظور استخراج سیمان خالی شده است.

مقابله با کوه خواری در ری نیاز به نگاه، عزم، اراده و تصمیم ملی دارد

نوروز تقی‌پور در گفت‌وگو با خبرنگار ایران اکونومیست با اشاره به کوه‌خواری ادامه‌دار در ری اظهار داشت: در سفر اخیر نمایندگان کمیسیون فرهنگی مجلس به ری از پدیده کوه‌خواری بازدید به عمل آمد تا نمایندگان نیز وضعیت موجود کوه‌خواری در کوه بی‌بی شهربانو از نزدیک مشاهده و از شدت این فاجعه محیط زیستی مطلع شوند.

وی افزود: بر اساس بررسی‌های صورت گرفته اداره میراث شهرستان ری از مسئولان مربوطه درخواست کرده تا خواسته ما را منعکس کنند و با ارائه راهکار مناسبی پدیده کوه‌خواری را متوقف کنند.

رئیس اداره میراث شهرستان ری در ادامه گفت: رفع این مشکل نیاز به نگاه، عزم، اراده و تصمیم ملی دارد و مسئولان استانی و کشوری باید برای حل این مشکل ورود کنند زیرا اداره میراث به‌تنهایی توانایی برطرف کردن این مشکل را ندارد.

پیشروی کارخانه سیمان تهران تا 50متری بقعه بی‌بی‌شهربانو

سید محمد ناظم رضوی در گفت و گو با ایران اکونومیست با اشاره به پیشروی‌های کارخانه سیمان تهران در محوطه تاریخی اظهار داشت: منابع طبیعی و محیط زیستی ری از جمله کوه بی‌بی‌شهربانو که 7 بنای ثبت شده تاریخی در آن قرار دارد به دلیل استخراج سیمان از معادن در حال از بین رفتن است و این در حالی است معادن کارخانه سیمان در حال حاضر به فاصله 50 متری بقعه بی‌بی‌شهربانو رسیده است و گردشگران زیادی از کشورهای مسلمان به مقصد آستان بی‌بی‌شهربانو در این منطقه حضور می‌یابند اما کار معادن تعطیل نمی‌شود.

شهردار منطقه 20 در ادامه گفت: شهرداری برای تأمین زیرساخت‌ها و ایجاد مراکز خدماتی در محدوده کارخانه سیمان با مخالفت از سوی این کارخانه مواجه می‌شود و در حال حاضر از کوه بی‌بی‌شهربانو تنها یک کوهستان کوچک باقی مانده که در آینده‌ای نزدیک نابود خواهد شد لذا تقاضا داریم رئیس بنیاد مستضعفان به منطقه رفته و از نزدیک این مسائل را بازدید کند.

کارخانه سیمان تهران نسبت به تحویل اراضی 'جاده معدن' به شهرداری تهران اقدام کند

روایت از مصائب کارخانه سیمان تهران برای مردم شهرستان‌ ر‌ی‌/ ‌‌تنفس برای اهالی امین‌آباد ‌روز به روز سخت‌تر می‌شود + فیلم

کوه‌خواری بیخ گوش پایتخت/ کوه بی‌بی‌شهربانو هرروز آب می‌رود/ کارخانه سیمان تهران 'سیرایی' ندارد + فیلم

کوه ری یا بی‌بی شهربانو با وجود اینکه میراث طبیعی و تاریخی ارزشمندی در شهر 8 هزار ساله ری محسوب می‌شود سال‌هاست که معدن تامین سیمان کشور است. این معادن حتی در آلودگی شدید هوا نیز تعطیل نمی‌شود و در روزهایی که ادارات و مدارس به دلیل آلودگی هوا تعطیل هستند خودروهای سنگین کارخانه سیمان همچنان فعالیت می‌کنند.

البته این شرکت مدعی است که کمبود برق در تابستان و کمبود گاز در زمستان برخی فازهای تولید را مختل می‌کند اما بازدیدهای میدانی ما نشان می‌دهد به رغم تعطیلی کارخانه برداشت از کوه همچنان ادامه دارد.

تصاویر نشان می‌دهد که در عملیات استخراج سیمان کوه‌های عظیم برداشته می‌شود و چاله‌هایی عمیق به جا می‌ماند و البته این رفتار با طبیعت در آینده‌ای نه چندان دور مخاطرات زیست محیطی را نیز به همراه خواهد داشت.

اظهار نظر شرکت سیمان تهران و تلاش برای ماندگاری درخت ارغوان سایه روزنه امیدی برای دوستداران میراث فرهنگی و محیط زیست ری است زیرا که کوه بی‌بی‌شهربانو در ری نیز میراثی ماندگاز و دارای 7 اثر تاریخی ثبت شده است و از مهمترین محوطه‌های تاریخی و محیط‌زیستی شهرستان ری محسوب می‌شود اما سوال اینجاست که شرکت سیمان تهران به میراث ماندگار شهرستان ری نیز ادای احترام خواهد کرد؟