وقتی با "پردازش‌های علمی دقیق" احساسی برخورد می‌شود

رئیس اداره ترازیابی دقیق و تداخل‌سنجی راداری سازمان نقشه‌برداری کشور، تاکید کرد: تغییرات نرخ و پهنه فرونشست می‌تواند ناشی از تغییر روند استخراج بی‌رویه منابع آب زیرزمینی، مرگ آبخوان و یا وضعیت لایه‌بندی خاک در منطقه باشد و نتیجه‌گیری نهایی که کدام یک از این فرضیه‌ها موجب کاهش و یا افزایش نرخ و پهنه فرونشست زمین در منطقه شده است، بر عهده دستگاه‌های متولی است که با استفاده از داده‌برداری مناسب نظیر مشاهدات چاه‌های پیزومتری اعلام کنند که به مرگ آبخوان نزدیک می‌شویم و یا در جهت احیای آن قدمی برداشته شده است.

کد خبر: ۴۸۴۷۴۸

تاریخ: ۰۹ مرداد ۱۴۰۱ - ۱۰:۳۴

به گزارش ایران اکونومیست، سازمان نقشه‌برداری کشور در پاسخ به مطلبی با عنوان "نرخ فرونشست زمین در اصفهان اصلاً کاهش نیافته است"، اعلام کرده است: "اخیراً یکی از مسئولین مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی بدون توجه به نتیجه پردازش‌های علمی و ارائه مستندات مستدل، تنها با اعلام نظری شخصی و احساسی، در خصوص نتیجه تحقیقات و پردازش‌های علمی دقیق ارائه شده توسط سازمان نقشه‌برداری کشور اظهارنظر کرده و با قاطعیت بیان کرده است که "نرخ فرونشست زمین در اصفهان به‌هیچ‌وجه کاهش نیافته ...!". در صورتی که این مرکز بارها از نتایج ارائه شده توسط سازمان نقشه‌برداری کشور به عنوان مرجع پایش هندسه پوسته زمین، در گزارش‌ها و تحلیل‌های خود استفاده کرده است!"

در ادامه پاسخ سازمان نقشه‌برداری کشور، دکتر آمیغ‌پی، رئیس اداره ترازیابی دقیق و تداخل‌سنجی راداری سازمان نقشه‌برداری کشور با بیان اینکه پس از اتمام پایش کلی کشور از لحاظ نرخ و پهنه فرونشست و تهیه بانک جامع نقشه فرونشست زمین در ایران، سازمان نقشه‌برداری کشور اقدام به به‌روزرسانی نقشه فرونشست در برخی مناطق حساس و شهرهای بزرگ نظیر تهران، اصفهان، مشهد، کرمان، همدان کرده است، گفت: اظهار نظر عمومی در خصوص نتایج علمی یک دستگاه اجرایی بدون بررسی و ارائه مستندات از یک مرکز علمی و تحقیقاتی دور از انتظار است. ضمن اینکه گزارش اقدامات صورت گرفته در جهت کاهش مخاطره فرونشست در کشور در سال‌های اخیر و احیای آبخوان‌ها باید توسط دستگاه‌های متولی نظیر وزارت نیرو و کارگروه‌های تخصصی مانند کارگروه ملی سازگاری با کم‌آبی گزارش شود.

آمیغ‌پی توضیح داد: تغییرات نرخ و پهنه فرونشست می‌تواند ناشی از تغییر روند استخراج بی‌رویه منابع آب زیرزمینی، مرگ آبخوان و یا وضعیت لایه‌بندی خاک در منطقه باشد و نتیجه‌گیری نهایی که کدام یک از این فرضیه‌ها موجب کاهش و یا افزایش نرخ و پهنه فرونشست زمین در منطقه شده است، بر عهده دستگاه‌های متولی است که با استفاده از داده‌برداری مناسب نظیر مشاهدات چاه‌های پیزومتری اعلام کنند که به مرگ آبخوان نزدیک می‌شویم و یا در جهت احیای آن قدمی برداشته شده است.

وی ادامه داد: سازمان نقشه‌برداری کشور به عنوان نهاد مسئول در زمینه پایش تغییرات سطحی پوسته زمین، اولین سازمانی بوده که فرونشست در کشور را به صورت کمی در دو دهه قبل به مسئولین اعلام کرده و با تهیه نقشه‌های فرونشست و اطلاع‌رسانی‌های مکرر تاکید بر ایجاد کارگروهی از نهادهای ذیربط برای مقابله با این مخاطره در کشور داشته است.

رییس اداره ترازیابی دقیق و تداخل‌سنجی راداری سازمان نقشه برداری خاطر نشان کرد: بدیهی است در راستای پیشگیری از مخاطره فرونشست زمین در کشور لزوم تشکیل کارگروه ملی فرونشست ذیل شورای عالی مدیریت بحران کشور متشکل از نمایندگان سازمان نقشه‌برداری کشور به عنوان مسئول پایش میدان جابجایی سطحی زمین و تهیه نقشه نرخ و پهنه فرونشست زمین در کشور، وزارت نیرو به منظور اعمال روش‌های مدیریت منابع آب، وزارت جهاد کشاورزی به عنوان مسئول اصلاح الگوی کشت، سازمان زمین‌شناسی و اکتشافات معدنی به جهت ارائه نقشه مخاطره فرونشست در مناطق حساس، مرکز تحقیقات مسکن و وزارت راه و شهرسازی به عنوان نهاد مسئول تنظیم دستورالعمل پیشگیری از ایجاد آسیب به سازه‌های واقع در محدوده فرونشست و سایر نهادهای مرتبط، گامی اصولی در جهت مدیریت این مخاطره در کشور خواهد بود.

دکتر سعادت، مدیرکل نقشه‌برداری زمینی و بنیادی سازمان نقشه‌برداری کشور نیز در این باره اعلام کرد: سازمان نقشه‌برداری کشور به‌عنوان متولی پایش تغییرات هندسی پوسته زمین در ایران، با استفاده از داده‌ها و اطلاعات مکانی موجود، شبکه‌های مبنایی مختلف و همچنین در اختیار داشتن ابزارها و تجهیزات دقیق و افراد متخصص در زمینه اندازه‌گیری و تحلیل نتایج؛ پایش تغییرات پوسته زمین در ایران و مطالعه فرونشست دشت‌ها و مناطق مختلف کشور را در اولویت کاری خود قرار داده است و نتایج بررسی‌های انجام شده در این زمینه در قالب گزارش‌های تحلیلی و خبری و با حفظ طبقه‌بندی مشخص در اختیار عموم مردم و مسئولین کشوری و استانی قرار می‌گیرد.

سعادت توضیح داد: نتایج ارائه شده توسط سازمان نقشه‌برداری کشور برخلاف برخی از دستگاه‌ها، با استفاده از روش‌های مختلف، تجهیزات دقیق و نرم‌افزارهای علمی و تخصصی اعتبارسنجی شده و قادر است حرکات چند میلی‌متر در سال پوسته زمین و گسل‌ها در مباحث ژئودینامیک را پایش کند و زمانی که رفتار غیرطبیعی در نتایج بررسی‌ها مشاهده شود، گزارش مربوط برای متولیان امر ارسال می‌شود.

مدیرکل نقشه‌برداری زمینی و بنیادی سازمان نقشه‌برداری کشور با تاکید بر اینکه در دهه ۸۰ شمسی برای اولین بار گزارش‌های فرونشست زمین و کاهش قابل توجه ارتفاع سطح زمین در جنوب تهران توسط این سازمان در اختیار مسؤولین استانی و کشوری قرار گرفته است، اظهار کرد: در آن مقطع زمانی نیز با تردید به این موضوع نگریسته می‌شد، تا اینکه با اعلام هشدار و اطلاع‌رسانی مکرر سازمان نقشه‌برداری کشور و نمودار شدن برخی آثار مخرب فرونشست زمین در نواحی شهری نظیر جنوب تهران، این موضوع مورد توجه جدی مردم و مسؤولین قرار گرفت.

سعادت با بیان اینکه نرخ و پهنه فرونشست زمین که توسط سازمان نقشه‌برداری کشور اعلام می‌شود، حاصل پردازش دقیق تصاویر راداری و اعتبارسنجی شده با داده‌های ژئودتیکی در بازه‌های زمانی مختلف بوده و معمولاً بیشینه و میانگین نرخ فرونشست زمین در یک سال در منطقه گزارش می‌شود، یادآور شد: این بدان معنا نیست که کل منطقه دارای بیشینه نرخ فرونشست بوده و یا در پردازش‌های انجام شده نرخ فرونشست در بازه‌های زمانی مختلف ثابت است. تفسیر و تحلیل تغییر نرخ و پهنه فرونشست (افزایش/کاهش) در بازه‌های زمانی مختلف در یک منطقه، نیازمند داشتن اطلاعات کافی از ویژگی‌های لایه‌های خاک، خصوصیات آبخوان و میزان تخلیه آن است. در خصوص اصفهان نیز آخرین نتایج علمی و نقشه تغییرات نرخ و پهنه فرونشست در بازه‌های زمانی مختلف، جهت اطلاع به مسؤولین استانی و کشوری ارسال شده است.

به گفته وی تغییر نرخ و پهنه فرونشست تنها مختص به اصفهان نبوده و در سنوات گذشته نیز در برخی مناطق دیگر کشور نظیر جنوب تهران، تغییر نرخ فرونشست زمین و افزایش پهنه آن در بازه‌های زمانی مختلف، بارها توسط سازمان نقشه‌برداری کشور به صورت رسمی گزارش شده است.