مطهرنیا: ایران باید برای برنامه "ب" آماده شود

یک کارشناس مسایل بین‌الملل معتقد است که به زودی باید برنامه "ب" از سوی هر کدام از طرف‌های برجامی (ایران و آمریکا) نسبت به دیگری روی میز قرار گیرد. او در عین حال می‌گویدهر کدام سعی دارند فضا را کنترل کنند و مرگ برجام را اعلام نکنند.

کد خبر: ۴۸۱۹۴۳

تاریخ: ۰۵ مرداد ۱۴۰۱ - ۰۸:۱۸

مهدی مطهرنیا در گفت‌وگو با ایران اکونومیست چهار سناریو "کیش و مات"، "فرمان"، "لبه مقاومت شکننده" و "آفتاب شتا (زمستان)" را در رابطه با موضوع ایران و آمریکا به ویژه بحث برجام برشمرد و گفت: از ترکیب این چهار سناریو دو سناریوی تلفیقی ایجاد می‌شود. نخست سناریوی "فرمان مقاومت" است که در آن هر کدام از طرف‌ها یعنی آمریکا و ایران بر سر مواضع خود استوار هستند و دستگاه سیاست‌گذاری آنها و ضرورت‌های ناشی از رویکردهای ایدئولوژیک آنها اجازه بازگشت از مواضع‌شان را نمی‌دهد.

وی ادامه داد: آمریکایی‌ها خواهان بازگشت ایران به برجام هستند و پذیرش برجام‌های دیگر در ارتباط با موضوعات دیگر را خواستارند و ایران هم می‌خواهد با وجود امضای توافق‌نامه در موضوع هسته‌ای نه تنها تحریم هسته‌ای برداشته شود، بلکه همه تحریم‌ها برداشته شوند.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: مساله بعدی آن است که هر کدام از آنها از مواضع خود عدول کنند، دچار شکاف ایدیولوژیک در بین هواداران خود می‌شوند، از این رو از نظر من "فرمان مقاومت" سناریویی است که بر روی رفتار و کنش هر دو پایتخت حاکم است.

مطهرنیا در ادامه به سناریوی تلفیقی دوم که از ترکیب سناریوی "آفتاب شتا" و "کیش و مات" به دست می‌آید اشاره کرد و گفت: ترکیب این دو سناریو می‌گوید، زمان به سرعت می‌گذرد، باید طرف مقابل را منبع قصور و سپس مقصر جریان نشان داد تا زمانی که لازم است، وارد برنامه "ب" به جای برجام، علیه دیگری شد. از این رو هر کدام دیگری را در نرسیدن به توافق مقصر اعلام می‌کنند و فضای رسانه‌ای را به نفع خود دارند مدیریت می‌کنند.

این کارشناس مسایل بین‌الملل در پاسخ به اینکه شما فکر می کنید ایران و آمریکا برای برنامه "ب" آماده‌اند؟ خاطرنشان کرد: معتقدم به زودی باید برنامه "ب" از سوی هر کدام از طرف‌های برجامی (ایران و آمریکا) نسبت به دیگری روی میز قرار گیرد، اگر چه هر کدام سعی دارند فضا را کنترل کنند، اما فرصت برای به نتیجه رساندن مذاکرات احیای برجام کوتاه است. به نظر من آمریکا مهلت این کار را تا مهرماه قرار داده است اما به نظر می‌آید ایران به اسفندماه می‌اندیشد.

وی افزود: ظواهر امر نشان می‌دهد که برنامه "ب" آمریکا از مدت‌ها پیش جریان پیدا کرده است؛ محاصره منطقه‌ای ایران با فرماندهی اسراییل و پشتیبانی اعراب در حال شکل گرفتن است، اگرچه از سوی اعراب به ویژه عربستان لبخندهایی به سمت تهران روانه شده است، اما در عمل آمریکا وارد رهبری حرکتی شده است که تهران را در محاصره منطقه‌ای و فضاسازی رسانه‌ای برای برخوردهای بیشتر قرار دهد.

مطهرنیا گفت: برنامه "ب" تهران هم متوجه گرایش به شرق است گرچه آقای امیرعبداللهیان اعلام کرده است که سیاست مان هم شرقی و هم غربی است.

این استاد دانشگاه تاکید کرد: به هر تقدیر هیچ کدام از طرف‌ها نمی‌خواهند مهر ننگ اعدام برجام بر پیشانی‌شان بنشیند، اگر این امر صورت گیرد سناریوی مرگ سقراط پیش می‌آید. برای همین هیچ کدام پایان مذاکرات را به راحتی اعلام نمی‌کنند اما در عمل هم می‌دانیم که مذاکره‌ برای احیای برجام به طوری که به نتیجه منجر شود، انجام نمی‌شود.