جزییات خواستگاری و مهریه و ازدواج حضرت علی(ع) و حضرت فاطمه(س)

اولین روز از ماه حج و قربانی مصادف با سالروز پیوند آسمانی و ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) است، آیاتی در قرآن وجود دارد که بر این اتفاق بزرگ تاریخ اسلام دلالت می کنند.

کد خبر: ۴۶۵۸۴۱

تاریخ: ۱۰ تير ۱۴۰۱ - ۲۰:۴۴

اولین روز از ماه ذی الحجه برابر است با سالروز زیباترین پیوند آسمانی در جهان اسلام که نمونه تکرار نشدنی در تاریخ شیعه می‌باشد. دراین رووز مبارک، حضرت علی (ع) با حضرت فاطمه (س)، برترین بانوی جهان پیمان عشق بست و خداوند متعال برترین فرستاده خود را شاهد این ازدواج قرار داد. عمر برکت ازدواج این دو بزرگوار به گستردگی آفتاب است و نام آن‌ها برای همیشه در تاریخ ماندگار شده است.

سالروز ازدواج مبارک حضرت فاطمه (س) و حضرت علی (ع) به عنوان روز ازدواج نامگذاری شده است و روز فرخنده برای افرادی است که زندگی خود را با خاطر‌های زیبا از سالروز ازدواج امام علی و حضرت فاطمه (س) آغاز می‌کنند. ازدواج این دو بزرگوار به امر الهی، از امتیازاتی است که پیامبر اعظم (ص) به آن افتخار می‌کردند. در این پیوند مبارک، فرشتگان آسمان در سرور و شادمانی و بهشتیان به زینت و زیور آراسته شده بودند.
حضرت فاطمه دختر حضرت محمد (ص) و از دوشیزگان ممتاز در زمان خود بود. پدر و مادر ایشان از اصیل‌ترین و شریف‌ترین خانواده‌های اعراب بودند. قبل از خواستگاری امام علی (ع)، عمر و ابوبکر، حضرت فاطمه را از پیامبر خواستگاری نموده بودندو هر دوی آن‌ها پاسخی با این مضمون از پیامبر شنیده بودند که حضرت فاطمه (س) منتظر وحی الهی هستند.

وقتی حضرت علی (ع) فاطمه را از پدر خواستگاری می‌کند

زمانی که حضرت علی (ع) اقدام به خواستگاری ایشان نمودند، پیامبر در منزل ام سلمه بودند. هنگامی که در زدند، ام سلمه پرسید:کیست؟ قبل از پاسخ خواستگار، پیامبر دستور داد: «در را باز کن و بگو داخل شود. کسی پشت در است که محبوب خدا و رسول است».

حضرت علی علیه السلام وارد شد، سلام کرد و در حضور رسول خدا صلی الله علیه و آله نشست. چشمان خود را بر زمین دوخت. شرم از پیامبر (ص) مانع گفتن خواسته اش می‌شد. پیامبر (ص) که خود حضرت علی (ع) را بزرگ کرده و از روحیات او باخبر است، سکوت را شکست و فرمود: «می بینم برای حاجتی اینجا آمده ای. خواسته ات را بر زبان آور و آنچه در دل داری بازگو که خواسته ات پیش من پذیرفته است».

حضرت علی (ع) با سخنانی شیرین خواسته اش را چنین بازگو کرد: «پدر و مادرم فدای شما، وقتی خردسال بودم مرا از عمویتان ابوطالب و فاطمه بنت اسد گرفتید. با غذای خود و به اخلاق و منش خود بزرگم کردید. نیکی و دل سوزی شما درباره من از پدر و مادرم بیشتر و بهتر بود. تربیت و هدایتم به دست شما بوده و شما‌ای رسول خدا به خدا سوگند ذخیره دنیا و آخرتم می‌باشید.‌ای رسول خدا! اکنون که بزرگ شده ام، دوست دارم خانه و همسری داشته باشم تا در سایه انس با او، آرامش یابم. آمده ام تا دخترتان فاطمه را از شما خواستگاری کنم. آیا مرا می‌پذیرید؟» چهره پیامبر، چون گل شکفته شد. گویا انتظار این لحظه را می‌کشید. خوشحال شد، ولی جواب قطعی را برعهده حضرت فاطمه (س) گذاشت.

جبرئیل بر پیامبر (ص) نازل شد و گفت: خداوند فرموده است که اگر علی را برای فاطمه نیافریده بودم از آدم ابوالبشر تا روز قیامت، شوهر و همسری هم تراز فاطمه پیدا نمی‌شد.

پس از خواستگاری و مراسم عقد، زمان آن رسید که امام علی (ع) برای آغاز زندگی جدید خود با حضرت فاطمه (س) وسایلی را فراهم کند و حضرت علی (ع) در آن زمان شمشیر وزره را به عنوان دارایی خود داشت که توسط آن‌ها در راه خدا جهاد می‌کردو شتری که در باغ‌های مدینه با آن کار می‌کرد تا از مهمانی انصار بی نیاز باشد. حضرت محمد (ص) قبول کردند که امام علی (ع) زره خود را بفروشد و مبلغ آن را به عنوان بخشی از مهریه حضرت فاطمه (س) در اختیار پیامبر قرار دهد.

زره به قیمت چهارصد درهم به فروش رفت. پیامبر مقداری از آن را به بلال داد تا برای یگانه دختر پیامبر عطر خریداری کند، باقیمانده آن را نیزدر اختیار عمار یاسر و گروهی از یایران خود قرار داد تا لوازم منزل برای زندگی حضرت فاطمه خریداری کنند. از صورت جهیزیه حضرت زهرا سلام الله علی‌ها می‌توان به وضع زندگی بانوی بزرگوار اسلام به خوبی پی برد.

مهریه حضرت زهرا (س)

پیامبر اکرم (ص) ازدواج حضرت فاطمه (س) را ساده‌ترین و راحت‌ترین روش ممکن انجام داد تا الگویی نیک برای جوانانی باشد که در آستانه ازدواج قرار دارند. مهریه ۵۰۰ درهمی فاطمه علیهاالسلام هم به همین دلیل تعیین شد. روایات مختلفی وجود دارد که علاوه بر این مهریه که جنبه مادی دارد، مهریه‌های معنوی نیز برای ایشان تعیین شده است. در روایتی نقل شده است که حضرت زهرا (ع) از پدر تقاضا کرد که آن حضرت از خدا بخواهند تا مهریه اش را شفاعت از مسلمانان گناهکار قرار دهد. این درخواست حضرت فاطمه (س) مستجاب شده و ایشان شفیع و واسطه بخشش گناهکاران قرار گرفت.

کدام سوره‌های قرآن بر ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) دلالت دارد؟
در آیات قرآن به طور مستقیم به ازدواج امام علی (ع) و حضرت فاطمه (س) اشاره نشده است، اما آیاتی وجود دارد که به طریقی با این رویداد مهم اسلام ارتباط دارند.

آخرین آیه سوره «کوثر»، یکی از دشمنان پیامبراکرم (ص)، ایشان را ابتر به معنی مقطوع النسل می‌داند. اما خداوند متعال به پیامبر اکرم (ص) خیر کثیر عطا کرده است و می‌دانیم که با ازدواج امام علی (ع) و حضرت زهرا (س) بود که نسل ایشان ادامه پیدا کرده و گسترش می‌یابد.

در آیات ۱۹ و ۲۲ سوره الرحمن خداوند می‌فرماید: «مَرَجَ الْبَحْرَیْنِ یَلْتَقِیَانِ»، «بَیْنَهُمَا بَرْزَخ لا یَبغیِان»؛ «فَبِاَیّ آلاءِ رَبِّکُما تُکَذِّبانِ»، «یَخْرُجُ مِنْهُما اللّؤْلُؤُ وَ الْمَرْجانُ» دو دریا را (به گونه ای) روان کرد که با هم برخورد کنند؛ میان آن دو، حدّ فاصله‌ای است که به هم تعدی نکنند؛ پس کدامین نعمت خدا را تکذیب می‌کنید؛ از آن دو دریا، لولو و مرجان را خارج کرد. در روایات امام صادق (ع) در تفسیر این آیه فرمود: علی و فاطمه دو دریای عمیقی هستند که هیچ کدام از آن‌ها به دیگری ظلم و ستم نکرد و منظور از مروارید، امام حسن (ع) و مرجان، امام حسین (ع) است. (تفسیر فرات کوفی، ص ۴۶۰).

علاقه امیرالمؤمنین به فاطمه زهرا (س)

با وجود اینکه چندهمسری در آن دوران رواج داشت، اما حضرت علی (ع) تا زمانی که فاطمه (س) در قید حیات بود همسر دیگری اختیار نکرد، حضرت محمد نیز تا زمانیکه حضرت خدیجه زنده بود، همسری نگرفت. روایات مختلفی برای چند همسردار نبودن حضرت علی (ع) وجود دارد مانند اینکه حضرت فاطمه زهرا یک زن عادی نبود، بلکه به فرموده پیامبر صلی الله علیه و آله ایشان حوریه انسیه، برترین زن جهان و برترین زن بهشتی بودند؛ به همین دلیل حضرت علی (ع) به دلیل احترام به حضرت فاطمه (س) با زن دیگری ازدواج نکردند.

اما حضرت علی (ع) پس از شهادت حضرت فاطمه به اجبار برای رسیدگی به امور خانواده و سرپرستی فرزندان، همسر دیگری اختیار کرد تا سامانی به وضعیت زندگی خود و خانواده دهد.

درس‌های مهمی که ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) به انسان می‌آموزد

ازدواج حضرت علی (ع) و حضرت فاطمه (س) نکات بسیار آموزنده‌ای برای انسان‌ها دارد که می‌توان در جهت سعادت و پیروی راستین اسلام آن‌ها را در زندگی به کار برد.

اول مراحل انجام ازدواج بر مبنای صحیح و دوم ساده زیستی در تمام مراحل زندگی است. زیرا قید و بند‌های اجتماعی در امر ازدواج که بیشتر ناشی از فرهنگ غیر اسلامی و ذهن‌های اشرافی و مادی گرا است همانند زنجیر به دست و پای جوانان پیچیده شده استو هر روز این غل و زنجیر بزرگتر و سنگین‌تر می‌شودتا اندازه‌ای که امکان هر نوع حرکت درست را از انسان سلب می‌کندو فساد مالی و نابسامانی‌های اخلاقی را افزایش می‌دهد. از نکات آموزنده دیگر این ازدواج می‌توان به کفو و همتا بودن، ملاک قراردادن معیار‌ها و خصوصیات معنوی و دینی و اخلاقی، خواستگاری بدون واسطه، سخت نگرفتن بر همدیگر، قناعت، دوری از اشرافی گری و تجملات، مهریه پایین، بنا کردن زندگی بر پایه محبت و عشق واقعی از روی شناخت، حجب و حیا و... اشاره کرد. به همین دلیل یک ازدواج با این خصوصیات، پیوند آسمانی لقب می‌گیرد و رضات پروردگار و رسول خدا (ص) را کسب می‌کند.

منبع : برنا