آیا انجمن علوم سیاسی در سپهر دانش سیاست نقش‌آفرینی می‌کند؟

انجمن علوم سیاسی ایران به عنوان یک نهاد مدنی باید از توصیف واقعیت‌های اجتماعی به نقد اجتماعی بپردازد و بکوشد با حفظ استقلال خود اهداف و برنامه‌هایش را پیش ببرد.

کد خبر: ۴۵۳۶۰۰

تاریخ: ۲۳ خرداد ۱۴۰۱ - ۱۵:۱۱

«آیین ارج‌گذاری دو دهه نقش‌آفرینی انجمن علوم سیاسی ایران در سپهر دانش سیاست» یکشنبه ۲۲ خرداد ۱۴۰۱ خورشیدی در سالن فردوسی خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد. در این برنامه استادان و پیشکسوتان علوم سیاسی سخنرانی کردند که در ادامه متن این سخنرانی‌ها آمده است:

انجمن علوم سیاسی می‌کوشد با حفظ استقلال خود اهداف و برنامه‌هایش را پیش ببرد

«محمد سالار کسرایی» دبیر آیین ارج‌گذاری دو دهه نقش‌آفرینی انجمن علوم سیاسی ایران در سپهر دانش سیاست با اشاره به بیستمین سالگرد و نکوداشت انجمن علوم سیاسی از این انجمن به عنوان یک نهاد مدنی یاد کرد که می‌کوشد با حفظ استقلال خود اهداف و برنامه‌هایش را پیش ببرد.

سالار کسرایی در ادامه با ذکر بسیاری از اسامی که در این برنامه همراه بودند به تشریح برنامه و اهداف انجمن علوم سیاسی در ایران می‌پردازد و می‌گوید: یکی از مشکلات جامعه ما ارتباطات انسانی است. ما افراد زیادی را برای این برنامه دعوت کردیم و برخی نتوانستند شرکت کنند و شورای سیاست‌گذاری هم لیستی از سخنرانان تهیه کرد و افرادی امروز در اینجا حضور دارند. امیداوریم این برنامه بتواند به تحرک و فعالیت بیشتر انجمن علوم سیاسی کمک کند.

انجمن علوم سیاسی باید از توصیف واقعیت‌های اجتماعی به نقد اجتماعی بپردازد

«قاسم افتخاری» استاد بازنشسته دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران به تاریخچه شکل‌گیری انجمن‌های بین‌المللی علوم سیاسی اشاره می‌کند و اظهار می‌دارد: در سال ۱۹۴۹ میلادی انجمن‌های علوم سیاسی آمریکا، کانادا و فرانسه در پاریس و با سرپرستی یونسکو نهادی با عنوان فدراسیون بین‌المللی انجمن‌های علوم سیاسی به وجود آوردند. سه سال بعد تعداد انجمن‌های ملی شرکت‌کننده در این نهاد به ۲۴ مورد رسید. در سال ۱۹۵۴ میلادی انجمن نام خود را به انجمن بین‌المللی علوم سیاسی تغییر داد و تشکیلات خود را بازسازی کرد و تصمیم گرفت علاوه بر انجمن‌های ملی علوم سیاسی، انجمن‌های دیگر و حتی افراد خاصی را به عضویت بپذیرد. خیلی زود تعداد اعضا به بیش از ۳۵۰ هزار عضو رسید و فعالیت‌های انتشاراتی و آموزشی خود را گسترش داد.

افتخاری در خصوص فعالیت ایران در انجمن بین‌المللی علوم سیاسی می‌گوید: مهمترین فعالیتی که انجمن بین‌المللی علوم سیاسی انجام داد، تشکیل کمیته‌های تحقیق بود. به نحوی که برای هر بخش تخصصی علوم سیاسی یک کمیته تحقیق به وجود آورد که این کمیته‌ها با اشخاص و نهادهای مربوط به رشته مورد پژوهش خودشان در ارتباط بودند. در بررسی‌های من، اثری از فعالیت‌های کشورمان در این کمیته‌ها دیده نشد.

استاد بازنشسته علوم سیاسی دانشگاه تهران درباره چگونگی تاسیس انجمن علوم سیاسی ایران عنوان می‌کند: با تلاش‌های دکتر مقصودی در ۱۳۸۲ خورشیدی مجوز این انجمن صادر شد و اساسنامه و آیین‌نامه آن به تصویب رسید. تا به حال مطالعات انجمن علوم سیاسی درباره واقعیت‌های اجتماعی بوده است اما امروز انجمن باید در این راستا فعالیت کند که از توصیف واقعیت‌های اجتماعی به نقد اجتماعی بپردازد تا بتواند با زدودن خرافات از جامعه، عقل و علم را جایگزین خط قرمزهای خودساخته کند.

نقیب‌زاده: مشکل دانشجویان در زمینه روش تحقیق و پایان‌نامه‌نویسی به فقدان نهادهایی مانند انجمن علوم سیاسی بازمی‌گردد. پس ما باید از طریق انجمن‌ علوم سیاسی پیرامون علمی دانشگاه را تقویت کنیم.

باید از طریق انجمن‌ علوم سیاسی پیرامون علمی دانشگاه را تقویت کنیم

اگرچه «احمد نقیب‌زاده» استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران که به خاطر مشکلات مربوط به جراحی فک از حضور در برنامه بازمانده بود اما فایل صوتی سخنرانی او پخش شد. در این فایل نقیب‌زاده به زمان و چگونگی و همچنین کارکرد انجمن علوم سیاسی می‌پردازد و می‌گوید: این انجمن از زمان تاسیس تاکنون قدم‌های مفیدی برداشته است و همکاران ما در این انجمن تلاش‌های زیادی کرده‌اند.

نقیب‌زاده با اشاره به اینکه در دانشگاه‌های غرب دو درس متدولوژی و زبان‌شناسی از درس‌های پایه‌ای آن دانشگاه‌ها بوده خاطرنشان می‌کند: کلاس‌های دانشگاه تهران چیزی از کلاس‌های دانشگاه‌های مطرح اروپا کم ندارد و پیرامون علمی است که باعث می‌شود تا دانشجویان آنها گام‌های بلندتر بردارند که آن هم وجود موسسات و کلاس‌هایی است که در موضوع‌های مختلف دوره‌هایی برگزار می‌کنند. اگر در ایران دانشجویان همچنان در زمینه روش تحقیق و پایان‌نامه‌نویسی دچار مشکل هستند به همین فقدان نهادهایی مانند انجمن علوم سیاسی باز می‌گردد. پس ما باید از طریق انجمن‌ علوم سیاسی پیرامون علمی دانشگاه را تقویت کنیم.

امروز انجمن‌های علوم سیاسی در ایران می‌خواهند هویت‌بخشی کنند

«سیدجواد صالحی» مسؤول گروه علوم سیاسی خانه اندیشمندان علوم انسانی با بیان برخی از توضیحات درباره فعالیت‌های انجمن علوم سیاسی از قابلیت‌ها و برنامه‌های پیش‌رو نام می‌برد.

صالحی: انجمن‌های علوم سیاسی در ایران به سمت و سویی حرکت می‌کنند که بتوانند هویت‌بخشی کنند و از فارغ‌التحصیلان خودشان دفاع کنند.

صالحی به مساله بحران کرونا و تاثیری که باعث شد تا برگزاری این گردهمایی طی این دو سال به وقفه بیافتد، اشاره می‌کند و اظهار می‌دارد: این بحران دوسویه داشت هم نقمت و هم نعمت. نقمت از این جهت که مانع گردهمایی‌های اینچنینی بود و همچنین نعمت از این جهت فرصتی برای شکل یافتن شیوه‌های متفاوت از زیست حیات بود.

مسؤول گروه علوم سیاسی خانه اندیشمندان علوم انسانی می‌گوید: تاریخچه علوم سیاسی از لحاظ نهادی شاید با خلاهای زیادی مواجه باشد، قبل از انقلاب قدم‌هایی برداشته شد که موجودیت پیدا نکرد اما امروز علاوه بر انجمن علوم سیاسی نهادهای دیگری ایجاد شده است. انجمن‌های علوم سیاسی در ایران به سمت و سویی حرکت می‌کنند که بتوانند هویت‌بخشی کنند و از فارغ‌التحصیلان خودشان دفاع کنند. خانه اندیشمندان در دو راستا اقدام می‌کند، گام اول مربوط به تجلیل از پیشکسوتان و اندیشمندان سیاسی در ایران است که آبرو و اعتبار این جمع بوده و هستند و گام دوم مربوط به تثبیت حوزه‌های نهادی است که در این فضا فعالیت می‌کنند. هدف از این کار نمادسازی و هویت‌سازی این فعالیت‌های جمعی است.